Ερευνητές ανέπτυξαν ένα νέο από του στόματος χορηγούμενο φάρμακο (χάπι) που ενισχύει τη μεταβολική δραστηριότητα στους μύες, αντί να επηρεάζει την όρεξη όπως τα φάρμακα τύπου GLP-1.
Τα πρώιμα αποτελέσματα δείχνουν ότι βελτιώνει τον γλυκαιμικό έλεγχο και τον μεταβολισμό του λίπους, ενώ ταυτόχρονα προστατεύει τη μυϊκή μάζα και προκαλεί λιγότερες παρενέργειες.
Επειδή λειτουργεί μέσω διαφορετικού μηχανισμού, μπορεί να συνδυαστεί με θεραπείες GLP-1 για ακόμη πιο ισχυρά αποτελέσματα.
Η μείωση του σακχάρου στο αίμα και η αύξηση της καύσης λίπους χωρίς απώλεια όρεξης ή μυϊκής μάζας αναδεικνύεται ως μια πολλά υποσχόμενη προσέγγιση για τη θεραπεία του διαβήτη τύπου 2 και της παχυσαρκίας. Τα ενθαρρυντικά αυτά ευρήματα προέρχονται από μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιστημονική επιθεώρηση Cell από ερευνητές του Karolinska Institutet και του Πανεπιστημίου της Στοκχόλμης.
Η θεραπεία, η οποία λαμβάνεται σε μορφή χαπιού, δρα με εντελώς διαφορετικό τρόπο από τα γνωστά σκευάσματα GLP-1, τα οποία χορηγούνται με ενέσεις.
Τα φάρμακα GLP-1 επηρεάζουν το αίσθημα της πείνας τροποποιώντας την επικοινωνία μεταξύ εντέρου και εγκεφάλου, ενώ μπορεί να προκαλέσουν παρενέργειες όπως μειωμένη όρεξη, απώλεια μυϊκής μάζας και γαστρεντερική δυσφορία.
Στόχευση του μυϊκού μεταβολισμού αντί της όρεξης
Αντί να επιδρά στα κυκλώματα της πείνας, η νέα ουσία αυξάνει άμεσα τη μεταβολική δραστηριότητα του σκελετικού μυός. Σε μελέτες σε ζώα, βελτίωσε τα επίπεδα σακχάρου και τη σύσταση σώματος, αποφεύγοντας τα μειονεκτήματα που συχνά συνοδεύουν τις σημερινές θεραπείες με βάση το GLP-1.
Κλινική δοκιμή φάσης Ι, στην οποία συμμετείχαν 48 υγιείς εθελοντές και 25 άτομα με διαβήτη τύπου 2, δείχνει ότι η θεραπεία είναι επίσης καλά ανεκτή στους ανθρώπους.
«Τα αποτελέσματά μας δείχνουν ένα μέλλον όπου μπορούμε να βελτιώσουμε τη μεταβολική υγεία χωρίς απώλεια μυϊκής μάζας. Οι μύες είναι σημαντικοί τόσο στον διαβήτη τύπου 2 όσο και στην παχυσαρκία, και η μυϊκή μάζα συσχετίζεται άμεσα με το προσδόκιμο ζωής», αναφέρει ο Tore Bengtsson, καθηγητής στο Τμήμα Μοριακής Βιοεπιστήμης, Wenner-Gren Institute, Πανεπιστήμιο Στοκχόλμης.
Ένας νέος τύπος β2 αγωνιστή σχεδιασμένος για ασφάλεια
Η δραστική ουσία βασίζεται σε ένα εργαστηριακά αναπτυγμένο μόριο, μια μορφή β2 αγωνιστή. Το μόριο αυτό ενεργοποιεί βασικές σηματοδοτικές οδούς με νέο τρόπο που ωφελεί τη λειτουργία των μυών, αποφεύγοντας ταυτόχρονα την υπερδιέγερση της καρδιάς που συνδέεται παραδοσιακά με τους β2 αγωνιστές.
«Το φάρμακο αυτό αποτελεί έναν εντελώς νέο τύπο θεραπείας και έχει τη δυνατότητα να αποτελέσει σημαντικό εργαλείο για ασθενείς με διαβήτη τύπου 2 και παχυσαρκία. Η ουσία μας φαίνεται να προάγει μια πιο υγιή απώλεια βάρους και, επιπλέον, οι ασθενείς δεν χρειάζεται να κάνουν ενέσεις», δηλώνει ο Shane C. Wright, επίκουρος καθηγητής στο Τμήμα Φυσιολογίας και Φαρμακολογίας του Karolinska Institutet.
Δυναμική ως αυτόνομη θεραπεία ή σε συνδυασμό
Επειδή το φάρμακο δρα μέσω μηχανισμού διαφορετικού από τις θεραπείες GLP-1, μπορεί να είναι αποτελεσματικό μόνο του ή σε συνδυασμό με αυτές.
«Αυτό τα καθιστά πολύτιμα τόσο ως αυτόνομη θεραπευτική επιλογή όσο και σε συνδυασμό με φάρμακα GLP-1», εξηγεί ο Wright.
Το επόμενο στάδιο ανάπτυξης είναι μια μεγαλύτερη κλινική δοκιμή φάσης ΙΙ, την οποία σχεδιάζει η Atrogi AB, η εταιρεία που ηγείται της ανάπτυξης του φαρμάκου.
Η μελέτη αυτή θα εξετάσει εάν τα θετικά αποτελέσματα που παρατηρήθηκαν στις προηγούμενες έρευνες επιβεβαιώνονται και σε άτομα που ζουν με διαβήτη τύπου 2 ή παχυσαρκία.
Το έργο αποτελεί συνεργασία των καθηγητών Volker M. Lauschke και των ομάδων τους από το Karolinska Institutet, το Πανεπιστήμιο Στοκχόλμης, το Πανεπιστήμιο της Ουψάλα, το Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης, το Monash University και το University of Queensland. Η χρηματοδότηση προήλθε από το Σουηδικό Ερευνητικό Συμβούλιο, την Εταιρεία Ιατρικής Έρευνας της Σουηδίας, το Novo Nordisk Foundation και άλλους φορείς.
