Ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς δήλωσε την Πέμπτη ότι μια διεθνής δύναμη ασφαλείας, η οποία δεν έχει ακόμη συγκροτηθεί, θα αναλάβει τον ηγετικό ρόλο στον αφοπλισμό της Χαμάς - ένα από τα πιο ακανθώδη ζητήματα στην προσπάθεια επίτευξης διαρκούς ειρήνης στη Γάζα.
Ο αντιπρόεδρος μίλησε από το Ισραήλ, στο τέλος μιας επίσκεψης που είχε ως στόχο την ενίσχυση της εύθραυστης εκεχειρίας μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς.
Ο Βανς προειδοποίησε ότι το έργο του αφοπλισμού της Χαμάς - κάτι στο οποίο η οργάνωση αντιτίθεται εδώ και καιρό - «θα χρειαστεί χρόνο και θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τη σύνθεση αυτής της δύναμης».
Η συμφωνία εκεχειρίας που τέθηκε σε ισχύ νωρίτερα αυτόν τον μήνα βασίζεται σε πρόταση που παρουσίασε τον Σεπτέμβριο ο πρόεδρος Τραμπ, η οποία προβλέπει την ανάπτυξη μιας «προσωρινής Διεθνούς Δύναμης Σταθεροποίησης» στη Γάζα.
Ωστόσο, αρκετές χώρες δίστασαν να δεσμεύσουν στρατεύματα σε μια τέτοια αποστολή, καθώς δεν διασαφηνίστηκε ο ρόλος της στον κατεστραμμένο παλαιστινιακό θύλακα, ενώ υπήρξαν ανησυχίες ότι μια τέτοια δύναμη θα μπορούσε να εμπλακεί άμεσα σε συγκρούσεις με μαχητές της Χαμάς.
Αν και ο Βανς δεν αναφέρθηκε σε αυτή την ανησυχία στις σύντομες δηλώσεις του την Πέμπτη, επανέλαβε ότι «δεν θα υπάρξουν αμερικανικά στρατεύματα επί του εδάφους» στη Γάζα. Αντίθετα, είπε, το αμερικανικό προσωπικό θα έχει ρόλο «εποπτείας και διαμεσολάβησης της ειρήνης».
Αξίζει να σημειωθεί πως η ειρηνευτική πρόταση των 20 σημείων δεν όριζε ρητά ότι η δύναμη ασφαλείας θα είχε ως αποστολή τον αφοπλισμό της Χαμάς, ενώ δεν έχει καθοριστεί ακόμη κάποιο χρονοδιάγραμμα για την υλοποίηση αυτού του στόχου.
Η δύναμη είχε αρχικά σχεδιαστεί ώστε να επιτηρεί τις περιοχές της Γάζας από τις οποίες έχουν αποσυρθεί τα ισραηλινά στρατεύματα, να αποτρέπει την είσοδο πυρομαχικών στην περιοχή, να διευκολύνει τη διανομή ανθρωπιστικής βοήθειας και να εκπαιδεύει μια παλαιστινιακή αστυνομική δύναμη.
Ανησυχίες ότι ο Νετανιάχου θα αποσυρθεί από τη συμφωνία
Η συμφωνία έχει τεθεί υπό πίεση λόγω της πρόσφατης αναζωπύρωσης της βίας στη Γάζα εξαιτίας και των συνεχιζόμενων εντάσεων γύρω από την ανταλλαγή σορών Ισραηλινών και Παλαιστινίων.
Aντιμετώπισε, μάλιστα, νέες προκλήσεις αυτήν την εβδομάδα από Ισραηλινούς νομοθέτες, οι οποίοι ενέκριναν ένα προκαταρκτικό μέτρο για την προσάρτηση της Δυτικής Όχθης που κατέχεται από το Ισραήλ - μια κίνηση που απαγορεύεται ρητά βάσει των όρων του ειρηνευτικού σχεδίου του Τραμπ.
Ο Βανς δήλωσε την Πέμπτη ότι η ψηφοφορία ήταν «παράξενη» και άσκησε έντονη κριτική στους νομοθέτες.
«Αν ήταν πολιτικό σόου, ήταν ένα πολύ ανόητο πολιτικό σόου, και προσωπικά το θεωρώ προσβλητικό», είπε. «Η Δυτική Όχθη δεν πρόκειται να προσαρτηθεί από το Ισραήλ. Η πολιτική της κυβέρνησης Τραμπ είναι ότι η Δυτική Όχθη δεν θα προσαρτηθεί από το Ισραήλ».
Ο Βανς αναφέρθηκε επίσης στο θέμα της ανοικοδόμησης στη Γάζα, επαναλαμβάνοντας τα βασικά σημεία των δηλώσεων που έκανε αυτήν την εβδομάδα στο Ισραήλ ο Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρός του προέδρου Τραμπ, ο οποίος είπε ότι οι προσπάθειες ανοικοδόμησης της περιοχής θα μπορούσαν να ξεκινήσουν σε περιοχές που εξακολουθούν να ελέγχονται από τον ισραηλινό στρατό.
Ο αντιπρόεδρος αναχώρησε από το Ισραήλ μόλις λίγες ώρες πριν φτάσει στη χώρα ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο. Ο Ρούμπιο συναντήθηκε με τον πρωθυπουργό του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, στην Ιερουσαλήμ την Πέμπτη το βράδυ.
Οι διαδοχικές επισκέψεις των Βανς και Ρούμπιο υπογραμμίζουν το έντονο ενδιαφέρον της κυβέρνησης για τη διατήρηση της εκεχειρίας. Ο Στιβ Γουίτκοφ, ειδικός απεσταλμένος του Τραμπ για τη Μέση Ανατολή, και ο Τζάρεντ Κούσνερ βρίσκονται επίσης αυτήν την εβδομάδα στο Ισραήλ.
Πολλοί αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ, μιλώντας υπό τον όρο της ανωνυμίας για να συζητήσουν ιδιωτικές συνομιλίες, έχουν πρόσφατα εκφράσει ανησυχία ότι ο Νετανιάχου ενδέχεται να αποσυρθεί από τη συμφωνία.
Πριν αναχωρήσει για το Ισραήλ, ο Ρούμπιο δήλωσε ότι σύντομα Αμερικανοί διπλωμάτες θα τοποθετηθούν για να παρακολουθούν τη εύθραυστη εκεχειρία σε ένα νέο Κέντρο Πολιτικο-Στρατιωτικού Συντονισμού στο νότιο Ισραήλ.
«Υπάρχει πολλή δουλειά να γίνει», είπε ο Ρούμπιο. «Αλλά σίγουρα θέλαμε να βεβαιωθούμε ότι βρισκόμαστε εκεί και ότι έχουμε το σωστό προσωπικό στο συντονιστικό κέντρο, το οποίο είναι κρίσιμο για τη διατήρηση της συνοχής όλου αυτού».
Η συμφωνία εκεχειρίας που τέθηκε σε ισχύ νωρίτερα αυτόν τον μήνα οδήγησε σε μερική αποχώρηση των ισραηλινών στρατευμάτων από τη Γάζα και στην ανταλλαγή των τελευταίων 20 Ισραηλινών ομήρων που κρατούνταν στην περιοχή με σχεδόν 2.000 Παλαιστίνιους κρατούμενους και αιχμαλώτους.
Πηγή: New York Times
