Οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι θα επενδύσουν περισσότερο στην άμυνά τους: αυτό είναι το μοναδικό αφήγημα της εν εξελίξει συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ. Ωστόσο, ο Ντόναλντ Τραμπ δεν ενδιαφέρεται να ακολουθήσει κάποιο άλλο σενάριο, σύμφωνα με το Politico.
Στη συνέντευξη Τύπου που θα παραχωρήσει σήμερα Τετάρτη, ο Αμερικανός πρόεδρος σκοπεύει να μιλήσει τόσο για τα αμερικανικά χτυπήματα στο Ιράν και την εύθραυστη εκεχειρία με το Ισραήλ -την οποία πιστώνεται ο ίδιος- όσο και για την ιστορική δέσμευση για αμυντικές δαπάνες που συμφώνησαν τα μέλη του ΝΑΤΟ σε μεγάλο βαθμό με δική του εντολή, σύμφωνα με αξιωματούχο του Λευκού Οίκου που επικαλείται το Politico.
Oπως κατέστησε σαφές ο Τραμπ στα σχόλιά του την Τρίτη, η άποψή του για τη διατλαντική συμμαχία αποκλίνει από των προκατόχων του, οι οποίοι θεωρούσαν το άρθρο 5 «ιερό και απαραβίαστο».
Το άρθρο 5
Όταν ρωτήθηκε στο Air Force One αν είναι δεσμευμένος σε αυτή τη θεμελιώδη αρχή του καταστατικού χάρτη του ΝΑΤΟ, σύμφωνα με την οποία μια επίθεση εναντίον οποιουδήποτε κράτους μέλους θεωρείται επίθεση εναντίον όλων, ο Τραμπ απέφυγε να πάρει σαφή θέση.
«Εξαρτάται από το πώς το ερμηνεύετε», τόνισε ο Τραμπ. «Υπάρχουν πολυάριθμες ερμηνείες του Αρθρου 5».
Ο Τραμπ έχει δηλώσει στο παρελθόν ότι μπορεί να υπερασπιστεί μόνο τις χώρες που πληρούν τα συμφωνημένα όρια αμυντικών δαπανών του ΝΑΤΟ. Οταν πιέστηκε να απαντήσει χθες, είπε ότι δεσμεύεται «να είναι φίλος». «Ξέρετε, έχω γίνει φίλος με πολλούς από αυτούς τους ηγέτες. Και έχω δεσμευτεί να τους βοηθήσω», τόνισε. «Εχω δεσμευτεί να σώζω ζωές. Εχω αφοσιωθεί στη ζωή και την ασφάλεια», πρόσθεσε ο Αμερικανός πρόεδρος, αρνούμενος να γίνει πιο συγκεκριμένος.
Ο Τραμπ ήταν όλο χαμόγελα καθώς πόζαρε για την «οικογενειακή φωτογραφία» με τους άλλους ηγέτες το βράδυ της Τρίτης σε ένα δείπνο καλωσορίσματος που παρέθεσε η ολλανδική βασιλική οικογένεια στο Paleis Huis ten Bosch, σχολιάζει το Politico.
Εκεί ήταν και ο Ουκρανός πρόεδρος, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, με τον οποίο ο Τραμπ αναμένεται να συναντηθεί σήμερα μετά την ολομέλεια του ΝΑΤΟ και πριν τη συνέντευξη Τύπου.
Τα σχόλια του Τραμπ έγιναν λίγες ώρες αφότου ο Γενικός Γραμματέας Μαρκ Ρούτε επέπληξε όσους εξακολουθούν να αμφισβητούν τη δέσμευση των ΗΠΑ, υπό τον Τραμπ, στο μακροχρόνιο αμυντικό σύμφωνο. Προέτρεψε τους Ευρωπαίους να «σταματήσουν να ανησυχούν τόσο πολύ», δεδομένων όλων όσα οι ΗΠΑ συνεισφέρουν στην άμυνα της ηπείρου.
«Είναι εκεί, είναι μαζί μας», δήλωσε ο Ρούτε.
Αλλά ακόμη και σε αυτή τη σύνοδο κορυφής που σχεδιάστηκε για να κατευνάσει τον Τραμπ εδραιώνοντας της δέσμευση της Ευρώπης για δαπάνες ώστε να μοιραστεί περισσότερο το βάρος της άμυνάς της, τα ερωτήματα είναι εδώ.
«Με τον Τραμπ θα υπάρχει πάντα αυτή η αβεβαιότητα σχετικά με το κατά πόσο η Αμερική θα είναι εκεί για εμάς, αν και όταν τη χρειαζόμαστε», δήλωσε ένας Ευρωπαίος αξιωματούχος στο Politico.
Μέρος της ανησυχίας πηγάζει από τη συνεχιζόμενη επανεξέταση της θέσης των αμερικανικών δυνάμεων στην Ευρώπη , καθώς ενδέχεται κάποιες να μεταφερθούν εκτός γηραιάς ηπείρου τους επόμενους μήνες. Αλλά μεγάλο μέρος της ανησυχίας σχετίζεται με τις απόψεις που έχει εκφράσει ο Τραμπ, όπως τα χθεσινά του σχόλια που παρομοίαζε τη συμμαχία με μια αποτυχημένη εταιρεία την οποία βοήθησε να αναβιώσει.
«Το ΝΑΤΟ ήταν χρεοκοπημένο», είπε ο Τραμπ, σημειώνοντας ότι μόνο «επτά από τις 28» χώρες της συμμαχίας «πλήρωναν τα χρέη τους».
Η συμμαχία συμφώνησε το 2014 ότι όλες οι χώρες μέλη θα δαπανούν το 2% του ΑΕΠ για την άμυνα έως το 2024. Ο Τραμπ λέει - ορθώς - ότι μόνο μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022 η πλειοψηφία των μελών του ΝΑΤΟ ήταν στο επίπεδο του 2% ή πάνω από αυτό και πως η δέσμευση δεν ήταν ποτέ πραγματική για τη συνέχιση της συμμετοχής στη συμμαχία.
Πάντως, ο Τραμπ έχει ευθυγραμμιστεί με τους συμμάχους του ΝΑΤΟ συνολικά, κυρίως εξαιτίας της απροθυμίας της Ρωσίας να αποδεχτεί τη μεσολάβησή του για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.
Η νέα δέσμευση της συμμαχίας ότι τα κράτη μέλη θα δαπανούν το 5% του ΑΕΠ για την άμυνα μέχρι το 2035 σηματοδοτεί την εκπλήρωση μιας προτεραιότητας εξωτερικής πολιτικής που έχει θέσει ο Τραμπ από το 2016.
Ο Τραμπ μπορεί να μην απειλεί με απόσυρση των ΗΠΑ από τη συμμαχία, όπως είχε κάνει κατά τη διάρκεια της συνόδου κορυφής του 2018 στις Βρυξέλλες προκειμένου να αυξηθούν οι αμυντικές δαπάνες, ωστόσο εξακολουθεί να προκαλεί ανησυχία στους Ευρωπαίους ηγέτες επειδή δεν διαβουλεύεται μαζί τους, όπως έκαναν οι προκάτοχοί του.
«Θα είναι αποφασιστικός και θα κάνει αυτό που πιστεύει ότι είναι καλύτερο για την Αμερική», ανέφερε στο Politico αξιωματούχος του Λευκού Οίκου.
Με πληροφορίες από Politico
