Από το 2026 τίθεται σε εφαρμογή στη χώρα μας ο Μοναδικός Αριθμός Ταυτότητας Ακινήτου (Μ.Α.Τ.Α.), ένα νέο ψηφιακό σύστημα που αναμένεται να αλλάξει ριζικά τον τρόπο διαχείρισης των ακινήτων στην Ελλάδα.
Ο Μ.Α.Τ.Α. θα λειτουργεί ως ένας προσωπικός αριθμός για κάθε ακίνητο, ακολουθώντας το σε όλες τις συναλλαγές του – φορολογικές, νομικές ή τεχνικές.
Ενιαίος ψηφιακός φάκελος για κάθε ακίνητο
Το σύστημα θα ενσωματώνει δεδομένα από το Κτηματολόγιο, την ΑΑΔΕ, τις πολεοδομίες, τον ΔΕΔΔΗΕ και άλλους φορείς, δημιουργώντας έναν πλήρη ψηφιακό φάκελο για κάθε ιδιοκτησία. Στον φάκελο θα περιλαμβάνονται πληροφορίες από το Τεχνικό Επιμελητήριο, τα Υποθηκοφυλακεία, τη Δικαιοσύνη, αλλά και από ασφαλιστήρια συμβόλαια και ΔΕΚΟ, εξασφαλίζοντας ολοκληρωμένη και επικαιροποιημένη καταγραφή των στοιχείων κάθε ακινήτου.
Με την εφαρμογή του Μ.Α.Τ.Α., αναμένεται σημαντική μείωση της γραφειοκρατίας και των λαθών στις συναλλαγές. Οι πολίτες και οι επαγγελματίες θα μπορούν να ολοκληρώνουν διαδικασίες γρήγορα και απλά, χωρίς την ανάγκη εμπλοκής πολλών διαφορετικών υπηρεσιών.
Το σύστημα προβλέπεται να τεθεί σε πλήρη λειτουργία έως το τέλος του 2026, μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας E-Registries, χρηματοδοτούμενης από το Ταμείο Ανάκαμψης με προϋπολογισμό 8,28 εκατ. ευρώ.
Νέο Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης: ο «νέος ΕΝΦΙΑ υπέρ των Δήμων»
Παράλληλα, σημαντικές αλλαγές φέρνει ο νέος Κώδικας Αυτοδιοίκησης, ο οποίος επηρεάζει άμεσα τη φορολογία ακινήτων. Με βάση το σχέδιο, ενοποιούνται το Τέλος Ακίνητης Περιουσίας (ΤΑΠ) και ο δημοτικός φόρος Ηλεκτροδοτούμενων Χώρων, δημιουργώντας το νέο Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης (ΤΤΑ).
Η ΠΟΜΙΔΑ χαρακτηρίζει το ΤΤΑ ως έναν «νέο ΕΝΦΙΑ υπέρ των Δήμων», καθώς θα επιβάλλεται σε κάθε ηλεκτροδοτούμενο ακίνητο, με το ποσό να καθορίζεται ανάλογα με την αξία και τη χρήση του. Στόχος είναι η αύξηση των εσόδων των τοπικών αρχών μέσω ενός πιο ενιαίου και αποδοτικού συστήματος φορολόγησης.
Τι προβλέπει η πρόταση κατά την ΠΟΜΙΔΑ
Σύμφωνα με την ανακοίνωση της ΠΟΜΙΔΑ, το σχέδιο περιλαμβάνει:
Μείωση των δημοτικών τελών Καθαριότητας και Φωτισμού (ΤΚΦ) στο 10% για κενά, μη ηλεκτροδοτούμενα και μη χρησιμοποιούμενα ακίνητα, καταργώντας την πλήρη απαλλαγή για τα κενά ακίνητα.
Θεσμοθέτηση «απαράγραπτου» για σειρά οφειλών προς τους δήμους, με δυνατότητα διεκδίκησης έως δέκα χρόνια μετά τη δημιουργία τους.
Αναγκαστική διάρκεια 24 ετών (12+12) για μισθώσεις ιδιωτικών ακινήτων προς δήμους, με δυνατότητα παράτασης έως 36 ή 48 έτη, καθώς και υποχρεωτική τριετή παράταση των υφιστάμενων μισθώσεων χωρίς αύξηση ενοικίου.
Προβλέψεις για απαλλοτριώσεις και επεμβάσεις στην ιδιωτική περιουσία με συνοπτικές διαδικασίες, γεγονός που εγείρει ανησυχίες για τα ιδιοκτησιακά δικαιώματα.
Βασικός στόχος του νέου πλαισίου είναι η αύξηση των εσόδων των ΟΤΑ μέσω του ΤΤΑ, με συντελεστή μεσοσταθμικά τριπλάσιο του ΤΑΠ, ενσωματώνοντας και τον δημοτικό φόρο Ηλεκτροδοτούμενων Χώρων.
