Ο πάπας Λέων νοσηλεύεται και αναρρώνει μετά από εγχείρηση στην οποία υποβλήθηκε και η οποία επιβεβαίωσε ότι πάσχει από καρκίνο του πνεύμονα.Ποιος έχει αναλάβει τις αρμοδιότητές του;
Το Βατικανό έχει πολύ συγκεκριμένους νόμους και τελετουργικά για τη μεταφορά της παπικής εξουσίας στην περίπτωση που ο πάπας πεθάνει ή παραιτηθεί. Αλλά κανένας από αυτούς του νόμους δεν εφαρμόζεται στην περίπτωση που αρρωστήσει ο πάπας ή έστω στην περίπτωση που δεν έχει τις αισθήσεις του.
Αντίθετα με άλλες θέσεις στους κόλπους της εκκλησίας, ο καθολικός κανόνας δεν παρέχει ξεκάθαρους μηχανισμούς για τη μεταφορά των αρμοδιοτήτων του πάπα αν αυτός δεν είναι σε θέση να φέρει εις πέρας τις αρμοδιότητές του.
Ο Κανόνας 335 ορίζει πως όταν η Αγία Έδρα «είναι κενή ή παρεμποδίζεται πλήρως», τίποτα δεν πρέπει να μεταβληθεί στη διακυβέρνηση της καθολικής Εκκλησίας».
Ο παπισμός είναι κενός μόνο αν ο «ποντίφικας πεθάνει ή παραιτηθεί». Η παραίτησή του θα πρέπει να «έχει γίνει ελεύθερα και εκδηλώθηκε κατάλληλα» σύμφωνα με τους κανόνες του Βατικανού.
«Δεν υπάρχει εναλλακτικός νόμος. Τα ηνία έχει ο πάπας και δεν υπάρχει κανείς μηχανισμός που να λέει το αντίθετο. Δεν υπάρχουν κανόνες και νόμοι για αυτό» αναφέρει το Βατικανό. «Όταν ο πάπας είναι ανίκανος, τότε υπάρχει σοβαρό πρόβλημα διακυβέρνησης της εκκλησίας».
Τον Φεβρουάριο του 2013, ο πάπας Βενέδικτος XVI, 85 ετών τότε, συγκέντρωσε τους καρδιναλίους και ανακοίνωσε την παραίτησή του από ηγέτης της Καθολικής Εκκλησίας επικαλούμενος την ηλικία του.
Έτσι, έγινε ο πρώτος ποντίφικας που που αποχώρησε οικειοθελώς τα τελευταία 600 χρόνια. Το 2022 ο πάπας Φραγκίσκος είχε επιβεβαιώσει τη φήμη ότι είχε προετοιμάσει την επιστολή παραίτησής του μόλις εξελέγη ποντίφικας το 2013» σε περίπτωση επιπλοκών λόγω ζητημάτων υγείας.
Η επιστολή, το περιεχόμενό της παραμένει άγνωστο, δεν χρησιμοποιήθηκε, αφού ο πάπας Φραγκίσκος παρέμεινε στη θέση του μέχρι τον θάνατό του σε ηλικία 88 ετών τον Απρίλιο του 2025. Την τελευταία εβδομάδα της ζωής του παρέμεινε νοσηλευόμενος καθώς είχε διάφορα προβλήματα υγείας.
«Η Εκκλησία δεν έχει κάποια διαδικασία, η οποία γι παράδειγμα, το Αμερικανικό Σύνταγμα, δεν υπάρχει κάτι ανάλογο με την 25η Τροπολογία, και δεν υπάρχει «αντιπάπας» όπως αντιπρόεδρος, κάτι που μπορεί να θεωρηθεί ως «αδυναμία του συντάγματος της εκκλησίας».
Άρα, «ό,τι απαιτεί την προσωπική ή δογματική εξουσία του πάπα» κατά την περίοδο της νοσηλείας του θα χρειαστεί να αναβληθεί ώσπου να είναι σε θέση ο Πάπας να το διαχειριστεί.
Ο πάπας Λέων, που ήδη αναρρώνει με πολύ καλά σημάδια, σύμφωνα με την ανακοίνωση του Βατικανού, παραμένει σε επαφή και είναι πιθανό να μπορεί να επικοινωνεί με εκκλησιαστικούς αξιωματούχους, σε περίπτωση που προκύψουν σχετικά ζητήματα κατά τη διάρκεια της παραμονής του στο νοσοκομείο.
Την Τετάρτη, ο Καρδινάλιος Λουί Αντόνιο Τάγκλ προέστη της θείας λειτουργίας στη θέση του πάπα Λέοντα και ανάγνωσε ομιλία που είχε ετοιμάσει ο Πάπας.
Όλως περιέργως, άλλες αρμοδιότητες και θέσεις στους κόλπους της Καθολικής Εκκλησίας έχουν πιο ξεκάθαρες διευθετήσεις για περιπτώσεις ανικανότητας.
Για παράδειγμα, ο Κανόνας της Εκκλησίας, προβλέπει περιπτώσεις κατά τις οποίες ένας επίσκοπος καθίσταται ανίκανος να διοικήσει την επισκοπή του, επιτρέποντας τη μεταβίβαση της καθημερινής διοίκησής της σε έναν βοηθό επίσκοπο, έναν γενικό βικάριο ή άλλο ορισμένο αξιωματούχο.
Η Ρωμαϊκή Κουρία
Ο πάπας αναθέτει ήδη την καθημερινή διαχείριση του Βατικανού και της Εκκλησίας σε μια ομάδα αξιωματούχων, οι οποίοι ασκούν τα καθήκοντά τους ανεξάρτητα από το αν ο ίδιος βρίσκεται στο Βατικανό ή όχι, καθώς και ανεξάρτητα από το αν έχει τις αισθήσεις του.
Η Ρωμαϊκή Κουρία αποτελεί τον κεντρικό διοικητικό θεσμό της Αγίας Έδρας, που υποστηρίζει τον πάπα στη διακυβέρνηση της Καθολικής Εκκλησίας και στην άσκηση των ευρύτερων αρμοδιοτήτων της.
«Διαθέτει διάφορα τμήματα, που ονομάζονται δικαστήρια, τα οποία εξακολουθούν να λειτουργούν σύμφωνα με την τρέχουσα δομή και τις οδηγίες τους», σημειώνει το Βατικανό. «Για παράδειγμα, υπάρχει ένα δικαστήριο αρμόδιο για την εκπαίδευση, το οποίο εμπλέκεται στη λειτουργία των καθολικών πανεπιστημίων, δημιουργώντας διασυνδέσεις για αυτά, καθώς και για ιεροσπουδαστήρια, σχολεία κ.λπ. ενώ υπάρχουν και πολλά στελέχη στα οποία έχει εκχωρηθεί εξουσία».
Μεταξύ των πιο σημαντικών αξιωματούχων είναι η Γραμματεία του Βατικανού, ο Καρδινάλιος Πέτρο Παρολίν, «ο δεύτερος πιο σημαντικός άνθρωπος στο Βατικανό».
Άλλοι ανώτατοι ρόλοι στην Καθολική Εκκλησία είναι ο Κοσμήτορας του Κολεγίου των καρδιναλίων, την οποία έχει αναλάβει πρόσφατα ο Καρδινάλιος Ταγκλ. Ο κοσμήτορας έχει έναν ρόλο κλειδί στις παπικές μεταστάσεις και συχνά θεωρείται ως κορυφαίος αντίπαλος του πάπα.
Ο καμεράριος της Ιερής Ρωμαϊκής Εκκλησίας, ρόλο που κατέχει προς το παρόν, ο Καρδινάλιος Κέβιν Φάρελ, έχει επίσης σημαντικές διοικητικές αρμοδιότητες όταν ο παπισμός μείνει κενός μετά τον θάνατο ή την παραίτηση ενός Πάπα.
Ο καμεράριος βοηθά στην επίβλεψη της διοίκησης και των οικονομικών της Αγίας Έδρας κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, αλλά δεν αναλαμβάνει την εξουσία του πάπα ούτε γίνεται αναπληρωτής Ποντίφικας κατά τη διάρκεια της νοσηλείας του. Μέχρι στιγμής, το Βατικανό δεν έχει αφήσει υπόνοιες ότι ο πάπας Λέων είναι ανίκανος στην διαχείριση των αρμοδιοτήτων του.
Με πληροφορίες του TIME
































