Από το καλοκαίρι θα αρχίσουν να βλέπουν «φως» χιλιάδες ασφαλισμένοι που αναμένουν την έκδοση επικουρικής σύνταξης, καθώς το υπουργείο Εργασίας προχωρά σε νομοθετική ρύθμιση με στόχο να επιταχύνει δραστικά τις διαδικασίες απονομής. Η παρέμβαση, που αναμένεται να ενταχθεί στο νομοσχέδιο για τα επαγγελματικά ταμεία το οποίο θα κατατεθεί στη Βουλή μετά το Πάσχα, φιλοδοξεί να αντιμετωπίσει ένα από τα τελευταία μεγάλα προβλήματα του ασφαλιστικού συστήματος: τις δεκάδες χιλιάδες εκκρεμείς επικουρικές συντάξεις.
Η ρύθμιση για θα ενταχθεί στο επικείμενο νομοσχέδιο για τα επαγγελματικά ταμεία που θα κατατεθεί στη Βουλή αμέσως μετά το Πάσχα.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, η επικουρική σύνταξη θα εκδίδεται από το τελευταίο ταμείο στο οποίο ήταν ασφαλισμένος ο εργαζόμενος, ανεξάρτητα από το σε ποιο ταμείο έχει συγκεντρώσει τον μεγαλύτερο χρόνο ασφάλισης. Με τη ρύθμιση αυτή επιχειρείται να μπει τέλος στη χρονοβόρα διαδικασία προσδιορισμού αρμοδιότητας μεταξύ των πρώην ταμείων, η οποία σήμερα αποτελεί βασική αιτία καθυστερήσεων στην απονομή των επικουρικών.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Η αλλαγή θεωρείται κομβική για τη λειτουργία του e-ΕΦΚΑ, καθώς η διαδοχική ασφάλιση είναι από τις πιο σύνθετες περιπτώσεις συνταξιοδότησης. Μέχρι σήμερα, όταν ένας ασφαλισμένος έχει εργαστεί σε περισσότερα από ένα επικουρικά ταμεία πριν από τη δημιουργία του ΕΦΚΑ, απαιτείται να εξεταστεί ποιο ταμείο συγκεντρώνει τον μεγαλύτερο χρόνο ασφάλισης ώστε να καθοριστεί ποιος φορέας έχει την αρμοδιότητα απονομής της σύνταξης. Η διαδικασία αυτή συχνά οδηγεί σε ανταλλαγή εγγράφων μεταξύ υπηρεσιών και σε μεγάλες καθυστερήσεις.
Με τη νέα διάταξη η διαδικασία απλοποιείται σημαντικά. Η αρμοδιότητα απονομής θα ανήκει στο τελευταίο ταμείο στο οποίο ήταν ασφαλισμένος ο εργαζόμενος πριν από τη συνταξιοδότηση, χωρίς να απαιτείται περαιτέρω διερεύνηση για τον μεγαλύτερο χρόνο ασφάλισης. Με τον τρόπο αυτό περιορίζεται η γραφειοκρατία και επιταχύνεται η έκδοση της επικουρικής σύνταξης.
Με το νέο καθεστώς προβλέπονται τα εξής:
- Την αρμοδιότητα για την έκδοση της επικουρικής σύνταξης αναλαμβάνει ο τελευταίος φορέας ασφάλισης στον οποίο ήταν ασφαλισμένος ο εργαζόμενος πριν από τη συνταξιοδότησή του, ανεξάρτητα από το πού έχει συγκεντρώσει τον μεγαλύτερο χρόνο ασφάλισης.
- Καταργείται η χρονοβόρα εσωτερική αλληλογραφία μεταξύ των υπηρεσιών του e-ΕΦΚΑ για τον προσδιορισμό του αρμόδιου φορέα απονομής της σύνταξης.
- Ο χρόνος διαδοχικής ασφάλισης θα αντιμετωπίζεται πλέον ενιαία, χωρίς να εξετάζεται μόνο η συμπλήρωση της 15ετίας που ίσχυε μέχρι σήμερα ως βασικό κριτήριο για τον καθορισμό της αρμοδιότητας.
- Οι χρόνοι αναμονής για την απονομή της επικουρικής σύνταξης αναμένεται να μειωθούν δραστικά, από καθυστερήσεις που συχνά ξεπερνούν τα δύο έτη σε διαδικασία ταχύτερης, «fast-track» έκδοσης.
Η ανάγκη για αλλαγές θεωρείται επιτακτική, καθώς οι επικουρικές συντάξεις αποτελούν σήμερα τη μεγαλύτερη εκκρεμότητα στο σύστημα απονομής συντάξεων. Τα τελευταία χρόνια ο e-ΕΦΚΑ έχει καταφέρει να μειώσει σημαντικά τις καθυστερήσεις στις κύριες συντάξεις, ωστόσο οι επικουρικές εξακολουθούν να απαιτούν μεγαλύτερο χρόνο επεξεργασίας.
Σήμερα οι καθυστερήσεις ξεπερνούν τα 2 έτη με τις εκκρεμείς επικουρικές μα ανέρχονται στις 31.000 έναντι 15.000 κύριων συντάξεων.
Οι καθυστερήσεις οφείλονται κυρίως στην πολυπλοκότητα των ασφαλιστικών δεδομένων και στην ύπαρξη διαφορετικών πρώην επικουρικών ταμείων, τα οποία εντάχθηκαν στον ΕΦΚΑ μετά τις ασφαλιστικές μεταρρυθμίσεις των τελευταίων ετών.
Παράλληλα με τη νομοθετική παρέμβαση, σε εξέλιξη βρίσκεται και ένα εκτεταμένο έργο ψηφιοποίησης των αρχείων του ΕΦΚΑ, το οποίο αναμένεται να συμβάλει καθοριστικά στην επιτάχυνση της απονομής των συντάξεων.
Το έργο αφορά περίπου 53 εκατομμύρια έγγραφα, τα οποία περιλαμβάνουν ασφαλιστικές καρτέλες, ένσημα και λοιπά στοιχεία απασχόλησης που προέρχονται από τα παλιά ταμεία. Σήμερα μεγάλο μέρος αυτών των στοιχείων βρίσκεται ακόμη σε φυσικούς φακέλους, γεγονός που καθιστά τη διαδικασία ελέγχου ιδιαίτερα χρονοβόρα.
Με την ολοκλήρωση της ψηφιοποίησης, οι υπηρεσίες του ΕΦΚΑ θα μπορούν να αναζητούν ηλεκτρονικά το ασφαλιστικό ιστορικό των πολιτών, περιορίζοντας σημαντικά την ανάγκη για χειροκίνητο έλεγχο φακέλων.
Παράλληλα, προχωρά η αναβάθμιση των πληροφοριακών συστημάτων του οργανισμού και η διασύνδεσή τους με άλλες βάσεις δεδομένων του Δημοσίου, γεγονός που θα επιτρέψει τη γρηγορότερη διασταύρωση στοιχείων σχετικά με την απασχόληση και την ασφάλιση των εργαζομένων.
Η πλήρης αξιοποίηση των ψηφιακών εργαλείων, σε συνδυασμό με τη νομοθετική απλοποίηση των διαδικασιών για τη διαδοχική ασφάλιση, αναμένεται να επιτρέψει στον οργανισμό να επεξεργάζεται τις αιτήσεις επικουρικών συντάξεων με σημαντικά ταχύτερους ρυθμούς.
