Οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης διατύπωσαν για πρώτη φορά με μεγάλη σαφήνεια τα μεσοπρόθεσμα μέτρα για την ελάφρυνση του ελληνικού χρέους, ικανοποιώντας σε μεγάλο ποσοστό το σχετικό αίτημα της ελληνικής πλευράς. Η εξειδίκευση των μέτρων αυτών έγινε σε τέτοιο βαθμό, ώστε η όλη διατύπωση να έχει πλέον τη μορφή της δέσμευσης των δανειστών για την "δρομολόγηση" των συγκεκριμένων διευκολύνσεων σε ένα χρόνο και δύο μήνες από σήμερα, όταν θα έχει ολοκληρωθεί η εφαρμογή του τρέχοντος προγράμματος δημοσιονομικής και διαρθρωτικής προσαρμογής της ελληνικής οικονομίας.
Το μήνυμα που εξέπεμψε το χθεσινό Eurogroup προς τις αγορές είναι ότι η οριστική έξοδος της Ελλάδος από το "τούνελ" των αντιαναπτυξιακών προγραμμάτων λιτότητας, δηλαδή η απελευθέρωση από τα δεσμά των Μνημονίων, βρίσκεται πλέον πολύ κοντά και, ως εκ τούτου, η επάνοδος σε υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης είναι πλέον μονόδρομος για την ελληνική οικονομία. Έτσι, θα πρέπει να αναμένεται σύντομα και η έξοδος του ελληνικού Δημοσίου στις αγορές για την - άνευ εξάρτησης από τους Θεσμούς - εξασφάλιση της κάλυψης των δανειακών του αναγκών.
Κατά το χθεσινό Εurogroup, αφενός επιβεβαιώθηκε ότι έχουν υλοποιηθεί από την Ελλάδα όλες οι μεταρρυθμίσεις που είχαν συμφωνηθεί με τους δανειστές αφετέρου τα μεσοπρόθεσμα μέτρα ελάφρυνσης του χρέους προσδιορίστηκαν με τέτοιο βαθμό σαφήνειας ώστε να μην υπάρχει πλέον καμία αμφιβολία ότι η βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους θα αποκατασταθεί πλήρως εντός του 2018.
Ακόμη και ο πήχης για τα πρωτογενή πλεονάσματα που πρέπει να επιτυγχάνει η χώρα μας μετά το 2022 έπεσε ... πέριξ του 2% του ΑΕΠ, αφήνοντας μεγάλα περιθώρια στην οικονομία για ... βαθειές αναπτυξιακές ανάσες, όταν μέχρι και πριν από λίγο καιρό θεωρείτο σχεδόν βέβαιο ότι η Ελλάδα θα υποχρεωνόταν να αποδεχθεί μια άκρως επαχθή συμφωνία που θα τη δέσμευε να επιτυγχάνει πλεονάσματα 3%-3,5% του ΑΕΠ για δεκαετίες!
Ουσιαστικά, με τις χθεσινές αποφάσεις του Eurogroup:
1) Εξειδικεύεται με σαφήνεια το σχέδιο εφαρμογής των μεσοπρόθεσμων μέτρων για την ελάφρυνση του ελληνικού χρέους. Συγκεκριμένα, αποσαφηνίζεται ότι:
α) Θα επιδιωχθεί η επέκταση των ωριμάνσεων των δανείων και μια περαιτέρω περίοδος χάριτος έως 15 έτη για την εξόφληση του δανείου των 130 δισ. ευρώ του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας που χορηγήθηκε σταδιακά από το 2012 έως και το 2014 σε εφαρμογή της συμφωνίας για το Μνημόνιο ΙΙ.
β) Θα συμφωνηθεί ένας μηχανισμός που θα επανυπολογίζει τις ανάγκες αναδιάρθρωσης του ελληνικού χρέους με βάση τις διαφορές μεταξύ των ρυθμών ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας και των εκτιμήσεων στο πλαίσιο των αναλύσεων βιωσιμότητας του χρέους. Στο σημείο αυτό φαίνεται ότι υιοθετήθηκε τελικά η γαλλική πρόταση για σύνδεση της εξυπηρέτησης του ελληνικού χρέους με τον ρυθμό ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας.
γ) Σε περίπτωση απροσδόκητα δυσμενέστερου σεναρίου θα ενεργοποιείται ένας μηχανισμός έκτακτης ανάγκης για το χρέος, όπως αναφέρεται στη συμφωνία και του Μαΐου 2016.
2) Συμφωνήθηκε να εκταμιευθεί προς τη χώρα μας μια νέα δόση χρηματοδότησης συνολικού ύψους 8,5 δισ. ευρώ, από τη δανειακή σύμβαση του Αυγούστου του 2015. Από τα 8,5 δισ. ευρώ της δόσης αυτής:
α) τα 6,9 εκατ. ευρώ θα διατεθούν άμεσα για την αποπληρωμή παλαιότερων δανείων προς την Ελλάδα, οι υποχρεώσεις αποπληρωμής των οποίων λήγουν εντός του Ιουλίου,
β) 800 εκατ. ευρώ θα διατεθούν στις αρχές Ιουλίου για την αποπληρωμή ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου προς ιδιώτες και
γ) άλλα 800 εκατ. ευρώ θα δοθούν το φθινόπωρο για τον ίδιο σκοπό, υπό την προϋπόθεση ότι θα συνεισφέρει και η Ελλάδα με πρόσθετους, δικούς της πόρους.
3) Οι Ευρωπαίοι εταίροι δεσμεύθηκαν ότι θα παράσχουν υποστήριξη στην Ελλάδα για την επάνοδό της στις αγορές. Συγκεκριμένα, δεσμεύθηκαν ότι θα μεριμνήσουν ώστε οι επόμενες εκταμιεύσεις δόσεων να παράσχουν προς την ελληνική οικονομία την επιπλέον ρευστότητα που είναι αναγκαία για την επανάκτηση της εμπιστοσύνης των επενδυτών και την απόκτηση πρόσβασης προς τις αγορές.
4) Συμφωνήθηκαν δράσεις για την υποβοήθηση της ανάκαμψης της ελληνικής οικονομίας, οι οποίες περιλαμβάνουν την ίδρυση και τη λειτουργία Αναπτυξιακής Τράπεζας, σε συνεργασία με την Κομισιόν.
5) Η Ελλάδα δεσμεύθηκε από την πλευρά της για πρωτογενή πλεονάσματα 3,5% του ΑΕΠ την περίοδο 2018-2022 και περίπου 2% την περίοδο 2023-2060.
6) Ανοίγει ο δρόμος για την διασφάλιση της βιωσιμότητας του χρέους, σύμφωνα με το ΔΝΤ και την ΕΚΤ.
7) Η επικεφαλής του ΔΝΤ, Κριστίν Λαγκάρντ δεσμεύτηκε να εισηγηθεί στο Εκτελεστικό Συμβούλιο του Ταμείου την καταρχήν έγκριση ενός προληπτικού νέου προγράμματος για την Ελλάδα, με χρηματοδοτική συνεισφορά έως 2 δισ. ευρώ. Η εκταμίευση θα γίνει όταν οι Ευρωπαίοι εξειδικεύσουν τα μέτρα για το χρέος και αν η Ελλάδα ζητήσει δανειοδότηση. Όπως ανέφερε ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών, Γιώργος Χουλιαράκης, η Ελλάδα δεν αναμένεται να χρειαστεί τα χρήματα αυτά.
