Χθες ο Ντόναλντ Τραμπ πανηγύρισε την απελευθέρωση του τελευταίου Αμερικανού ομήρου από την Χαμάς, ανακοίνωσε πως δέχτηκε ένα «απροσδόκητο δώρο» από το Κατάρ και «έκλεισε» μια τεράστια συμφωνία για το παγκόσμιο εμπόριο με την Κίνα.
Σε μια προσπάθεια να μειώσει τις τιμές των φαρμάκων, αμφισβήτησε ένα από τα πιο μακροχρόνια οικονομικά δόγματα των Ρεπουμπλικανών και έπειτα έφτιαξε τις βαλίτσες του για ένα «tour» σε αραβικές χώρες του Κόλπου προκειμένου να προσελκύσει επενδύσεις για τις ΗΠΑ.
Ήταν μια ακόμη συνηθισμένη ημέρα στη δεύτερη κυβέρνηση Τραμπ - σχολιάζει ο Stephen Collinson στο CNN.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ο Τραμπ σνομπάρει το Ισραήλ - και βγάζει τον τελευταίο ζωντανό όμηρο των ΗΠΑ από τη Γάζα
Τα «ακροβατικά» Τραμπ στα πλέον κρίσιμα ζητήματα διεθνούς και εγχώριας πολιτικής ορίζουν μια προεδρία που ψάχνει διαρκώς την ευκαιρία να γιορτάσει την επόμενη «νίκη».
Η διακυβέρνηση με όρους θεάματος που επιλέγει ο Αμερικανός πρόεδρος αντανακλά το μοναδικό ταμπεραμέντο του, αλλά κυρίως την αδιαφορία του για τα όποια συνταγματικά εμπόδια. Κανείς δεν μπορεί να είναι σίγουρος για το τι θα συμβεί στη συνέχεια - κι αυτό φαίνεται να αποτελεί μέρος της γοητείας του, τουλάχιστον για τους υποστηρικτές του.
Η ευελιξία, ωστόσο, και η προθυμία του Τραμπ να τα παρατήσει όλα για μια συμφωνία φαίνεται πως του ανοίγει κάποιους δρόμους, που μπορεί να έμεναν κλειστοί για πιο συμβατικούς προέδρους.
Τη Δευτέρα ο Αμερικανός πρόεδρος παρέκαμψε το Ισραήλ και διαπραγματεύτηκε απευθείας με τη Χαμάς. Η πρωτοβουλία - με τη συμμετοχή της Αιγύπτου και του Κατάρ - απελευθέρωσε τον τελευταίο εν ζωή Αμερικανό όμηρο στη Γάζα, τον Εντάν Αλεξάντερ.
Η στιγμή της επανένωσης του Αλεξάντερ με την οικογένειά του συγκίνησε εκατομμύρια Αμερικανών, ακόμη κι αν χιλιάδες Παλαιστίνιοι που πέφτουν νεκροί στους ισραηλινούς βομβαρδισμούς ή αντιμετωπίζουν ανθρωπιστική κρίση στη Γάζα δεν θα γνωρίσουν ποτέ παρόμοιες συγκινήσεις.
Η κίνηση αυτή ασκεί αναπόφευκτα πίεση στον πρωθυπουργό Νετανιάχου να κάνει κάτι παρόμοιο.
Ο Τραμπ συνηθίζει να σνομπάρει τον Νετανιάχου - γράφει ο Stephen Collinson. «Σόκαρε» το Ισραήλ ανοίγοντας πυρηνικές συνομιλίες με το Ιράν, ενώ τώρα επισκέπτεται τη Σαουδική Αραβία, το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, χωρίς στάση στο Τελ Αβίβ.
Η απελευθέρωση του Αλεξάντερ ήταν μια πρώτη νίκη για τον απεσταλμένο του Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ, του οποίου τα σχέδια ειρήνευσης δεν έχουν αποφέρει μέχρι στιγμής πολλή ειρήνη.
Το πιθανότερο βέβαια είναι να πρόκειται για «μεμονωμένο επεισόδιο», καθώς δεν υπάρχει καμία ένδειξη για ένα ρεαλιστικό σχέδιο των ΗΠΑ για τον τερματισμό ενός πολέμου που έχει σκοτώσει δεκάδες χιλιάδες αμάχους. Η προηγούμενη εξαιρετικά αμφιλεγόμενη πρόταση του Τραμπ ήταν να εκκαθαριστεί η Γάζα από τους Παλαιστίνιους ώστε να μπορέσει να χτίσει τη «Ριβιέρα της Μέσης Ανατολής».
Η Χαμάς δεν έχει συμφωνήσει προφανώς να παραχωρήσει τον έλεγχο ασφαλείας του κατεστραμμένου θύλακα - η μόνη παραχώρηση που θα μπορούσε να ωθήσει το Ισραήλ να συμφωνήσει να τερματιστεί ο πόλεμος.
Το καταριανό Boeing μετατρέπεται σε σκάνδαλο μεγατόνων
Αν η επιστροφή του Αλεξάντερ απέδειξε τη διπλωματική επιδεξιότητα της αμερικανικής διοίκησης, το σχέδιο Τραμπ να αντικαταστήσει τα Air Force One με τα «δώρα» του Κατάρ απέδειξε την θρασύτατη περιφρόνηση κάθε κανόνα δεοντολογίας.
Η υπεράσπιση της ιδέας του Κατάρ να «χαρίσει» στο υπουργείο Άμυνας ένα πολυτελές 747 αξίας 400 εκατομμυρίων δολαρίων - το οποίο μάλιστα αρχικά ειπώθηκε πως θα κρατούσε ακόμη και μετά την αποχώρησή του από το αξίωμα - υπογράμμισε τις ανησυχίες πολλών ότι ο Τραμπ χρησιμοποιεί τη δεύτερη θητεία του για να αυξήσει την κερδοφορία των επιχειρήσεών του.
«Δεν θα ήμουν ποτές αυτός που θα απέρριπτε μια τέτοια προσφορά. Θέλω να πω, δεν είμαι ηλίθιος να πω: "Όχι, δεν θέλουμε ένα πολύ ακριβό αεροπλάνο δωρεάν"», δήλωσε ο Τραμπ, δείχνοντας να αγνοεί πλήρως τα ηθικά ζητήματα που θέτει μια ενδεχόμενη συμφωνία με το Κατάρ.
Για αρχή, το «ιπτάμενο παλάτι» θα μπορούσε να παραβιάζει ρήτρα του Συντάγματος, η οποία απαγορεύει σε έναν ομοσπονδιακό αξιωματούχο να δέχεται δώρο ή αμοιβή από ξένη κυβέρνηση.
Ερωτηθείσα, η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου επέμεινε πως κάθε Αμερικανός γνωρίζει ότι ο Τραμπ «εργάζεται μόνο με γνώμονα τα συμφέροντα του αμερικανικού λαού». Θα μπορούσε κανείς να αμφισβητήσει τον εν λόγω ισχυρισμό, δεδομένου ότι η πρώτη μεγάλη περιοδεία του Τραμπ στο εξωτερικό είναι σε μια περιοχή όπου η οικογένειά του δρομολογεί να φτιάξει... γκολφ και ξενοδοχεία.
Το ηθικό δίδαγμα του Τραμπ είναι ένα: «Πάρτε ό,τι μπορείτε να πάρετε, ακόμα κι αν δεν συμφώνει απόλυτα με τους κανόνες».
Ας σημειώσουμε εδώ πως για να είναι ένα αεροπλάνο έτοιμο να μεταφέρει έναν πρόεδρο, ο Τραμπ θα πρέπει να δαπανήσει εκατομμύρια από τις τσέπες των Αμερικανών φορολογουμένων για στρατιωτικές αναβαθμίσεις και εξοπλισμό επικοινωνιών. Οι Μυστικές Υπηρεσίες θα πρέπει να το «γδύσουν» για να διασφαλίσουν πως είναι «καθαρό» από τυχόν κοριούς ξένων μυστικών υπηρεσιών, ενώ δεν υπάρχει καμία εγγύηση ότι θα μπορέσει να μπει σε υπηρεσία πριν από δύο 747, που έχει ήδη σχεδιαστεί να χρησιμεύσουν ως προεδρικό μεταφορικό μέσο, αλλά έχουν καθυστερήσει πολύ.
Είναι επίσης μάλλον ντροπιαστικό το γεγονός ότι η ισχυρότερη υπερδύναμη του κόσμου θα βασιστεί σε έναν σύμμαχο για να αποκτήσει ένα νέο αεροπλάνο - κατασκευασμένο από αμερικανική εταιρεία.
Ο πρώην πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων Κέβιν ΜακΚάρθι, πάντως, έχει ήδη συμβουλεύσει τον Τραμπ να εγκαταλείψει την ιδέα. «Ας αφήσουμε την Boeing να το τελειώσει - τα νέα αεροπλάνα (έρχονται)» υποστήριξε.«Νομίζω ότι η Αμερική μπορεί να αντέξει οικονομικά το δικό της αεροπλάνο, μπορεί να κατασκευάσει το δικό της Air Force One».
Η συμφωνία «λίγο πριν την καταστροφή» και οι επιθέσεις στην ρεπουμπλικανική οικονομική ορθοδοξία
Ο Τραμπ πανηγύρισε τη Δευτέρα το νέο «ορόσημο» στις εμπορικές συνομιλίες με το Πεκίνο, κάνοντας λόγο για μια «συνολική επανεκκίνηση».
Αυτό, όμως, που συνέβη στην πραγματικότητα ήταν ότι και οι δύο πλευρές απομακρύνθηκαν από το χείλος μιας αναμέτρησης που θα μπορούσε να καταστρέψει την παγκόσμια οικονομία - την οποία προκάλεσε ο Τραμπ.
Πλέον οι δυο χώρες έχουν προθεσμία 90 ημερών για να διαπραγματευτούν αμοιβαίες παραχωρήσεις, καθώς οι δασμοί μειώνονται (προσωρινά) κατά 115 ποσοστιαίες μονάδες.
Ο εμπορικός αντιπρόσωπος των ΗΠΑ Τζέιμισον Γκριρ δήλωσε ότι η συμφωνία αποτελεί ένα πρώτο βήμα προς την εξισορρόπηση του παγκόσμιο εμπορίου.
Ωστόσο, η συμφωνία, η οποία καταρτίστηκε υπό την καθοδήγηση του ολοένα και πιο ισχυρού υπουργού Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ, μοιάζει επίσης με υποχώρηση του Τραμπ - μόλις μια εβδομάδα αφότου ο πρόεδρος προειδοποιούσε τους γονείς ότι τα παιδιά τους θα πρέπει να αρκεστούν σε λιγότερες κούκλες, καθώς τέθηκαν σε ισχύ οι νέοι περιορισμοί για την Κίνα.
Το Πεκίνο δεν φαίνεται μέχρι στιγμής να έχει κάνει ουσιαστικές παραχωρήσεις. Ο Τραμπ έχει κάνει πίσω στους δασμούς 145% στις κινεζικές εισαγωγές, ωστόσο εξακολουθεί να επιβαρύνει τους Αμερικανούς καταναλωτές με δασμούς 30% στα εν λόγω αγαθά.
Ο Τραμπ έχει δικαιολογήσει επανειλημμένα τη χρήση των δασμών προκειμένου να αντιμετωπιστεί η «παλίρροια» της παγκοσμιοποίησης που άφησε εκατομμύρια Αμερικανούς ξεκρέμαστους.
Η ίδια λογική βρίσκεται πίσω από μια ακόμη πολιτική κίνηση της Δευτέρας που έδειξε πώς ο λαϊκιστής πρόεδρος μπορεί, υπό προϋποθέσεις να καταρρίπτει τη ρεπουμπλικανική οικονομική ορθοδοξία: Ο Τραμπ υπέγραψε εκτελεστικό διάταγμα με σκοπό να «ισοφαρίσει» την τιμή που πληρώνουν οι Αμερικανοί για τα συνταγογραφούμενα φάρμακα με εκείνες στο εξωτερικό - όπου οι κυβερνήσεις με δημόσια συστήματα υγείας μπορούν να διαπραγματευόνται τη μείωση του κόστους.
«Πρόκειται για μια εξαιρετική ημέρα», υποστήριξε ο αμφιλεγόμενος υπουργός Υγείας Ρόμπερτ Φ. Κένεντι Τζούνιορ. «Μεγάλωσα στο Δημοκρατικό Κόμμα και κάθε μεγάλος ηγέτης των Δημοκρατικών εδώ και 20 χρόνια δίνει αυτή την υπόσχεση στον αμερικανικό λαό. Είναι μία από αυτές τις υποσχέσεις που δίνουν οι πολιτικοί στους ψηφοφόρους τους γνωρίζοντας ότι δεν θα χρειαστεί ποτέ να την υλοποιήσουν».
«Τώρα έχουμε έναν πρόεδρο που κρατάει το λόγο του, που έχει το θάρρος», πρόσθεσε ο Κένεντι.
Ο Τραμπ ωστόσο μπορεί να μην τα καταφέρει. Μια παρόμοια προσπάθεια στην πρώτη του θητεία μπλοκαρίστηκε στα δικαστήρια, ενώ η δύναμη των φαρμακευτικών λόμπι στο Κογκρέσο κάνει μια μόνιμη νομοθετική ρύθμιση να φαντάζει μάλλον απίθανη.
Τα χαμηλά δημοσκοπικά ποσοστά του Τραμπ τον έκαναν μέχρι και να προτείνει να πληρώσουν οι πλούσιοι περισσότερα για να μπορέσει να μειώσει την φορολογία.
Κάποιες από τις θέσεις του Αμερικανού πρέδρου είναι αναμφισβήτητα για να δημιουργήσουν εντυπώσεις.
Σε κάθε περίπτωση πάντως ένας ψηφοφόρος του Τραμπ θα μπορούσε να θεωρήσει μια απελευθέρωση ομήρου, μια προσπάθεια μείωσης των τιμών των φαρμάκων και μια εμπορική συμφωνία με την Κίνα ως μια καλή μέρα στη δουλειά.
Όσο λιγότερα ακούγονται για το καταριανό τζετ, τόσο το καλύτερο.
