Τα μέτρα που εγκρίθηκαν αποτελούν ένα «σημαντικό βήμα προς τη βελτίωση της βιωσιμότητας του ελληνικού χρέους», δήλωσε ο επικεφαλής του ESM, Κλάους Ρέγκλινγκ, λίγο μετά την ολοκλήρωση της συνεδρίασης των διοικητικών συμβουλίων του ESM και EFSF που συνεδρίασαν σήμερα με τηλεδιάσκεψη.
Σύμφωνα με τον Κ. Ρέγκλινγκ, εκτιμάται ότι όταν τα βραχυπρόθεσμα μέτρα εφαρμοστούν πλήρως, θα μειωθεί ο δείκτης χρέους προς ΑΕΠ κατά περίπου 20 ποσοστιαίες μονάδες ως το 2060. Αναμένεται, επίσης, ότι οι καθαρές χρηματοδοτικές ανάγκες της Ελλάδας θα μειωθούν κατά περίπου πέντε ποσοστιαίες μονάδες ως το 2060.
Συνεχίζοντας, ο Κ. Ρέγκλινγ επισημαίνει ότι τα μέτρα ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους δεν συνεπάγονται την ανάληψη επιπλέον κόστους από τα κράτη-μέλη του ESM και ότι τα βραχυπρόθεσμα μέτρα θα ελαφρύνουν το ελληνικό χρέος.
Ο Κ. Ρέγκλινγκ καταλήγει λέγοντας ότι «η επιτυχία του ελληνικού προγράμματος έγκειται στη συνεχή εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων από την ελληνική κυβέρνηση».
Συγκεκριμένα, το διοικητικό συμβούλιο του ESM ενέκρινε τους κανόνες που θα ισχύσουν για τρία βραχυπρόθεσμα μέτρα που αποφασίστηκαν στο Eurogroup της 5ης Δεκεμβρίου. Αυτά αφορούν:
1) Ανταλλαγή ομολόγων. Νέα ομόλογα σταθερού επιτοκίου θα εκδοθούν τα οποία θα αντικαταστήσουν τα ομόλογα κυμαινόμενου επιτοκίου που χρησιμοποιήθηκαν για την ανακεφαλαιοποίηση των ελληνικών τραπεζών. Δεδομένου ότι τα νέα ομόλογα θα εκδοθούν με σταθερό επιτόκιο, το επιτοκιακό ρίσκο για την Ελλάδα θα μειωθεί.
2) Swaps επιτοκίων. Ο ESM θα παρέμβει στις συμφωνίες ανταλλαγής (swap) επιτοκίου, για να σταθεροποιήσει το κόστος χρηματοδότησης της Ελλάδας και να μειώσει τον κίνδυνο η χώρα να πληρώσει υψηλότερα επιτόκια στο μέλλον.
3) Προσαρμογή χρηματοδότησης. Ο ESM θα χρηματοδοτήσει μελλοντικές εκταμιεύσεις προς την Ελλάδα με μακροπρόθεσμους τίτλους που θα προσαρμόζονται με τις ωριμάνσεις των ελληνικών δανείων. Αυτό επίσης θα σταθεροποιήσει το κόστος επιτοκίου για την Ελλάδα.
Εξάλλου, το διοικητικό συμβούλιο του EFSF επίσης ενέκρινε μια ανταλλαγή ομολόγων, παρόμοια με το σκοπό της ανταλλαγής των ομολόγων του ESM, η οποία θα αφορά τα χρεόγραφα κυμαινόμενου επιτοκίου του EFSF. Επιπλέον, ο EFSF παραιτήθηκε από το ενισχυμένο (step-up) επιτόκιο για το έτος 2017 στη δόση των 11,3 δισ. ευρώ που είχε χρησιμοποιηθεί για να χρηματοδοτηθεί η επαναγορά χρέους. Αρχικά είχε προβλεφθεί περιθώριο 2%, με έναρξη από το 2017.
Ένα πρόσθετο μέτρο -η εξομάλυνση του προφίλ αποπληρωμής στον EFSF- θα διεξαχθεί σε τεχνικό επίπεδο από τον EFSF. Αναμένεται να ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος του Ιανουαρίου του 2017.
Τα μέτρα μέσα από ερωτήσεις-απαντήσεις του ESM
Στο χρονοδιάγραμμα εφαρμογής των βραχυπρόθεσμων μέτρων ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους καθώς και στο πλαίσιο για την υλοποίηση πρόσθετων μέτρων - μεσοπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων -, αναφέρεται ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας (ESM) με ένα κείμενο ερωτήσεων - απαντήσεων που ανάρτησε στην ιστοσελίδα του. Σημειώνεται, επίσης, ότι οι ελληνικές τράπεζες θα μπορούν να επιλέξουν, αν θα ανταλλάξουν τα ομόλογα σταθερού επιτοκίου που είχαν λάβει από τον ESM με ομόλογα σταθερού επιτοκίου ή μετρητά.
Στην ερώτηση αν θα υπάρξουν περαιτέρω μέτρα ελάφρυνσης του χρέους στο μέλλον, ο ESM απαντά: «Στην ανακοίνωσή του στις 25 Μαΐου 2016, το Eurogorup σημείωσε επίσης ένα πιθανό δεύτερο σύνολο μέτρων, εάν αυτό χρειασθεί, μετά την επιτυχή εφαρμογή του προγράμματος του ESM από την Ελλάδα. Αυτά αποκαλούνται μεσοπρόθεσμα μέτρα. Για τη μακροπρόθεσμη διάρκεια, το Eurogroup συμφώνησε σε έναν μηχανισμό έκτακτης ανάγκης για να διασφαλισθεί η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του χρέους στην περίπτωση που υλοποιηθεί ένα πιο δυσμενές οικονομικό σενάριο στη χώρα».
Στην ερώτηση για το ποιες θα είναι οι κατευθυντήριες γραμμές για πρόσθετη ελάφρυνση του χρέους, η απάντηση έχει ως εξής: «Το Eurogroup έχει αποκλείσει ονομαστικά κουρέματα. Αποφάσισε, επιπλέον, ότι τα μέτρα πρέπει: να διευκολύνουν την πρόσβαση της Ελλάδας στην αγορά για την αντικατάσταση χρέους που κατέχουν δημόσιοι φορείς από χρέος που θα έχουν ιδιώτες, να εξομαλύνουν το προφίλ αποπληρωμών, να δίνουν κίνητρα για τη διαδικασία προσαρμογής της χώρας (και μετά το τέλος του προγράμματος του ESM) και να διασφαλίσουν ευελιξία για την προσαρμογή στις αβέβαιες εξελίξεις αναφορικά με την οικονομική ανάπτυξη και τα επιτόκια στο μέλλον».
Όσον αφορά στο χρονοδιάγραμμα εφαρμογής των βραχυπρόθεσμων μέτρων, ο ESM αναφέρει: «Η εξομάλυνση του προφίλ αποπληρωμών αναμένεται να εφαρμοσθεί στις αρχές του 2017. Τα τρία πλαίσια για τη μείωση του επιτοκιακού κινδύνου θα προωθηθούν στην έκταση που θα είναι αυτό δυνατό, με δεδομένες τις συνθήκες της αγοράς και τη δυνατότητα εφαρμογής τους». Η τυπική απόφαση για την άρση του αυξημένου περιθωρίου επιτοκίου 2% για το 2017, αναφορικά με τη δόση δανείου 11,3 δισ. ευρώ που είχε δοθεί από το EFSF στην Ελλάδα για την επαναγορά ομολόγων της, ελήφθη στις 23 Ιανουαρίου 2017 (σήμερα).
Σημειώνεται ότι ο ESM αποφάσισε σήμερα την ανταλλαγή των ομολόγων του EFSF (Ευρωπαϊκού Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας) με ομόλογα κυμαινόμενου επιτοκίου, ενώ η εξομάλυνση του προφίλ αποπληρωμών των δανείων του EFSF στην Ελλάδα αναμένεται να ολοκληρωθεί έως το τέλος του 2017.
