Η πρόταση της Επιτροπής θα δοθεί στη δημοσιότητα τις επόμενες μέρες, όταν παραδοθεί επίσημα στον υπουργό, προκειμένου να διαμορφωθεί η τελική πρόταση της κυβέρνησης. Επί της πρότασης αυτής θα ακολουθήσει νέος κύκλος διαλόγου, αυτή τη φορά όχι μόνο με τους φορείς αλλά και με τα κόμματα, που σύμφωνα με το υπουργείο θα διαρκέσει έως τις αρχές του καλοκαιριού, οπότε αναμένεται η κατάθεση στη Βουλή του σχετικού νομοσχεδίου.
Στην ομιλία του στη συνεδρίαση, ο Πάνος Σκουρλέτης ξεκαθάρισε πως «οτιδήποτε κάνουμε θα είναι δημόσιο, δεν θα αιφνιδιάσουμε και μέχρι και την τελευταία στιγμή θα είμαστε ανοιχτοί σε παρατηρήσεις και προτάσεις».
Ο υπουργός αναφέρθηκε εκτενώς στην απόφαση της ΚΕΔΕ, στο «παρά πέντε» να αποχωρήσει από τη διαδικασία «για ακατανόητους κατά τη γνώμη μου λόγους», όπως είπε. Χαρακτήρισε την αποχώρηση «προσχηματική» και «υποκινούμενη προφανώς από άλλα πολιτικά ελατήρια, τα οποία υπηρετούν πολιτικές σκοπιμότητες». «Η ΚΕΔΕ», πρόσθεσε, «δεν εκπροσωπεί ένα κόμμα, ούτε καν έναν μόνο δήμο. Η ΚΕΔΕ έχει 325 δήμους και ο καθένας από αυτούς είναι μια ξεχωριστή περίπτωση. Όποιος λοιπόν εκπροσωπεί τους δήμους, θα πρέπει να είναι πολύ πιο προσεκτικός στις κινήσεις του.
Ήταν, λοιπόν, ένα ολίσθημα αυτό που έκανε η ΚΕΔΕ, η οποία προσπάθησε να απαντήσει σε δικά της λαθεμένα συμπεράσματα, ότι αυτή η Επιτροπή το μόνο που είχε να κάνει ήταν να ασχοληθεί με το εκλογικό σύστημα. Και κατέληξε σε τοποθετήσεις του τύπου ότι εν πάση περιπτώσει «εμείς δεν συζητάμε το εκλογικό σύστημα αποσπασματικά». Γιατί; Ποιος συζητάει μόνο αυτό; Εδώ έχουμε ανοίξει όλο το εύρος των ζητημάτων», πρόσθεσε ο κ. Σκουρλέτης.
Τα βασικότερα σημεία της εισήγησης της Επιτροπής παρουσίασε ο πρόεδρός της, γενικός γραμματέας του υπουργείου Κώστας Πουλάκης και είναι τα εξής:
* Πρώτον, προτείνεται ένα μοντέλο επαναοριοθέτησης των ασκούμενων από την τοπική αυτοδιοίκηση και την κρατική διοίκηση αρμοδιοτήτων.
* Δεύτερον, εξειδικεύεται η «μοντελοποίηση» των Ο.Τ.Α., ώστε να αντιμετωπίζονται διακριτά ειδικές κατηγορίες δήμων, όπως ιδίως οι νησιωτικοί και οι ορεινοί, ενώ δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στην προώθηση της μητροπολιτικής διακυβέρνησης.
* Τρίτον, επανασχεδιάζονται οι θεσμοί ενδοδημοτικής αποκέντρωσης, ώστε να δημιουργηθούν ισχυρές τοπικές δομές στο εσωτερικό κάθε δήμου, με ουσιαστικές αρμοδιότητες, οι οποίες – σε συνδυασμό με την ενίσχυση των θεσμών άμεσης κοινωνικής συμμετοχής – αναμένεται να αυξήσουν το αίσθημα εγγύτητας των πολιτών προς το θεσμό της αυτοδιοίκησης.
* Τέταρτον, αποσυνδέονται οι αυτοδιοικητικές εκλογές από τις ευρωεκλογές, ενώ προτείνεται ως εκλογικό σύστημα για τα δημοτικά και περιφερειακά συμβούλια η απλή αναλογική, με διατήρηση του θεσμού του δημάρχου και του περιφερειάρχη που θα εκλέγεται, ως επικεφαλής του αντίστοιχου συνδυασμού, σε δεύτερο γύρο, αν χρειάζεται.
* Πέμπτον, προτείνεται ένα νέο, δημοκρατικό, αποτελεσματικό και διαφανές σύστημα οικονομικής διαχείρισης και δημοσιονομικής εποπτείας των Ο.Τ.Α., που θα εξασφαλίζει την οικονομική τους βιωσιμότητα, χωρίς να παραβιάζει τη συνταγματικά κατοχυρωμένη αυτοτέλειά τους.
* Έκτον, ενισχύονται οι διαδικασίες συμμετοχικής κατάρτισης του προϋπολογισμού των Ο.Τ.Α., ώστε να έχει λόγο στον αυτοδιοικητικό σχεδιασμό και η τοπική κοινωνία.
* Έβδομον, προτείνεται η αλλαγή του τρόπου κατανομής της κρατικής επιχορήγησης των Ο.Τ.Α., βάσει ενός αλγορίθμου που θα λαμβάνει υπόψη το ελάχιστο κόστος λειτουργίας ενός Ο.Τ.Α. και θα κατατείνει στη μείωση των ανισοτήτων και στη στήριξη των μικρών και μειονεκτούντων Ο.Τ.Α., με ταυτόχρονη ενίσχυση της αποτελεσματικότητας για την είσπραξη των ιδίων εσόδων των Ο.Τ.Α.
* Όγδοον, επικαιροποιούνται οι διαδικασίες του αναπτυξιακού προγραμματισμού, με τη θεσμοποίηση συνεργειών μεταξύ όλων των βαθμίδων της διοίκησης και σταθερή συμμετοχή της τοπικής αυτοδιοίκησης.
Βαθαίνει η κόντρα ανάμεσα σε δημάρχους και κυβέρνηση για τις αλλαγές στον εκλογικό νόμο αλλά και τις υπόλοιπες ανατροπές στη λειτουργία της Αυτοδιοίκησης που προωθεί το υπουργείο Εσωτερικών και αποκάλυψε προχθές ο Ελεύθερος Τύπος.
Μετά τις οξύτατες ανακοινώσεις που εκδόθηκαν έως αργά το βράδυ της Τετάρτης, στον χορό μπήκαν χθες και οι περιφερειάρχες. Η Ενωση Περιφερειών Ελλάδας (ΕΝΠΕ) και η Κεντρική Ενωση Δήμων (ΚΕΔΕ) ανακοίνωσαν ότι προχωρούν σε κοινή συνεδρίαση την ερχόμενη Τετάρτη 1η Μαρτίου προκειμένου να συζητήσουν τις προωθούμενες αλλαγές στο πρόγραμμα «Καλλικράτης».
Σήμερα ήταν προγραμματισμένη να γίνει συνεδρίαση της Επιτροπής του υπουργείου Εσωτερικών στην οποία συμμετέχουν οι «συλλογικοί-πολιτικοί φορείς» της Αυτοδιοίκησης προκειμένου να συζητήσουν τις προτάσεις της «θεματικής ομάδας». Ηταν αυτές οι προτάσεις που δημοσιεύσαμε προχθές και προκάλεσαν την αντίδραση της ΚΕΔΕ, η οποία κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι χρησιμοποιεί την Αυτοδιοίκηση ως λάφυρο και εξωθεί τους δήμους σε ακυβερνησία. Ανάμεσα στις προτάσεις περιλαμβάνονται η εφαρμογή της απλής αναλογικής στην εκλογή δημοτικών συμβούλων (δηλαδή ο δήμαρχος μπορεί να έχει ισχνή μειοψηφία στο δημοτικό συμβούλιο), η μείωση της θητείας στην τετραετία, ψήφος στους νόμιμους αλλοδαπούς, μεταφορά εξουσιών σε λαϊκές συνελεύσεις και τοπικά δημοψηφίσματα, ακόμη και «κληρωτούς συμβούλους».
Το θέμα απασχόλησε χθες και το δημοτικό συμβούλιο του πρώτου δήμου της χώρας, όπου ο δήμαρχος Αθηναίων Γ. Καμίνης ανέφερε ξεκάθαρα ότι «η απόπειρα της κυβέρνησης να εισαγάγει σύστημα απλής αναλογικής στις εκλογές για την Τοπική Αυτοδιοίκηση θα μας βρει αντίθετους».
Αυτό δεν μπορεί να συμβαίνει την ώρα που κατά τον κ. Καμίνη «όχι μόνο σε όλη την Ευρώπη αλλά στον κόσμο ολόκληρο, ο ρόλος των πόλεων γίνεται όλο και πιο σημαντικός». «Η πρόθεση της κυβέρνησης σχετίζεται πιο πολύ με την ανακατανομή δυνάμεων στις τοπικές εκλογές και την αλλοίωση του εκλογικού αποτελέσματος, παρά με την αναλογική συμμετοχή των δυνάμεων στα κέντρα λήψης των αποφάσεων. Αυτό είναι το πρόβλημα της Αυτοδιοίκησης σήμερα;», αναρωτήθηκε ο δήμαρχος Αθηναίων υπαινισσόμενος ότι οι κινήσεις της κυβέρνησης γίνονται επειδή είναι ελάχιστοι οι δήμαρχοι που στηρίζονται από τους κυβερνητικούς εταίρους.
Ο κ. Καμίνης κατέληξε τονίζοντας ότι θα ήταν απαράδεκτο «στην προοπτική μιας παρατεταμένης κυβερνητικής αστάθειας να προσθέσουμε και την αδυναμία των τοπικών αρχών να διασφαλίζουν τη διακυβέρνηση των δήμων και των περιφερειών», λέγοντας ότι «θα πρόκειται για την πλήρη παράλυση της εκτελεστικής εξουσίας. Την ώρα που όλα δείχνουν ότι οι πόλεις και η Τοπική Αυτοδιοίκηση είναι ένας βραχίονας σταθερότητας στην κυβερνητική αστάθεια και την ακυβερνησία που συχνά προκαλείται από την αδυναμία συνεργασίας μεταξύ των πολιτικών δυνάμεων, κάποιοι θέλουν να μεταθέσουν τα ίδια προβλήματα στους δήμους».
