Οι περισσότεροι από εμάς έχουμε βρεθεί μπροστά από ένα κόκκινο φανάρι, όπου δεκάδες αυτοκίνητα περιμένουν να περάσουν. Λίγοι, βέβαια, έχουν παρατηρήσει τους ανθρώπους οι οποίοι βρίσκονται μέσα στα αυτοκίνητά τους.
Αν παρατηρήσετε λίγο καλύτερα, θα δείτε ανθρώπους των οποίων τα χείλη κινούνται, ενώ δίπλα τους δεν υπάρχει κάποιος συνοδηγός, ούτε κάποιο τηλέφωνο στο οποίο να μιλάνε.
Οι άνθρωποι αυτοί ουσιαστικά συνομιλούν με τον ίδιο τους τον εαυτό.
Αυτό το χάσμα μεταξύ σκέψης και ομιλίας είναι η αυτο-ομιλία. Μπορεί να φαίνεται περίεργο, αλλά είναι μια μορφή οργάνωσης και συναισθηματικής σταθερότητας. Οι ψυχολόγοι την θεωρούν εξελιγμένο νοητικό εργαλείο. Οι λέξεις δίνουν μορφή σε αόριστα συναισθήματα και τυχαίες σκέψεις, κάνοντάς τα κατανοητά.
Μια μελέτη στην Πενσυλβάνια έδειξε ότι οι άνθρωποι που επαναλάμβαναν δυνατά το όνομα ενός αντικειμένου σε ένα γεμάτο δωμάτιο το βρήκαν πιο γρήγορα. Παρομοίως, αθλητές και χειρουργοί που χρησιμοποιούν την αυτο-ομιλία είχαν καλύτερη απόδοση υπό πίεση. Αυτό δεν είναι μαγεία, είναι η δύναμη του να εστιάζει κανείς την προσοχή του σε συγκεκριμένα πράγματα, ενώ παράλληλα εκφράζει με λέξεις όσα σκέπτεται.
Πώς να μιλάτε στον εαυτό σας
Μια μικρή αλλαγή μπορεί να κάνει μεγάλη διαφορά. Μιλήστε στον εαυτό σας σε δεύτερο πρόσωπο. Αντί για «Θα το χειριστώ εγώ αυτό», δοκιμάστε «Θα το χειριστείς εσύ αυτό».
Αυτή η απλή τροποποίηση δημιουργεί ψυχολογική απόσταση, μειώνει το άγχος και σας επιτρέπει να βλέπετε την κατάσταση πιο καθαρά.
Πείτε το όνομά σας: «Εντάξει π.χ. Μαρία/Γιάννη/Ελένη, ανάπνευσε. Ένα βήμα τη φορά».
Χρησιμοποιήστε την αυτοδιάθεση για να περιγράψετε ή να παρακινήσετε τον εαυτό σας:
«Τώρα στέλνω το email, μετά θα κάνω διάλειμμα».
«Είσαι θυμωμένος, και αυτό είναι εντάξει. Περίμενε πριν απαντήσεις».
«Έχεις κάνει πιο δύσκολα πράγματα από αυτό. Ξεκινάμε σε πέντε λεπτά».
Αυτές οι μικρές φράσεις έχουν μεγάλη δύναμη, καθώς βελτιώνουν την εστίαση, τη ρύθμιση συναισθημάτων και την εκτελεστική λειτουργία.
Τι αποκαλύπτει ο μονόλογος
Οι πιο ειλικρινείς μας συνομιλίες συμβαίνουν όταν κανείς άλλος δεν είναι παρών — την ώρα που κάνουμε ντους, σε ένα άδειο τρένο, μια άυπνη νύχτα. Εκεί ξεφεύγουν οι σκέψεις: «Αυτό με στεναχωρεί», «Είμαι περήφανος γι’ αυτό», «Μου λείπει».
Η ψυχολογία διαβάζει αυτά τα μοτίβα ως αυτογνωσία, δημιουργικότητα και ανθεκτικότητα. Οι άνθρωποι που μιλούν στον εαυτό τους είναι πιο πιθανό να αμφισβητήσουν, να αναδιατυπώσουν, να κάνουν πρόβες και να διαπραγματευτούν με τους φόβους τους.
Η αυτο-ομιλία συνδέεται με:
- Καλύτερη επίλυση προβλημάτων και δημιουργικότητα,
- Ταχύτερη ανάκαμψη από αποτυχίες,
- Μειωμένο άγχος,
- Ανθεκτικότητα σε επαγγελματικά και προσωπικά εμπόδια.
Η νέα προοπτική: δεν είσαι τρελός
Το παλιό στερεότυπο ότι το να μιλάς στον εαυτό σου συνεπάγεται οτι είσαι και τρελός, δεν υφίσταται. Στις περισσότερες περιπτώσεις, η αυτοδιάθεση είναι φυσιολογική, συχνά υγιής και μπορεί να βελτιώσει την απόδοσή σας σε αθλητικές, μαθησιακές ή επαγγελματικές δραστηριότητες.
Το κλειδί είναι:
Χρησιμοποιήστε σαφείς, συγκεκριμένες φράσεις αντί για αόριστα συνθήματα.
Αναδιατυπώστε αυτά που σκέφτεστε χωρίς να περιέχουν αρνητική χροιά.
Δοκιμάστε τόσο δυνατή όσο και σιωπηλή ομιλία, ανάλογα με την περίσταση.
Μερικές σύντομες προτάσεις για μείωση άγχους:
«Είσαι ασφαλής αυτή τη στιγμή».
«Ονόμασε τρία πράγματα που βλέπεις».
«Εισέπνευσε τέσσερις φορές, εξέπνευσε έξι».
Συνδυάστε τις λέξεις με ήρεμη αναπνοή και μικρές κινήσεις για να ενισχύσετε τη δύναμη της αυτο-ομιλίας.
