Το 2025 αναμένεται να αποτελέσει χρονιά-ορόσημο για τα δημόσια έσοδα από πρόστιμα, ποινές και καταλογισμούς, σύμφωνα με τα στοιχεία του κρατικού προϋπολογισμού. Το συνολικό ποσό που προβλέπεται να εισπραχθεί από τις πηγές αυτές ανέρχεται σε 1,1 δισ. ευρώ, με το μεγαλύτερο μέρος, περίπου 70%, να προέρχεται από φορολογικές παραβάσεις. Αυτό σημαίνει πως το 2025, από πρόστιμα, ποινές και καταλογισμούς θα εισπράττονται περίπου 3 εκατ. ευρώ την ημέρα!
Σύμφωνα με τα στοιχεία του προϋπολογισμού για το 2025, από το σύνολο των εσόδων από πρόστιμα, ποινές και καταλογισμούς, τα 773 εκατ. ευρώ θα αφορούν σε φορολογικά πρόστιμα και προσαυξήσεις. Αυτά σχετίζονται κυρίως με περιπτώσεις φοροδιαφυγής, απόκρυψης φορολογητέας ύλης και καθυστερημένης υποβολής δηλώσεων. Παράλληλα, οι εισπράξεις από τελωνειακά πρόστιμα υπολογίζονται σε μόλις 25 εκατ. ευρώ, με τα 17 εκατ. ευρώ να αφορούν λαθρεμπόριο, κάτι που αναδεικνύει τη χαμηλή αποδοτικότητα στον τομέα αυτό, παρά τις εντατικές προσπάθειες της ΑΑΔΕ.
Επιπλέον, 289 εκατ. ευρώ θα προέλθουν από λοιπά πρόστιμα, στα οποία περιλαμβάνονται 5 εκατ. ευρώ από αυθαίρετα κτίσματα. Τα πρόστιμα που σχετίζονται με τις ποινικές υποθέσεις αναμένεται να αποφέρουν 18 εκατ. ευρώ, ενώ παραβάσεις της εργατικής νομοθεσίας και λιμενικές παραβάσεις θα αποδώσουν 9 και 6 εκατ. ευρώ, αντίστοιχα. Τέλος, τα πρόστιμα εκπρόθεσμης καταβολής μη φορολογικών εσόδων υπολογίζονται σε 35 εκατ. ευρώ.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Παρόλο που έχουν γίνει βήματα προς την ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών, βασικές αδυναμίες παραμένουν, θέτοντας σε κίνδυνο την αποτελεσματικότητα των ελέγχων και, κατ’ επέκταση, την επίτευξη των οικονομικών στόχων του προϋπολογισμού.
Ένας από τους κυριότερους παράγοντες κινδύνου είναι η ανεπαρκής στόχευση των παραγόντων κινδύνου φοροδιαφυγής. Τα κριτήρια εντοπισμού των παραβάσεων δεν προσαρμόζονται ανάλογα με το μέγεθος και το είδος των επιχειρήσεων, κάτι που οδηγεί σε ασύμμετρη και αναποτελεσματική κατανομή των ελεγκτικών προσπαθειών. Επιπλέον, παρατηρείται συχνή παραποίηση των προτεραιοτήτων στους ελέγχους, με έμφαση σε υποθέσεις που είναι υπό παραγραφή ή κρίνονται υποχρεωτικές, χωρίς ωστόσο να λαμβάνονται υπόψη ουσιαστικά κριτήρια κινδύνου.
Η απουσία κανόνων και δικλίδων ασφαλείας για την αιτιολόγηση της παράκαμψης προτεραιοτήτων στις ελεγκτικές διαδικασίες δημιουργεί επιπλέον προβλήματα, καθώς οδηγεί σε αυθαίρετες αποφάσεις. Αυτό υπονομεύει τη διαφάνεια και τη λογοδοσία των ελεγκτικών υπηρεσιών. Παράλληλα, η υπέρμετρη διακριτική ευχέρεια που διαθέτουν οι ελεγκτικές αρχές στη διαδικασία επιλογής υποθέσεων προς έλεγχο ενέχει τον κίνδυνο ανισοτήτων στη μεταχείριση των φορολογουμένων, κάτι που προκαλεί δίκαια και εύλογα παράπονα και καχυποψία….
