Ξεχωρίζει η αλλαγή στις αρμοδιότητες του ΟΓΑ, που αποκτά την ευθύνη της διαχείρισης όλων των προνοιακών, η αυστηροποίηση των ποινών της εργατικής νομοθεσίας για παραβάσεις των εργοδοτών, το δικαίωμα έκδοσης διαταγής πληρωμής που αποκτούν οι εργαζόμενοι για καθυστερούμενες αποδοχές και ο τρόπος υπολογισμού των επικουρικών συντάξεων. Οι κυριότερες αλλαγές που περιλαμβάνει είναι οι εξής:
Ασφαλιστικό
- Για να συμπληρωθούν τα πέντε έτη που απαιτούνται για να προκύψει το συντάξιμο ποσό, για αιτήσεις που θα υποβληθούν έως το 2021, θα μπορούν να προσμετρώνται και έτη πριν από το 2002. Για αιτήσεις μετά το 2021 θα απαιτούνται δέκα έτη για να προκύπτει το συντάξιμο ποσό.
- Η μείωση για περιπτώσεις πρόωρης σύνταξης στο Δημόσιο δεν μπορεί να υπερβαίνει το 30%.
- Δεν ισχύει αναστολή της σύνταξης για όσους είναι φυλακισμένοι. Η σύνταξη μεταβιβάζεται στους δικαιοδόχους. Εξαίρεση αποτελούν όσοι έχουν καταδικαστεί για αδίκημα σε βάρος του Δημοσίου.
- Το δικαίωμα στη σύνταξη είναι απαράγραπτο.
- Οι ασφαλισμένοι έχουν δικαίωμα, με αίτησή τους να ζητήσουν από τον ΕΦΚΑ να καταβάλλουν υψηλότερες εισφορές από αυτές που προβλέπονται και θα εισπράξουν υψηλότερη σύνταξη στο τέλος του εργασιακού τους βίου.
- Οι αχρεωστήτως καταβληθείσες εισφορές συμψηφίζονται στον ΕΦΚΑ με τυχόν οφειλές. Εάν δεν υπάρχουν οφειλές τότε το ποσό επιστρέφεται άτοκα στους δικαιούχους. Για μισθωτούς τονίζεται ότι θα πρέπει οι ίδιοι να υποβάλλουν σχετική αίτηση. Για ελεύθερους επαγγελματίες, η επιστροφή γίνεται μετά την ετήσια εκκαθάριση των οφειλόμενων ασφαλιστικών εισφορών.
- Οριστικοποιείται ο τρόπος υπολογισμού των επικουρικών συντάξεων. Ορίζεται ότι είναι διαφορετικός ο τρόπος υπολογισμού για τα έτη από το 2002 έως το 2014 και διαφορετικός για τα έτη από το 2015 και μετά (0,45% ποσοστό αναπλήρωσης).
- Η πάγια μηνιαία κράτηση των μετόχων του ΜΤΠΥ ορίζεται στο 4,5%.
- Μηχανικοί και δικηγόροι που είναι εγγεγραμμένοι στο ΤΕΕ ή στον δικηγορικό σύλλογο αντίστοιχα, δεν θα υπόκεινται σε ασφαλιστική εισφορά εάν δεν έχουν ενεργή επαγγελματική δραστηριότητα. Η ισχύς αυτής της διάταξης είναι από 1.1.17 κάτι που σημαίνει ότι εάν έχουν ήδη καταβληθεί εισφορές γι’ αυτές τις περιπτώσεις ασφαλισμένων, τότε αυτές συμψηφίζονται ή επιστρέφονται, πλην των εισφορών υπέρ υγειονομικής περίθαλψης.
- Για τους αιρετούς ισχύει η ασφαλιστική εισφορά που κατέβαλλαν στον επαγγελματικό φορέα που είχαν πριν αναλάβουν τη συγκεκριμένη θέση.
- Επιτρέπεται σε πάσχοντες με ψυχικά νοσήματα, να εργάζονται και να συνεχίζει να καταβάλλεται η προνοιακή παροχή που δικαιούνται.
- Παρατείνεται για έξι μήνες η χορήγηση αναπηρικής σύνταξης και κάθε άλλης προνοιακής παροχής, σε ανάπηρους που χωρίς δική τους υπαιτιότητα, δεν έχουν περάσει από επιτροπή του Κέντρου Πιστοποίησης της Αναπηρίας (ΚΕΠΑ).
Εργασιακά
- Κατά τη διενέργεια ελέγχου από τους επιθεωρητές του ΣΕΠΕ, οι εργαζόμενοι υποχρεώνονται να επιδεικνύουν την αστυνομική τους ταυτότητα.
- Εργοδότης που αρνείται να παρέχει βοήθεια σε κλιμάκια του ΣΕΠΕ ή παρέχει ανακριβείς πληροφορίες, υπόκειται σε διοικητικές κυρώσεις.
- Οι επιθεωρητές του ΣΕΠΕ έχουν το δικαίωμα να κρίνουν αν διαπιστώσουν σημαντικές παραβάσεις της εργατικής νομοθεσίας, να επιβάλλουν προσωρινή διακοπή της λειτουργίας μιας επιχείρησης. Αν μετά τη διακοπή η επιχείρηση συνεχίζει να παραβιάζει την εργατική νομοθεσία, τότε οι επιθεωρητές έχουν το δικαίωμα να εισηγηθούν στον υπουργό Εργασίας, μέχρι και την οριστική διακοπή της.
- Η προσωρινή διακοπή της λειτουργίας μιας επιχείρησης μπορεί να ισχύσει για διάστημα από τρεις έως πέντε ημέρες ανάλογα με τις πράξεις επιβολής προστίμων που της έχουν επιβληθεί.
- Ο εργοδότης υποχρεώνεται να αναγράψει στο σύστημα Εργάνη τις υπερωρίες που θα πραγματοποιήσουν οι εργαζόμενοι του, προκαταβολικά.
- Ο εργοδότης υποχρεώνεται να αναγγέλλει ηλεκτρονικά την οικειοθελή αποχώρηση του εργαζομένου του. Όμως στο εξής θα πρέπει το κείμενο της αποχώρησης να φέρει και την υπογραφή του εργαζομένου, υποχρεωτικά.
- Εργοδότες που έχουν δεχτεί τρεις πράξεις επιβολής προστίμων για παραβάσεις της εργατικής νομοθεσίας κατά την τελευταία διετία, αποκλείονται από κρατική χρηματοδότηση και δημόσιες συμβάσεις. Το συγκεκριμένο άρθρο τίθεται εν ισχύ δύο μήνες μετά την δημοσίευση του παρόντος νόμου.
- Τα επιδόματα που λαμβάνουν οι γυναίκες που βρίσκονται σε κατάσταση εγκυμοσύνης, μπορούν να λαμβάνουν στο εξής και όσες γυναίκες βρίσκονται σε παρένθετη μητρότητα.
- Επιταχύνεται η διαδικασία εκδίκαση διαφορών για άκυρη απόλυση, μισθούς υπερημερίας και καθυστερούμενους μισθούς. Η εκδίκαση των υποθέσεων αυτών προσδιορίζεται στις 60 ημέρες από την κατάθεσή τους. Αν αναβληθεί η συζήτηση, αυτή προσδιορίζεται υποχρεωτικά μέσα σε 30 ημέρες. Η απόφαση του δικαστηρίου δημοσιεύεται υποχρεωτικά μέσα σε 30 ημέρες από τη συζήτηση της αγωγής.
- Ο εργαζόμενος έχει το δικαίωμα να ζητήσει έκδοση διαταγής πληρωμής του οφειλόμενου μισθού. Πρέπει όμως να έχει επιδοθεί στον εργοδότη, 15 μέρες πριν, έγγραφη όχληση με δικαστικό επιμελητή. Η συζήτηση της ανακοπής κατά διαταγής πληρωμής προσδιορίζεται το αργότερο τρεις μήνες από την κατάθεσή της. Αν αναβληθεί η συζήτηση αυτή προσδιορίζεται 30 ημέρες μετά.
- Για εργατικές διαφορές και για έκδοση διαταγής πληρωμής δεν καταβάλλεται δικαστικό ένσημο (4 τοις χιλίοις).
- Γίνονται ευνοϊκότερα τα κριτήρια χορήγησης επιδόματος ανεργίας για ασφαλισμένους του ΟΑΕΕ, του ΕΤΑΑ και του ΕΤΑΠ ΜΜΕ.
- Σε περιπτώσεις μονομερούς βλαπτικής μεταβολής των όρων εργασίας, ο άνεργος επιδοτείται από τον ΟΑΕΔ, μόνο με την επίδοση της εξώδικης δήλωση, που θα συνοδεύεται με αποδεικτικό κοινοποίησής της στον εργοδότη.
- Ανατίθεται στον ΟΓΑ η διαχείριση των προνοιακών πολιτικών ( Άρθρο 116/ Ν. 4488 – 13/9/2017 Συνταξιοδοτικές ρυθμίσεις Δημοσίου και λοιπές ασφαλιστικές διατάξεις, ενίσχυση της προστασίας των εργαζομένων, δικαιώματα ατόμων με αναπηρίες και άλλες διατάξεις)
- Με απόφαση του Υπουργού Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης ανατίθενται στον ΟΓΑ η υλοποίηση, η εκτέλεση και η διαχείριση προγραμμάτων, δράσεων και ενεργειών που αφορούν προνοιακές πολιτικές της Γενικής Γραμματείας Πρόνοιας.
