Με το σχέδιο νόμου, όπως τονίζεται, επιδιώκεται η δημιουργία ενός νέου πλαισίου τουριστικής πολιτικής, λαμβάνοντας υπόψη τα δεδομένα που έχουν διαμορφωθεί στην παγκόσμια τουριστική αγορά και στοχεύοντας στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και την εξασφάλιση της βιωσιμότητας του τουριστικού προϊόντος της Ελλάδας.
Με το πρώτο άρθρο εισάγεται η έννοια του οργανωμένου υποδοχέα τουριστικών δραστηριοτήτων ως χώρου υποδοχής τουριστικών δραστηριοτήτων μεγάλης κλίμακας και εντάσσεται στον ευρύτερο χωροταξικό σχεδιασμό. O θεσμός αυτός θα περιλαμβάνει σε μία ενιαία κατηγορία όλα τα ήδη θεσμοθετημένα εργαλεία τουριστικής ανάπτυξης (ΕΣΧΑΔΑ, ΕΣΧΑΣΕ, Περιοχές Ειδικά Ρυθμιζόμενης Πολεοδόμησης τουρισμού) με το θεσμικό πλαίσιο που αυτά λειτουργούν σήμερα.
Σε επόμενο άρθρο, συμπληρώνεται το θεσμικό πλαίσιο σύνθετων τουριστικών καταλυμάτων (ΣΤΚ) και απλοποιούνται οι προϋποθέσεις μετατροπής υφιστάμενου συμβατικού ξενοδοχείου σε σύνθετο τουριστικό κατάλυμα. Επιπλέον για τα ΣΤΚ, παρέχονται κίνητρα για φιλοξενία εγκαταστάσεων γκολφ, τουριστικών λιμένων, συνεδριακών κέντρων, αλλά και κέντρων ευεξίας και ιαματικής θεραπείας.
Ένας σημαντικός θεσμός που εισάγεται ως απαραίτητο στοιχείο κατά τη διαδικασία έγκρισης σύνθετου τουριστικού καταλύματος, είναι η ειδική έκθεση χωροταξικής θεώρησης, η οποία θα συνεκτιμά τις επιπτώσεις της επένδυσης στο φυσικό, οικιστικό και πολιτιστικό περιβάλλον με τα κατά τόπους τουριστικά δεδομένα.
Επίσης, δίνονται κίνητρα στα σύνθετα τουριστικά καταλύματα με γκολφ, που αποτελούν τουριστικές επενδύσεις υψηλής προστιθέμενης αξίας, ώστε αφενός να μη δημιουργούνται χωρίς λόγο ξενοδοχειακές κλίνες, ειδικά σε κορεσμένες τουριστικά περιοχές, όπου το ζητούμενο είναι ο θεματικός τουρισμός γκολφ και αφετέρου να δίνεται η δυνατότητα εξασφάλισης περισσότερων τουριστικών επιπλωμένων κατοικιών, ώστε το επενδυτικό σχέδιο να καθίσταται βιώσιμο. Έτσι στην περίπτωση ΣΤΚ με γκολφ που υλοποιείται συντελεστής δόμησης έως 0,10 το ποσοστό πώλησης αυξάνεται σε 60%, ενώ όταν ο συντελεστής δόμησης είναι έως 0,05 το ποσοστό πώλησης αυξάνεται σε 70%.
Τα ξενοδοχεία συνιδιοκτησίας (condo-hotels) του άρθρου 3, είναι μία νέα έννοια καταλύματος που θα μπορεί να αναπτύσσεται εντός σχεδίων πόλεων, με δυνατότητα μεταβίβασης κατά κυριότητα ή μακροχρόνιας εκμίσθωσης τμημάτων τους σε τρίτους. Στο άρθρο αυτό διαμορφώνεται το πλαίσιο που διέπει τη λειτουργία τους. Δίνεται έτσι μία διέξοδος σε ξενοδοχειακές επιχειρήσεις των αστικών κέντρων να επεκτείνουν τις δραστηριότητές τους και να ενισχύσουν τη ρευστότητά τους.
Όσον αφορά τον θεσμό των Περιοχών Ολοκληρωμένης Τουριστικής Ανάπτυξης (ΠΟΤΑ) του άρθρου 4, γίνονται εκσυγχρονιστικές παρεμβάσεις στο θεσμικό πλαίσιο- μετά και τη σχετική νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας, προκειμένου να εναρμονίζεται με το πλαίσιο για τα σύνθετα τουριστικά καταλύματα. Εισάγονται κατευθύνσεις και προϋποθέσεις για την ίδρυση ΠΟΤΑ, όπως ελάχιστη απαιτούμενη έκταση, ελάχιστο απαιτούμενο ποσοστό ιδιοκτησίας, ελάχιστος αριθμός κλινών κ.λπ. Το υπουργείο θεωρεί ότι με τις ρυθμίσεις αυτές διαμορφώνεται ελκυστικότερο περιβάλλον για δημιουργία και νέων ΠΟΤΑ.
Με τα άρθρα 9-13 επιχειρείται ο εκσυγχρονισμός του πλαισίου λειτουργίας ειδικών τουριστικών υποδομών. Αντιμετωπίζονται προβλήματα χωροθέτησης, και προβλέπεται δυνατότητα λειτουργικής τακτοποίησης τουριστικών λιμένων με χορήγηση αυστηρής προθεσμίας για την προσκόμιση της απόφασης έγκρισης περιβαλλοντικών όρων σε περίπτωση που αυτή δεν υφίσταται ή πρέπει να προσαρμοσθεί στην υφιστάμενη κατάσταση. Επίσης προβλέπεται αύξηση του καταβαλλόμενου τιμήματος, εφόσον διαπιστώνεται απόκλιση από την αρχικά εγκεκριμένη χωροθέτηση του τουριστικού λιμένα. Εν συνεχεία, τροποποιείται η διαδικασία χωροθέτησης τουριστικών λιμένων με πρόβλεψη επιμέρους σταδίων και με σκοπό την εξασφάλιση της ενοποίησης της διαδικασίας χωροθέτησης και περιβαλλοντικής αδειοδότησης του έργου, καθώς και την ορθολογική οργάνωση κάθε επιμέρους δραστηριότητας επί του λιμένα.
Εξάλλου, ρυθμίζονται ειδικά ζητήματα κατασκευής και λειτουργίας τουριστικών λιμένων, όπως κανονισμοί ελλιμενισμού σκαφών αναψυχής, με την απαγόρευση ελλιμενισμού σκαφών αναψυχής και σε εμπορικούς, εκτός από αλιευτικούς λιμένες ή καταφύγια, εφόσον σε απόσταση μικρότερη των πέντε ναυτικών μιλίων λειτουργεί χωροθετημένος και αδειοδοτημένος τουριστικός λιμένας σκαφών αναψυχής. Για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας των επιχειρήσεων εκμετάλλευσης και λειτουργίας τουριστικών λιμένων και την παροχή σύγχρονων υπηρεσιών προς τους επισκέπτες, θα δίνεται η δυνατότητα στα εμπορικά καταστήματα εντός της χερσαίας ζώνης τουριστικού λιμένα να λειτουργούν τις Κυριακές και τις αργίες.
Όσον αφορά τα χιονοδρομικά κέντρα, εισάγεται ειδική διοικητική διαδικασία οριοθέτησης των υφισταμένων χιονοδρομικών κέντρων της χώρας, προκειμένου να αντιμετωπιστούν προβλήματα αποτύπωσης των εκτάσεων, και αδειοδότησής τους. Για τα ορειβατικά καταφύγια που μπορούν να υποστηρίζουν μια τουριστική δραστηριότητα όλο τον χρόνο, προβλέπεται κανονιστική πράξη που θα διέπει τη λειτουργία τους και θα καθορίζει τους όρους απόκτησης Ειδικού Σήματος Λειτουργίας.
Στο δεύτερο μέρος του σχεδίου νόμου στοχεύεται η ορθή κατανομή ρόλων μεταξύ υπουργείου Τουρισμού και ΕΟΤ με γνώμονα τον επιτελικό χαρακτήρα του υπ. Τουρισμού στον σχεδιασμό της τουριστικής πολιτικής και την αποτελεσματικότητα του ΕΟΤ με βάση τις σύγχρονες ανάγκες του τουρισμού.
Με στόχο τον συνολικό σχεδιασμό, διαχείριση και αδειοδότηση σχεδίων τουριστικών επενδύσεων, και προς ενίσχυση του επιτελικού ρόλου το υπουργείου, μεταφέρεται η Ειδική Υπηρεσία Προώθησης και Αδειοδότησης Τουριστικών Επενδύσεων από τον ΕΟΤ στο υπ. Τουρισμού. Η υπηρεσία θα λειτουργήσει ως γραφείο μιας στάσης (one–stop-shop) στο πλαίσιο της απλούστευσης των διαδικασιών για την υλοποίηση μεγάλων επενδυτικών σχεδίων.
Εν συνεχεία, με τροπολογία που κατατέθηκε, λαμβάνοντας υπόψη τη διεθνή τουριστική ζήτηση, τροποποιείται η δομή του δικτύου γραφείων εξωτερικού, με στόχο αφενός την εξοικονόμηση δαπανών και αφετέρου την ενίσχυση της ελληνικής παρουσίας σε σημαντικές τουριστικές αγορές. Προς τον σκοπό αυτόν τα γραφεία εξωτερικού αναλαμβάνουν ευρύτερες χωρικές αρμοδιότητες, ενώ δημιουργούνται σε σημαντικές αγορές γραφεία (Τουρκία, Βραζιλία, Σερβία).
Για την αναβάθμιση της εκπροσώπησης και προβολής του τουριστικού προϊόντος της χώρας σε αγορές-στόχους, και συγκεκριμένα σε χώρες όπου δεν υπάρχει γραφείο εξωτερικού, δημιουργούνται θέσεις τουριστικών εντεταλμένων που θα εδρεύουν στα γραφεία ελληνικών αποστολών (πρεσβείες κλπ), έπειτα από πρόταση του ΔΣ του ΕΟΤ και έγκριση του υπουργού Τουρισμού. Προβλέπεται επίσης, σε ειδικές περιπτώσεις για τις θέσεις αυτές, η πρόσληψη επιτόπιου προσωπικού με ειδικές γνώσεις για την εκάστοτε αγορά.
Σε ό,τι αφορά την τουριστική εκπαίδευση και κατάρτιση, το υπ. Τουρισμού καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια για την ομαλή λειτουργία των σχολών και την εξυπηρέτηση των σπουδαστών. Σκοπός, σύμφωνα με το υπουργείο, είναι η αναβάθμιση την τουριστικών σπουδών σε συνεργασία με το υπ. Παιδείας και ο εμπλουτισμός τους με νέα προγράμματα. Δημιουργείται λοιπόν, με το άρθρο 17, στο υπουργείο Τουρισμού, Διεύθυνση Τουριστικής Εκπαίδευσης, με αρμοδιότητες όπως η διαμόρφωση εκπαιδευτικών προγραμμάτων, η διοικητική μέριμνα και η αξιολόγηση εκπαιδευτικού έργου. Επίσης, στο πλαίσιο ενίσχυσης του επιτελικού ρόλου του υπουργείου, συστήνεται το Παρατηρητήριο Τουρισμού.
Για τον ιατρικό τουρισμό προβλέπεται, στο άρθρο 20, Κοινή Υπουργική Απόφαση των υπ. Υγείας και Τουρισμού, όπου θα καθορίζονται οι ελάχιστες προϋποθέσεις άσκησης της δραστηριότητας προκειμένου να διασφαλίζεται η ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών. Για τον ιαματικό τουρισμό ρυθμίζονται ειδικότερα ζητήματα σχετικά με την άρση χαρακτηρισμού φυσικού πόρου ως ιαματικού και την υποβολή επενδυτικών σχεδίων για την περαιτέρω αξιοποίηση φυσικών ιαματικών πόρων. Επίσης, παρατείνεται η προθεσμία που είχε δοθεί για τις επιχειρήσεις υδροθεραπευτηρίων ώστε να εξακολουθούν να λειτουργούν, με τις σχετικές βεβαιώσεις που τους έχουν χορηγηθεί από τον ΕΟΤ.
Στο τρίτο μέρος του σχεδίου νόμου εισάγονται τροποποιήσεις που ανταποκρίνονται στις σύγχρονες ανάγκες ευελιξίας που απαιτεί ο τουρισμός. Στο άρθρο 21, δίνεται η δυνατότητα στο Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο Ελλάδος να μπορεί να παρέχει υπηρεσία Γενικού Εμπορικού Μητρώου και «Υπηρεσία μιας Στάσης» προκειμένου να εξυπηρετήσει τα μέλη του, γεγονός που απαλλάσσει την ξενοδοχειακή επιχείρηση από πρόσθετες γραφειοκρατικές διαδικασίες και δαπάνες και θα συντομεύσει τη διαδικασία ίδρυσης επιχείρησης.
Με τα άρθρα 24-28 επέρχονται ρυθμίσεις που αφορούν τη λειτουργία των τουριστικών καταλυμάτων. Το σχέδιο νόμου στοχεύει αφενός στο να παρέμβει και να επιλύσει ήδη υπάρχοντα προβλήματα στον τομέα αυτόν και αφετέρου στο να διευκολύνει μελλοντικές διαδικασίες. Για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των τουριστικών καταλυμάτων, δίνονται κίνητρα για τη δημιουργία συστάδων ξενοδοχειακών επιχειρήσεων (clusters).
Για τον κλάδο των ειδικών τουριστικών λεωφορείων, αποσαφηνίζεται το θεσμικό πλαίσιο, ώστε τα τουριστικά λεωφορεία να μπορούν να μεταφέρουν εκδρομείς σε κοινό προορισμό αλλά και να μπορούν να πραγματοποιούν το αντίστροφο, δηλαδή την παραλαβή από αεροδρόμιο ή λιμάνι και την αποβίβαση μερίδας ατόμων ενός γκρουπ σε πάνω από ένα ξενοδοχεία ή και τουριστικά αξιοθέατα.
Για τα ακίνητα των πρώην ολυμπιακών εγκαταστάσεων του ν. 3342/2005 επιδιώκεται αφενός η εξομοίωση των τελών παρεπιδημούντων των καταστημάτων υγειονομικού ενδιαφέροντος και τουριστικών καταλυμάτων στα ολυμπιακά ακίνητα, με το γενικότερο καθεστώς και η κατάργηση του ειδικού τέλους επί των εμπορικών χρήσεων σε αυτές. Όσον αφορά ακίνητα που έχουν παραχωρηθεί στο ΤΑΙΠΕΔ, ρυθμίζονται νομικά θέματα που διέπουν συμβάσεις για τις εγκαταστάσεις λιμένων ή τουριστικών λιμένων που παραχωρούνται από το Ταμείο.
Για τον αλιευτικό τουρισμό, επέρχονται τροποποιήσεις στον αρχικό νόμο 4070, με σκοπό την απλοποίηση της διαδικασίας άσκησης της δραστηριότητας και την οικονομική στήριξη των αλιέων.
Όσον αφορά τα αυτοεξυπηρετούμενα καταλύματα κατατέθηκε τροπολογία που στοχεύει στον εξορθολογισμό και τη απλούστευση της αδειοδοτικής διαδικασίας που αφορά τις τουριστικές επαύλεις και επιπλωμένες κατοικίες. Επιπλέον, επιδιώκεται ο έλεγχος της βραχυχρόνιας μίσθωσης ακινήτων για τουριστικούς σκοπούς (μίας δραστηριότητας που αναπτύσσεται στο περιθώριο της νομιμότητας). Οι προβλεπόμενες από το 1987 προδιαγραφές για την επιπλωμένη τουριστική κατοικία καταργούνται και σύντομα θα εκδοθούν νέες και απλουστευμένες.
Για τις επαύλεις άνω των 100 τμ που εκμισθώνονται εκτός ελέγχου του κράτους, το οποίο δεν λαμβάνει κανένα φορολογικό έσοδο από αυτή τη δραστηριότητα, δίνονται οι απαραίτητοι ορισμοί και προβλέπονται τα δικαιολογητικά για την απόκτηση ειδικού σήματος λειτουργίας και ειδικού αριθμού μητρώου (ΜΗΤΕ) από τον ΕΟΤ. Ορίζεται επίσης η δυνατότητα εκμίσθωσής τους, ενιαία και όχι τμηματικά για περίοδο έως τριών μηνών κατ' έτος. Οι ιδιοκτήτες των ακινήτων αυτών δεν υποχρεούνται να κάνουν έναρξη επιτηδεύματος στην οικεία ΔΟΥ ούτε να ασφαλιστούν σε οποιοδήποτε φορέα για τη δραστηριότητα αυτή. Για τους παραβάτες, δηλαδή όσους δραστηριοποιούνται σε αυτό τον τομέα χωρίς την αδειοδότηση και κοινοποίηση στις κρατικές υπηρεσίες, προβλέπεται αυστηρό πρόστιμο.
