Η παρατεταμένη έκθεση σε υψηλές θερμοκρασίες σε περιόδους καύσωνα μπορεί να βλάψει τα εγκεφαλικά κύτταρα, να προκαλέσει οίδημα στον εγκέφαλο και έλλειψη οξυγόνου, αυξάνοντας τον κίνδυνο εγκεφαλικού επεισοδίου, ιδιαίτερα σε ηλικιωμένους με υποκείμενα νοσήματα.
Ο δρ. Nguyen Huu Khanh, νευρολόγος στο κέντρο νευροεπιστημών του Γενικού Νοσοκομείου Tam Anh στο Χο Τσι Μινχ, αναφέρει ότι το ανθρώπινο σώμα διατηρεί φυσιολογικά σταθερή θερμοκρασία γύρω στους 37°C μέσω του συστήματος θερμορρύθμισης. Όταν εκτίθεται σε υψηλές εξωτερικές θερμοκρασίες, το σώμα αντιδρά με εφίδρωση και διαστολή των αγγείων για την αποβολή θερμότητας. Όμως, αν η απορρόφηση θερμότητας υπερβεί τη δυνατότητα ψύξης, η εσωτερική θερμοκρασία μπορεί να ξεπεράσει γρήγορα τους 40°C, επηρεάζοντας το κεντρικό νευρικό σύστημα.
Η υψηλή θερμοκρασία μπορεί να διαταράξει τη λειτουργία των νευρικών κυττάρων και να βλάψει τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό, τον προστατευτικό μηχανισμό που εμποδίζει την είσοδο επιβλαβών ουσιών στον εγκέφαλο διαβάζουμε στο e.vnexpress.net.
Αν ο φραγμός αυτός υποστεί βλάβη, ο εγκέφαλος γίνεται πιο ευάλωτος σε οίδημα, φλεγμονή και έλλειψη οξυγόνου. Εκτός από τις άμεσες επιδράσεις της ζέστης, ο καύσωνας προκαλεί απώλεια νερού και ηλεκτρολυτών μέσω της εφίδρωσης. Ο μειωμένος όγκος αίματος κάνει το αίμα πιο παχύρρευστο και επιβραδύνει την κυκλοφορία, δημιουργώντας συνθήκες που ευνοούν τον σχηματισμό θρόμβων. Αυτοί μπορεί να προκαλέσουν απόφραξη αγγείων στον εγκέφαλο, οδηγώντας σε ισχαιμικό εγκεφαλικό ή επιδείνωση υπαρχουσών αγγειακών παθήσεων.
Ο εγκέφαλος είναι ένα από τα πιο ευαίσθητα στη θερμοκρασία όργανα του σώματος. Όταν η θερμοκρασία αυξάνεται υπερβολικά, οι μεταβολικές ανάγκες του εγκεφάλου αυξάνονται, ενώ η κυκλοφορία μειώνεται λόγω αφυδάτωσης. Η παρατεταμένη έλλειψη οξυγόνου μπορεί να οδηγήσει σε εκτεταμένο θάνατο νευρικών κυττάρων. Περιοχές όπως η παρεγκεφαλίδα και ο ιππόκαμπος, που σχετίζονται με τη μνήμη και τον κινητικό έλεγχο, είναι ιδιαίτερα ευάλωτες σε βλάβες από θερμοπληξία.
Ο καύσωνας προκαλεί επίσης συστηματική φλεγμονώδη αντίδραση, με απελευθέρωση ουσιών που βλάπτουν τα αγγεία, αυξάνουν τη διαπερατότητά τους και προκαλούν εγκεφαλικό οίδημα. Σε σοβαρές περιπτώσεις μπορεί να προκληθούν κώμα, σπασμοί ή πολυοργανική ανεπάρκεια. Σύμφωνα με τον δρ. Khanh, νευρολογικά συμπτώματα όπως σύγχυση, αποπροσανατολισμός, αδυναμία στα άκρα, σπασμοί ή απώλεια συνείδησης μπορεί να υποδηλώνουν σοβαρή εγκεφαλική βλάβη από υπερθέρμανση.
Η θερμοπληξία μπορεί να αφήσει μόνιμες συνέπειες, όπως διαταραχές μνήμης, μειωμένη συγκέντρωση, κινητικές διαταραχές, κακό συντονισμό και αλλαγές στη συμπεριφορά ή στα συναισθήματα. Οι ηλικιωμένοι και τα άτομα με καρδιαγγειακά νοσήματα, υπέρταση, διαβήτη, παχυσαρκία ή ιστορικό εγκεφαλικού διατρέχουν ιδιαίτερα υψηλό κίνδυνο. Για αυτόν τον λόγο, συνιστώνται τακτικοί ιατρικοί έλεγχοι και αποφυγή έκθεσης στον ήλιο μεταξύ 10:00 και 16:00, επαρκής ενυδάτωση και άμεση ιατρική βοήθεια σε περίπτωση συμπτωμάτων όπως ζάλη, εξάντληση ή διαταραχές συνείδησης.
































