Το Τμήμα Πληροφορικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ) παρουσίασε έναν φωτονικό επεξεργαστή Τεχνητής Νοημοσύνης που λειτουργεί με φως αντί για ηλεκτρικό ρεύμα και προσφέρει τη μεγαλύτερη υπολογιστική ισχύ που έχει καταγραφεί ποτέ παγκοσμίως σε πλήρως προγραμματιζόμενους επεξεργαστικούς πυρήνες.
Ο επεξεργαστής βασίζεται σε φωτονικούς νευρώνες και χρησιμοποιεί μια πρωτότυπη αρχιτεκτονική που επιτρέπει την εκτέλεση αλγεβρικών πράξεων σε υψηλές ταχύτητες, αξιοποιώντας πολυπλεξία σε χρόνο, χώρο και μήκος κύματος. Η συνολική υπολογιστική ισχύς φτάνει τα 262 TOPS, περίπου 24 φορές υψηλότερη από άλλα αντίστοιχα ερευνητικά φωτονικά πρωτότυπα και 10 φορές μεγαλύτερη από τον ισχυρότερο πυρήνα ΤΝ της NVIDIA.
Η έρευνα αντιμετωπίζει κρίσιμο πρόβλημα στον τομέα των φωτονικών επεξεργαστών: τη δυνατότητα υποστήριξης μεγάλων μοντέλων Τεχνητής Νοημοσύνης, ανοίγοντας νέους δρόμους για προηγμένα συστήματα ΤΝ.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Η καινοτομία αυτή είναι αποτέλεσμα συνεργασίας δύο ερευνητικών ομάδων του Τμήματος Πληροφορικής:
WinPhoS (Ασύρματα και Φωτονικά Συστήματα και Δίκτυα), υπό τον Καθηγητή Νίκο Πλέρο
CIDL (Υπολογιστική Νοημοσύνη και Βαθιά Μάθηση), υπό τον Καθηγητή Αναστάσιο Τέφα και τον Επίκ. Καθηγητή Νικόλαο Πασσαλή
Ο κύριος ερευνητής Χρήστος Παππάς διακρίθηκε από την IEEE Photonics Society μεταξύ των 10 κορυφαίων υποψήφιων διδακτόρων παγκοσμίως για το 2025, ενώ ο Δρ Απόστολος Τσακυρίδης προσκλήθηκε να παρουσιάσει τα αποτελέσματα στο παγκόσμιο συνέδριο Οπτικών Επικοινωνιών τον Μάρτιο του 2026 στο Λος Άντζελες.
Η έρευνα έχει προσελκύσει χρηματοδότηση από ευρωπαϊκά Horizon και εθνικά ερευνητικά προγράμματα, καθώς και από την αμερικάνικη startup Celestial AI (Silicon Valley), πρόσφατα εξαγορασμένη από τη Marvell.
Περισσότερες πληροφορίες για τον φωτονικό επεξεργαστή ΤΝ: https://doi.org/10.1063/5.0271374
