Η ΑΑΔΕ εξέδωσε νέα εγκύκλιο με στόχο να ξεκαθαρίσει πότε και πώς επιβάλλονται τα μεγάλα πρόστιμα που προβλέπονται για παραβάσεις στα συστήματα εισροών - εκροών των πρατηρίων καυσίμων.
Η εγκύκλιος έρχεται να απαντήσει σε πολλά ερωτήματα των υπηρεσιών σχετικά με το τι θεωρείται παραβίαση και ποιο πρόστιμο εφαρμόζεται σε κάθε περίπτωση. Παράλληλα, στέλνει μήνυμα στην αγορά καυσίμων ότι κάθε προσπάθεια παρέμβασης στα ψηφιακά συστήματα παρακολούθησης θα εντοπίζεται και θα τιμωρείται αυστηρά.
Το σύστημα εισροών - εκροών είναι το ψηφιακό «μάτι» του κράτους στη διακίνηση καυσίμων. Παρακολουθεί πόσο καύσιμο μπαίνει στις δεξαμενές και πόσο βγαίνει από τις αντλίες, ενώ στέλνει ηλεκτρονικά τα στοιχεία στην ΑΑΔΕ. Για να λειτουργεί σωστά, είναι ενιαίο σύνολο: περιλαμβάνει τα μηχανήματα που καταγράφουν τις ποσότητες, τον υπολογιστή που στέλνει τα δεδομένα και τους Φορολογικούς Ηλεκτρονικούς Μηχανισμούς, δηλαδή τους ΦΗΜ, ή το λογισμικό των παρόχων ηλεκτρονικής έκδοσης παραστατικών. Όλα αυτά είναι δεμένα μεταξύ τους, γι’ αυτό και κάθε παρέμβαση σε ένα μέρος του συστήματος θεωρείται παρέμβαση σε ολόκληρο το σύστημα.
Για παράδειγμα, αν κάποιος αλλάξει το λογισμικό που επικοινωνεί με τον ΦΗΜ για να μην αποστέλλονται κάποια δεδομένα στην ΑΑΔΕ, η πράξη αυτή θεωρείται αλλοίωση του συστήματος εισροών - εκροών και όχι απλώς τεχνική δυσλειτουργία. Αντίστοιχα, αν εντοπιστεί παρέμβαση στο hardware του ΦΗΜ για να μην καταγράφει σωστά ή για να «πηδάει» αποδείξεις, αυτό αντιμετωπίζεται σαν επέμβαση σε ολόκληρο το σύστημα, διότι επηρεάζει την αξιοπιστία των μετρήσεων καυσίμων.
Κατά την εγκύκλιο, όταν υπάρχει μη εξουσιοδοτημένη αλλοίωση ή τροποποίηση στο σύστημα, το πρόστιμο είναι ιδιαίτερα υψηλό: φτάνει τα 150.000 ευρώ. Το πρόστιμο επιβάλλεται όχι μόνο στον πρατηριούχο, αλλά και σε οποιονδήποτε συνέβαλε στην παράβαση. Αυτό σημαίνει πως αν ένας τεχνικός προχωρήσει σε παράνομη τροποποίηση, μπορεί να βρεθεί και ο ίδιος αντιμέτωπος με το ίδιο πρόστιμο.
Η εγκύκλιος αναφέρει ξεκάθαρα ότι στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται και περιπτώσεις έκδοσης παραποιημένων ή εικονικών αποδείξεων και τιμολογίων, είτε γιατί δεν αποστάλθηκαν καθόλου είτε γιατί αλλοιώθηκαν τα δεδομένα πριν σταλούν στην ΑΑΔΕ. Για παράδειγμα, αν η αντλία εκδώσει απόδειξη για 20 λίτρα αλλά στο σύστημα σταλεί αρχείο που δείχνει 10 λίτρα, αυτό θεωρείται παράβαση του συστήματος εισροών - εκροών.
Ένα σημείο που ξεκαθαρίζει η εγκύκλιος είναι τι γίνεται με τα πρόστιμα του νέου Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (ν. 5104/2024). Ο ΚΦΔ προβλέπει πρόστιμα για παραβιάσεις των ΦΗΜ. Όμως, η εγκύκλιος υπενθυμίζει ότι όταν πρόκειται για πρατήρια ή εγκαταστάσεις που υποχρεούνται να έχουν σύστημα εισροών - εκροών, τότε δεν επιβάλλονται τα πρόστιμα του ΚΦΔ εφόσον εφαρμόζονται τα πρόστιμα του άρθρου 31 του ν. 3784/2009.
Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι το ειδικό πλαίσιο για τα καύσιμα υπερισχύει του γενικού φορολογικού πλαισίου. Με άλλα λόγια, δεν θα τιμωρείται διπλά μια επιχείρηση για την ίδια παράβαση. Αν, για παράδειγμα, σε ένα πρατήριο βρεθεί ότι κάποιος παραποίησε αρχεία του ΦΗΜ για να κρύψει πωλήσεις καυσίμων, δεν θα επιβληθεί πρόστιμο και από τον ΚΦΔ και από το σύστημα εισροών - εκροών, αλλά μόνο αυτό που προβλέπει ο ειδικός νόμος για τα καύσιμα, δηλαδή το υψηλότερο, όπως διευκρινίζεται στην εγκύκλιο.
