Η άσκηση δεν είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική για την απώλεια βάρους, αλλά είναι εξαιρετικά ωφέλιμη για τη σωματική και ψυχική υγεία, τονίζει στην Washington Post o Jordan D. Metzl, αθλητίατρος στο Hospital for Special Surgery στη Νέα Υόρκη.
«Ως αθλητίατρος περνώ τις μέρες μου θεραπεύοντας τραυματισμούς, μελετώντας την ανθρώπινη απόδοση και βοηθώντας τους ασθενείς μου να κινούνται. Συνιστώ την άσκηση για την υγεία και πιστεύω πολύ στη δύναμή της. Τα στοιχεία είναι συντριπτικά: η άσκηση μειώνει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο, βελτιώνει τον έλεγχο του σακχάρου, δυναμώνει τα οστά, διατηρεί τη γνωστική λειτουργία και μειώνει τον κίνδυνο κατάθλιψης, καρκίνου και πρόωρου θανάτου», αναφέρει ο Metzl.
Ωστόσο, όπως επισημαίνει ο ίδιος, υπάρχει ένας τομέας όπου η άσκηση συστηματικά αποτυγχάνει: η απώλεια βάρους.
«Μια ασθενής, γύρω στα 50, ήρθε πρόσφατα σε μένα απογοητευμένη. Τις περισσότερες ημέρες της εβδομάδες έκανε περπάτης, δύο φορές ασκήσεις ενδυνάμωσης και ακολουθούσε προσεκτική διατροφή. Παρ’ όλα αυτά, το βάρος της άλλαζε ελάχιστα. Μου έκανε μια ερώτηση που ακούω συχνά: "Ποιο είναι το νόημα της άσκησης αν η ζυγαριά δεν... κινείται;". Ωστόσο, όλοι οι σημαντικοί για την υγεία δείκτες της, βελτιώνονταν. Το πρόβλημά της είναι ότι επικεντρώθηκε στον λάθος δείκτη», τονίζει ο ειδικός.
Γιατί η άσκηση δεν βοηθά στην απώλεια βάρους
Πολλοί βλέπουν το γυμναστήριο ως... μηχανή καύσης θερμίδων και έχουν προσδοκίες, που όμως είναι παραπλανητικές. Μεγάλες μελέτες δείχνουν ότι η άσκηση από μόνη της συνήθως οδηγεί σε μέτρια απώλεια βάρους, ίσως μερικά κιλά σε έξι μήνες. Αυτό συμβαίνει γιατί το σώμα «διορθώνει» την επιπλέον δραστηριότητα αυξάνοντας την όρεξη ή μειώνοντας τις θερμίδες που καίγονται για άλλες σωματικές λειτουργίες.
Σε μια τυχαιοποιημένη μελέτη του 2024 με μεσήλικες υπέρβαρους, οι συμμετέχοντες που ασκούνταν τακτικά χωρίς αλλαγή στη διατροφή βελτίωσαν τη φυσική κατάσταση και τους μεταβολικούς δείκτες, αλλά έχασαν ελάχιστο βάρος.
Καθώς μεγαλώνουμε, η πρόκληση αυξάνεται. Ο βασικός μεταβολισμός επιβραδύνεται και το σώμα γίνεται πιο αποδοτικό στη διατήρηση ενέργειας. Διάφοροι παράγοντες επηρεάζουν αυτή τη διαδικασία, συμπεριλαμβανομένης της απώλειας μυϊκής μάζας καθώς μεγαλώνουμε. Πρέπει να ασκηθούμε περισσότερο ή πιο έντονα - μέχρι το σημείο που η άσκηση δεν θα «βγαίνει» - ώστε να δημιουργηθεί επαρκές θερμιδικό έλλειμμα για απώλεια βάρους.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η άσκηση αποτυγχάνει. Αντιθέτως, αποδίδει εξαιρετικά. Απλώς της ζητάμε να κάνει λάθος δουλειά, αναφέρει ο ειδικός.
Αποδεδειγμένα οφέλη της άσκησης για την υγεία
Η άσκηση βελτιώνει την ευαισθησία στην ινσουλίνη και μειώνει το σπλαχνικό λίπος - το λίπος που σχετίζεται με καρδιοπάθειες και διαβήτη τύπου 2.
Τα οφέλη αυτά εμφανίζονται συχνά ακόμη κι αν το βάρος παραμένει σταθερό.
Η άσκηση ακόμη κι αν δεν κάνει τους ανθρώπους πιο λεπτούς, σίγουρα τους κάνει πιο υγιείς. Στην πραγματικότητα, όσοι είναι σε φόρμα τείνουν να ζουν περισσότερο, ανεξαρτήτως βάρους.
«Γι’ αυτό συχνά δίνω την εξής συμβουλή, που εκπλήσσει τους ασθενείς: προτιμώ να βλέπω κάποιον ελαφρώς υπέρβαρο αλλά σωματικά ενεργό, παρά λεπτό αλλά ανενεργό. Ο πρώτος έχει συνήθως καλύτερη φυσική κατάσταση, πιο δυνατά οστά, περισσότερους μύες και μεγαλύτερη προστασία από ασθένειες. Ο δεύτερος μπορεί να φαίνεται υγιής αλλά συχνά φέρει κρυφούς κινδύνους. Αν ο στόχος είναι η μακροπρόθεσμη υγεία, προτεραιότητα πρέπει να είναι η κίνηση και η μυϊκή δύναμη, όχι μόνο το βάρος. Περπατήστε περισσότερο. Σηκώστε βάρη. ανεβείτε σκάλες. Χρησιμοποιήστε την άσκηση ως εργαλείο για υγιή μακροζωία, όχι μόνο για απώλεια βάρους», συμβουλεύει ο Jordan D. Metzl.
Και καταλήγει: «Για δεκαετίες ταυτίζαμε τον λεπτό σωματότυπο με την υγεία. Ήρθε η ώρα να αλλάξουμε αυτό. Η κίνηση πάντα βελτιώνει την υγεία. Αυτό είναι που πρέπει να μετράει».
Πηγή: Washington Post
