Η νέα έκθεση της Παγκόσμιας Τράπεζας για το επιχειρηματικό περιβάλλον στην Ελλάδα αποτυπώνει μια χώρα που, παρά τις ψηφιακές μεταρρυθμίσεις και τη βελτίωση ορισμένων διαδικασιών, εξακολουθεί να ταλαιπωρεί επιχειρήσεις και επενδυτές με αργή Δικαιοσύνη, διοικητική γραφειοκρατία, ασυντόνιστες υπηρεσίες και μεγάλες περιφερειακές ανισότητες.
Η έκθεση «Subnational Business Ready in the European Union 2025: Greece» καταγράφει ότι η Ελλάδα παραμένει ουραγός σε κρίσιμους τομείς που επηρεάζουν την καθημερινή λειτουργία των επιχειρήσεων, με τις μεγαλύτερες δυσλειτουργίες να εντοπίζονται στην απονομή Δικαιοσύνης, στις αδειοδοτήσεις, στις μεταβιβάσεις ακινήτων και στις υποδομές κοινής ωφέλειας.
Ιδιαίτερα ανησυχητικά είναι τα στοιχεία για τη Δικαιοσύνη. Σύμφωνα με την έρευνα, μια εμπορική διαφορά μπορεί να χρειαστεί από 905 έως και 1.410 ημέρες για να τελεσιδικήσει, δηλαδή σχεδόν τέσσερα χρόνια στις χειρότερες περιπτώσεις. Η Αθήνα εμφανίζεται ως η πιο προβληματική περιοχή, με υπερβολικούς χρόνους εκδίκασης λόγω φόρτου εργασίας και ελλιπούς ψηφιοποίησης. Η έκθεση τονίζει ότι τα ελληνικά δικαστήρια εξακολουθούν να στερούνται βασικών ψηφιακών εργαλείων, όπως ηλεκτρονική διαχείριση υποθέσεων, αυτοματοποιημένη κατανομή δικαστών και εικονικές ακροάσεις.
Σημαντικά προβλήματα καταγράφονται και στις διαδικασίες αφερεγγυότητας επιχειρήσεων. Αν και το θεσμικό πλαίσιο θεωρείται επαρκές, οι χρόνοι εκκαθάρισης παραμένουν εξαιρετικά μεγάλοι. Σε ορισμένες πόλεις, όπως το Ηράκλειο, μια διαδικασία εκκαθάρισης μπορεί να διαρκέσει έως και 54 μήνες. Η έκθεση αποδίδει τις καθυστερήσεις σε χαμηλή αποδοτικότητα δικαστηρίων, τεχνικές δυσλειτουργίες στις ηλεκτρονικές πλατφόρμες και περιορισμένη χρήση των διαδικασιών αναδιοργάνωσης.
Παράλληλα, η αγορά ακινήτων και οι οικοδομικές άδειες συνεχίζουν να αποτελούν πεδίο έντονης γραφειοκρατίας. Η μεταβίβαση ακινήτου απαιτεί από 56 έως και 213 ημέρες, με τη Θεσσαλονίκη να εμφανίζει τις μεγαλύτερες καθυστερήσεις. Παρότι η χώρα έχει προχωρήσει στον ψηφιακό μετασχηματισμό του Κτηματολογίου, η μετάβαση παραμένει ημιτελής, καθώς μεγάλο μέρος των αρχείων εξακολουθεί να τηρείται σε φυσική μορφή, ενώ πολλές διαδικασίες απαιτούν χειροκίνητους ελέγχους και φυσική παρουσία.
Ανάλογη είναι η εικόνα και στις οικοδομικές άδειες. Οι χρόνοι έκδοσης κυμαίνονται από 73 έως 120 ημέρες, με το Ηράκλειο να εμφανίζει τις χειρότερες επιδόσεις λόγω ελλείψεων προσωπικού, αργής συνεργασίας υπηρεσιών και διοικητικών καθυστερήσεων. Παρά την ύπαρξη της ηλεκτρονικής πλατφόρμας e-adeies, η ενσωμάτωση των εμπλεκόμενων φορέων δεν έχει ολοκληρωθεί, προκαλώντας πρόσθετα εμπόδια σε μηχανικούς και επενδυτές.
Προβληματική παραμένει και η κατάσταση στις υπηρεσίες κοινής ωφέλειας. Η σύνδεση νέας επιχείρησης με το ηλεκτρικό ρεύμα μπορεί να χρειαστεί από 71 έως 124 ημέρες, ενώ για υδροδότηση απαιτούνται έως και 99 ημέρες σε ορισμένες περιοχές. Η Παγκόσμια Τράπεζα καταγράφει σοβαρές αδυναμίες στον συντονισμό έργων υποδομής, καθώς δεν υπάρχει ενιαίο ψηφιακό σύστημα διαχείρισης εκσκαφών και δικτύων.
Η κατάσταση στην ηλεκτροδότηση χαρακτηρίζεται ιδιαίτερα ανησυχητική για τις επιχειρήσεις της περιφέρειας. Στην Αλεξανδρούπολη, οι εταιρείες αντιμετωπίζουν κατά μέσο όρο 19 διακοπές ρεύματος ετησίως, ενώ το 74% δηλώνει ότι χρειάζεται γεννήτριες για να διασφαλίσει τη λειτουργία του. Η έκθεση επισημαίνει ότι η αξιοπιστία των υποδομών παραμένει άνιση και επηρεάζει άμεσα την παραγωγικότητα και το λειτουργικό κόστος των επιχειρήσεων.
Στον τομέα του διαδικτύου, η Ελλάδα εμφανίζει επίσης υστέρηση. Η έκθεση κάνει λόγο για χαμηλές ταχύτητες σύνδεσης, υψηλές τιμές και άνιση εφαρμογή ψηφιακών υπηρεσιών ανά περιοχή. Παρά το ευρωπαϊκό ρυθμιστικό πλαίσιο, οι διαδικασίες ενεργοποίησης συνδέσεων παραμένουν σε πολλές περιπτώσεις χειροκίνητες και απαιτούν τηλεφωνικές επικοινωνίες και επισκέψεις τεχνικών.
Ιδιαίτερο βάρος δίνει η Παγκόσμια Τράπεζα και στις ίδιες τις επιχειρήσεις, οι οποίες δηλώνουν ότι τα μεγαλύτερα εμπόδια στην Ελλάδα παραμένουν οι υψηλοί φορολογικοί συντελεστές, η έλλειψη κατάλληλα εκπαιδευμένου προσωπικού και η προβληματική ηλεκτροδότηση. Συγκεκριμένα, το 28% των επιχειρήσεων θεωρεί τη φορολογία το σημαντικότερο πρόβλημα, το 26% αναφέρει έλλειψη εξειδικευμένου εργατικού δυναμικού και το 12% θεωρεί κρίσιμο ζήτημα την ηλεκτρική ενέργεια.
Η έκθεση υπογραμμίζει ότι, παρά τη βελτίωση του θεσμικού πλαισίου και την προώθηση ψηφιακών εργαλείων, η Ελλάδα εξακολουθεί να παρουσιάζει σοβαρό χάσμα μεταξύ νόμων και εφαρμογής τους στην πράξη. Οι συντάκτες σημειώνουν ότι οι αδυναμίες εντοπίζονται κυρίως στην επιχειρησιακή αποτελεσματικότητα των υπηρεσιών και στην άνιση ποιότητα εξυπηρέτησης μεταξύ διαφορετικών πόλεων και περιφερειών.
