Απαγορευτικές για την πρόσβαση στο δημόσιο τομέα των υποψηφίων του ΑΣΕΠ, είναι οι αμετάκλητες καταδικαστικές αποφάσεις που έχουν εκδοθεί σε βάρος τους στο παρελθόν για αδικήματα τα οποία, σύμφωνα με το νόμο, θέτουν εν αμφιβόλω την εντιμότητά τους, μη διασφαλίζοντας το ηθικό κύρος της δημόσιας διοίκησης.
Τα αδικήματα αυτά αναφέρονται ρητά στην υπ’ αρ. γνωμοδότηση του ΣΤ’ Τμήματος του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους που εκδόθηκε στις 26 Ιουνίου του 2025, αποσαφηνίζοντας όλα τα αδικήματα τα οποία συνιστούν απόλυτο κώλυμα για το διορισμό στο δημόσιο. Τονίζεται μάλιστα πως «δεν είναι επιτρεπτή η ανάλογη εφαρμογή ορισμένου κωλύματος και σε άλλα ποινικά αδικήματα, τα οποία δεν μνημονεύονται ρητά στην ανωτέρω διάταξη, έστω και αν αυτά είναι εννοιολογικά συγγενή προς τα απαριθμούμενα στον νόμο.».
Ποιοι υποψήφιοι του ΑΣΕΠ δεν μπορούν να διοριστούν στο δημόσιο τομέα
Συγκεκριμένα, όπως σημειώνεται, σύμφωνα με το άρθρο 8 του ν. 3528/2007 (Α' 26 - Κύρωση του Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ), δεν διορίζονται υπάλληλοι:
- α) Όσοι καταδικάσθηκαν για κακούργημα και σε οποιαδήποτε ποινή για κλοπή, υπεξαίρεση (κοινή και στην υπηρεσία), απάτη, εκβίαση, πλαστογραφία, απιστία δικηγόρου, δωροδοκία, καταπίεση, απιστία περί την υπηρεσία, παράβαση καθήκοντος, καθ' υποτροπή συκοφαντική δυσφήμηση, καθώς και για οποιοδήποτε έγκλημα κατά της γενετήσιας ελευθερίας ή έγκλημα οικονομικής εκμετάλλευσης της γενετήσιας ζωής.
- β) Οι υπόδικοι που έχουν παραπεμφθεί με τελεσίδικο βούλευμα για κακούργημα ή για πλημμέλημα της περίπτωσης α', έστω και αν το αδίκημα έχει παραγραφεί.
- γ) Όσοι, λόγω καταδίκης, έχουν στερηθεί τα πολιτικά τους δικαιώματα και για όσο χρόνο διαρκεί η στέρηση αυτή.
- δ) Όσοι τελούν υπό στερητική δικαστική συμπαράσταση (πλήρη ή μερική), υπό επικουρική δικαστική συμπαράσταση (πλήρη ή μερική) και υπό τις δύο αυτές καταστάσεις.
Στη γνωμοδότηση επισημαίνεται πως η «η ανικανότητα προς διορισμό αίρεται μόνο με την έκδοση του κατά το άρθρο 47 παρ. 1 του Συντάγματος διατάγματος που αίρει τις συνέπειες της ποινής», δηλ. με τη χορήγηση χάρης από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας.
«Αποκλεισμός των προσώπων που δεν έχουν την απαραίτητη ηθική ακεραιότητα»
Η γνωμοδότηση του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους επισημαίνει πάντως πως «δεδομένου ότι οι σχετικές διατάξεις του Υπαλληλικού Κώδικα, εισάγουν περιορισμό στο συνταγματικά κατοχυρωμένο δικαίωμα των Ελλήνων πολιτών να διορίζονται σε δημόσιες υπηρεσίες, έχουν εξαιρετικό χαρακτήρα και ως εκ τούτου, πρέπει να ερμηνεύονται στενά».
Τα συγκεκριμένα κωλύματα διορισμού για τη θέση υπαλλήλου του δημόσιου τομέα, όπως επισημαίνεται «συνάπτονται με τον επιδιωκόμενο σκοπό της στελέχωσης των δημοσίων υπηρεσιών με προσωπικό που είναι κατάλληλο προς τούτο και ανταποκρίνεται σε μία λογική διασφάλισης του ηθικού κύρους της δημόσιας διοίκησης, με τον αποκλεισμό από αυτή προσώπων που δεν παρέχουν εχέγγυα εντιμότητας και δεν διαθέτουν την απαραίτητη ηθική ακεραιότητα, ώστε να διασφαλίζεται επαρκώς η σύννομη εκτέλεση των υπηρεσιακών τους καθηκόντων και η δημόσια πίστη στην Υπηρεσία».
Τι ισχύει για την υπεξαγωγή εγγράφων
Ξεχωριστή αναφορά γίνεται στη γνωμοδότηση στο αδίκημα της υπεξαγωγής εγγράφων από υπάλληλο το οποίο από κακούργημα έχει μετατραπεί πια σε πλημμέλημα και δεν είναι απαγορευτικό για την πρόσβαση στο δημόσιο τομέα. «Αν και πρόκειται για έγκλημα εννοιολογικά συγγενές με την υπεξαίρεση, η οποία προβλέπεται ρητά ως κώλυμα διορισμού στο άρθρο 8 του Υ.Κ», το αδίκημα της υπεξαγωγής εγγράφων δεν συμπεριλαμβάνεται σε εκείνα που με βάση τον Υπαλληλικό Κώδικα αποτελούν κώλυμα διορισμού στο δημόσιο.
