Αναστολή στο φιλόδοξο σχέδιο μετατροπής του ιστορικού κτιρίου που επί δεκαετίες φιλοξενούσε την εφημερίδα «Εστία» σε πολυτελές τετράστερο ξενοδοχείο έθεσε το υπουργείο Πολιτισμού, ανατρέποντας –τουλάχιστον προσωρινά– τα πλάνα της Estia JJC Α.Ε. και των ξένων επενδυτών που βρίσκονται πίσω από το εγχείρημα.
Με απόφασή του, το Τμήμα Μελετών Αναστήλωσης Νεώτερων και Σύγχρονων Μνημείων και Πολιτιστικών Κτιρίων απέρριψε τις μελέτες που είχε υποβάλει η εταιρεία, κρίνοντας ότι οι προβλεπόμενες παρεμβάσεις «προκαλούν βλάβη στο μνημείο» και δεν συνάδουν με τον ιστορικό και αρχιτεκτονικό χαρακτήρα του κτιρίου.
Η απόφαση υπογράφηκε από την γενική διευθύντρια Αναστήλωσης Μουσείων και Τεχνικών Έργων και την γενική διευθύντρια Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς, επισημοποιώντας την άρνηση της πολιτείας να προχωρήσει το σχέδιο χωρίς σημαντικές αναθεωρήσεις. Σύμφωνα με το σκεπτικό, «όλες οι μελέτες πρέπει να επανασυνταχθούν προκειμένου να είναι συμβατές μεταξύ τους και να είναι πλήρεις, λαμβάνοντας υπόψη το εύρος και το είδος των επεμβάσεων επί του μνημείου και την ανάπτυξη του νέου τμήματος επί της οδού Καρύτση, ώστε να μην αντίκειται στους κτιριοδομικούς κανονισμούς».
Το project αφορούσε την αποκατάσταση του διατηρητέου κτιρίου επί της οδού Άνθιμου Γαζή 7, όπου επί σχεδόν έναν αιώνα λειτουργούσαν τα γραφεία και το τυπογραφείο της ιστορικής «Εστίας», την ανέγερση εξαώροφης προσθήκης με υπόγειο και δώμα με πισίνα, καθώς και την αλλαγή χρήσης από γραφεία σε ξενοδοχείο τεσσάρων αστέρων. Παράλληλα είχε κατατεθεί μελέτη συντήρησης για τον ζωγραφικό διάκοσμο και τα διατηρητέα μορφολογικά στοιχεία του μνημείου.
Ωστόσο, οι υπηρεσίες του υπουργείου Πολιτισμού έκριναν ότι οι σχεδιαζόμενες επεμβάσεις υπερέβαιναν τα επιτρεπόμενα όρια, αλλοιώνοντας τον χαρακτήρα του κτιρίου και το ιστορικό του αποτύπωμα. Η παρέμβαση στο ύψος, η προσθήκη σύγχρονων κατασκευών και η δημιουργία πισίνας στο δώμα θεωρήθηκαν ασύμβατες με τη φυσιογνωμία του ακινήτου, που χαρακτηρίστηκε μόλις πέρυσι μνημείο.
Οι εξελίξεις αυτές συνιστούν σημαντικό πλήγμα για την Estia JJC Α.Ε., της οποίας το διοικητικό συμβούλιο αποτελείται από ξένους επενδυτές, με διαβατήρια από τη Γαλλία και την Ασία. Πρόκειται για την Jacinda Goh Jia Ying, σύμβουλο επιχειρήσεων με καταγωγή από τη Σιγκαπούρη, τον Cyril Lucien Alexandre Bernard, Γάλλο επιχειρηματία με βάση το Λονδίνο, και τον Jamil Cherkaoui, επίσης Γάλλο οικονομικό σύμβουλο, πρόεδρο και μοναδικό εταίρο της γαλλικής εταιρείας Skopos, η οποία αποτελεί βασικό μέτοχο της Estia JJC.
Το κτίριο της «Εστίας», επιφάνειας περίπου 918 τετραγωνικών μέτρων, χρονολογείται από το 1876 και αποτελεί αντιπροσωπευτικό δείγμα νεοκλασικής αρχιτεκτονικής του δεύτερου μισού του 19ου αιώνα. Με συμμετρική πρόσοψη, διακριτή ζώνη βάσης, κορμού και στέψης, καθώς και χαρακτηριστικό μαρμάρινο εξώστη στον πρώτο όροφο, το ακίνητο αναδεικνύει τη μορφολογική ταυτότητα της εποχής. Το 2004 είχε εγκριθεί μελέτη αποκατάστασης από τον αρχιτέκτονα Μιχάλη Τυλιανάκη, χωρίς όμως να υλοποιηθεί πλήρως.
Η ιστορία του ακινήτου είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την πορεία της εφημερίδας «Εστία», της αρχαιότερης καθημερινής εφημερίδας της χώρας. Η «Εστία» ιδρύθηκε το 1894 από τον Παύλο Διομήδη ως εβδομαδιαίο λογοτεχνικό περιοδικό, πριν μετατραπεί από τον Γεώργιο Δροσίνη σε ημερήσιο φύλλο. Το 1898 πέρασε σε νέα χέρια, και από το 1900 η οικογένεια Κύρου ανέλαβε πλήρως την έκδοσή της, διαμορφώνοντας την πολιτική και ιδεολογική της ταυτότητα.
Μετά από περιόδους δίωξης, διακοπών κυκλοφορίας και ανασύνταξης, η εφημερίδα συνέχισε την πορεία της στις δύσκολες δεκαετίες του 20ού αιώνα και παρέμεινε σημείο αναφοράς της αστικής δημοσιογραφικής παράδοσης. Από το 1995, τη διεύθυνση ανέλαβε ο Αλέξης Ι. Ζαούσης, δισέγγονος του Άδωνη Κύρου, συνεχίζοντας την οικογενειακή παράδοση και διαφυλάττοντας τον συντηρητικό χαρακτήρα και το ύφος της εφημερίδας, η οποία έως σήμερα αποτελεί το μακροβιότερο έντυπο της χώρας.
Το αν η Estia JJC θα επιστρέψει με νέες, συμβατές μελέτες ή θα αναζητήσει διαφορετικό τρόπο αξιοποίησης του ακινήτου, μένει να φανεί. Το σίγουρο είναι ότι το ιστορικό κτίριο της «Εστίας» εξακολουθεί να αποτελεί κομμάτι της ζώσας πολιτιστικής μνήμης της πρωτεύουσας.
