Λίγες ώρες μετά τις ανακοινώσεις Τραμπ, ολόκληρος ο πλανήτης προσπαθεί να προβλέψει όσα θα συμβούν τους επόμενους μήνες.
Το εκτελεστικό διάταγμα που υπέγραψε φέρνει «αμοιβαίους» τελωνειακούς δασμούς σε χώρες από όλες τον κόσμο. «Αμοιβαίοι σημαίνει πως ό,τι κάνουν σε εμάς, κάνουμε σε αυτούς», διευκρίνισε χθες. «Είναι πολύ απλό, δεν θα μπορούσε να είναι πιο απλό», συμπλήρωσε - υπογραμμίζοντας πως αυτή είναι «μια από τις πιο σημαντικές ημέρες στην αμερικανική ιστορία».
Πέρα από οριζόντιους δασμούς ύψους 10%, ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε ακόμη υψηλότερους συντελεστές για τους «χειρότερους παραβάτες», μεταξύ των οποίων η ΕΕ (20%), η Κίνα (34%), η Ινδία (26%), η Νότια Κορέα (25%), η Ιαπωνία (24%) και το Βιετνάμ (46%).
Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έκανε λόγο για «τρομερές συνέπειες» για εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο, το Πεκίνο υποσχέθηκε «αποφασιστικά αντίμετρα» και ο Χαν Ντουκ-Σου της Νότιας Κορέας τόνισε πως «ο παγκόσμιος εμπορικός πόλεμος είναι πια πραγματικότητα».
Ο αντίκτυπος αυτών των δασμών στην παγκόσμια οικονομία θα είναι τεράστιος, σχολιάζει ο Faisal Islam στο BBC, υπογραμμίζοντας τις σημαντικές αλλαγές στις παγκόσμιες διαδρομές εμπορίου.
«Οι δασμοί για τα ασιατικά έθνη είναι πραγματικά αξιοσημείωτοι και θα καταστρέψουν τα επιχειρηματικά μοντέλα χιλιάδων εταιρειών, εργοστασίων και ενδεχομένως ολόκληρων εθνών. Ορισμένες από τις αλυσίδες εφοδιασμού που έχουν δημιουργήσει οι μεγαλύτερες εταιρείες του κόσμου θα "σπάσουν" αμέσως. Είναι αναπόφευκτο να στραφούν στην Κίνα», σημειώνει.
Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν δείχνει να ανησυχεί. Επιμένει πως το μέτρο έχει σκοπό να μηδενίσει το εμπορικό έλλειμμα και να αυξήσει σημαντικά τα έσοδα - επιτρέποντας έτσι μελλοντικές φοροαπαλλαγές για τους Αμερικανούς. Αναπαράγοντας το αφήγημα αυτό, την Τετάρτη προέβη ξανά σε μια σειρά ψευδών ισχυρισμών σχετικά με τους δασμούς και το εμπόριο.
Υπεραμυνόμενος των υποτιθέμενων πλεονεκτημάτων των δασμών, ο Τραμπ ισχυρίστηκε ότι «οι Ηνωμένες Πολιτείες ήταν αναλογικά οι πλουσιότερες που υπήρξαν ποτέ» από το 1789 έως το 1913, όταν οι δασμοί αποτελούσαν τη βασική πηγή των ομοσπονδιακών εσόδων.
Ο Τραμπ δεν εξήγησε τι εννοούσε με τον όρο «αναλογικά πλουσιότερες», αλλά με βάση τα συνήθη μέτρα, οι ΗΠΑ είναι πολύ πιο πλούσιες σήμερα από ό,τι ήταν στις αρχές του 20ού αιώνα και πριν από αυτόν.
Όπως υπενθυμίζει το CNN, ο Douglas Irwin, καθηγητής οικονομικών στο Dartmouth College, είχε δηλώσει τον Φεβρουάριο - αφού ο Τραμπ προέβη σε παρόμοιους ισχυρισμούς - ότι αν τα σχόλιά του Τραμπ αφορούν το κατα κεφαλήν ΑΕΠ είναι «προφανώς αναληθή», αφού «το πραγματικό κατά κεφαλήν εισόδημα και το βιοτικό επίπεδο είναι σήμερα πολύ υψηλότερα από ό,τι στο παρελθόν».
Ο Irwin είχε σημειώσει ότι είναι πιθανό ο Τραμπ να αναφερόταν στο ότι η ομοσπονδιακή κυβέρνηση μετά τον Εμφύλιο Πόλεμο «είχε σταθερά πλεονάσματα στον προϋπολογισμό και σχεδόν αποπλήρωσε το εθνικό χρέος», αφού «φαίνεται να θεωρεί ότι η κυβέρνηση που παίρνει περισσότερα χρήματα από όσα ξοδεύει κάνει τη χώρα πλούσια».
«Αυτά καθεαυτά τα μεγάλα δημοσιονομικά πλεονάσματα δεν κάνουν όμως μια χώρα πλούσια».
Ο Τραμπ επανέλαβε χθες ακόμη ένα αγαπημένο του ψέμα: Πως, λόγω των δασμών που επέβαλε στην Κίνα κατά την πρώτη του θητεία, οι ΗΠΑ «πήραν εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια».
Στην πραγματικότητα, οι εισαγωγείς των ΗΠΑ - όχι οι ξένοι εξαγωγείς όπως η Κίνα - καταβάλλουν τις δασμολογικές πληρωμές, και η μία μελέτη μετά την άλλη έχει δείξει πως οι Αμερικανοί επωμίστηκαν τη συντριπτική πλειονότητα του κόστους των δασμών που επέβαλε ο Τραμπ κατά την πρώτη θητεία του στην Κίνα.
Στην πλειοψηφία τους οι οικονομολόγοι συμφωνούν πως οι δασμοί πληρώνονται από τη χώρα που εισάγει τα αγαθά, ενώ οδηγούν και σε υψηλότερες τιμές για τους καταναλωτές.
Ο David Beckworth, πρώην διεθνής οικονομολόγος στο Υπουργείο Οικονομικών, χαρακτήρισε τους δασμούς «την τέλεια συνταγή για στασιμοπληθωρισμό» - φαινόμενο κατά το οποίο ο πληθωρισμός αυξάνεται παράλληλα με την επιβράδυνση της ανάπτυξης.
Σύμφωνα πάντα με τον Beckworth, που τώρα είναι ανώτερος ερευνητής στο Mercatus Center, «ο συνδυασμός των υψηλότερων τιμών καταναλωτή στα εισαγόμενα αγαθά μαζί με τις διαταραχές στην αλυσίδα εφοδιασμού που δημιουργεί ο κλιμακούμενος εμπορικός πόλεμος είναι δυσοίωνος για την οικονομία των ΗΠΑ».
Και δεν είναι μόνο η αμερικανική οικονομία που θα μπορούσε να υποφέρει. «Πολλές χώρες πιθανότατα θα πέσουν σε ύφεση», ανέφερε σε δήλωσή του ο Olu Sonola, επικεφαλής ερευνητής της Fitch Ratings. «Μπορείτε να πετάξετε τις προηγούμενες προβλέψεις "από το παράθυρο" αν αυτοί οι δασμοί παραμένουν σε ισχύ για παρατεταμένο χρονικό διάστημα».
Ο Gaurav Ganguly της Moody's Analytics συμφωνεί: «Η οικονομία της Ευρωζώνης εμφανίζει εσχάτως σημάδια ανάκαμψης, αλλά οι αντισταθμιστικοί δασμοί 20% στις εξαγωγές προς τις ΗΠΑ θα βλάψουν σοβαρά τις προοπτικές ανάπτυξης φέτος και του χρόνου».
