Για πρώτη φορά μετά από περισσότερα από 180 χρόνια, οι γιγάντιες χελώνες επέστρεψαν στο νησί Φλορεάνα των Γκαλαπάγκος, σηματοδοτώντας ένα σημαντικό βήμα για την οικολογική αποκατάσταση της περιοχής. Το υποείδος «Chelonoidis niger niger» είχε εξαφανιστεί από το νησί τη δεκαετία του 1840, όταν φαλαινοθήρες εξόντωσαν χιλιάδες ζώα για τροφή κατά τη διάρκεια των ταξιδιών τους.
Το 2008, ερευνητές εντόπισαν έναν πληθυσμό γιγάντιων χελωνών στο ηφαίστειο Wolf της Ισαμπέλα, μερικές από τις οποίες είχαν γενετική συγγένεια με το εξαφανισμένο υποείδος της Φλορεάνα. Ένα πρόγραμμα αναπαραγωγής που ξεκίνησε το 2017 επέλεξε τα πιο κοντινά γενετικά υβρίδια ώστε να επανεισαχθεί το υποείδος όσο το δυνατόν πιστότερα στην αρχική μορφή του. Μέχρι το 2025, περισσότερα από 600 νεογνά είχαν γεννηθεί, εκ των οποίων εκατοντάδες μεγάλωσαν αρκετά ώστε να επιστρέψουν στο νησί. Τα αρσενικά φτάνουν σε μήκος έως 1,5 μέτρο.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Η επανεισαγωγή της χελώνας έγινε δυνατή χάρη σε ένα ευρύ πρόγραμμα οικολογικής αποκατάστασης που περιλάμβανε την εξάλειψη εισβολέων, όπως αρουραίοι και άγριες γάτες, οι οποίοι είχαν καταστρέψει τη ντόπια πανίδα και χλωρίδα για πάνω από έναν αιώνα. Η βελτίωση των συνθηκών οδήγησε στην αύξηση των πληθυσμών ενδημικών πτηνών, σαυρών και σαλιγκαριών.
Οι γιγάντιες χελώνες θεωρούνται «είδη-κλειδιά» για το οικοσύστημα, καθώς η βόσκησή τους διατηρεί ανοιχτά ενδιαιτήματα, προάγει την ανάπτυξη ιθαγενών φυτών και βοηθά στη διάδοση σπόρων. Οι κινήσεις τους διαμορφώνουν το τοπίο, δημιουργούν μικρο ενδιαιτήματα και υποστηρίζουν τη φυσική αναγέννηση του οικοσυστήματος.
Οι επόμενες φάσεις της αποκατάστασης στοχεύουν στην επανεισαγωγή και άλλων ειδών, όπως το φίδι racer της Φλορεάνα, καθώς και ειδών που απειλούνται με εξαφάνιση, όπως ο vegetarian finch και ο μικρός κόκκινος μυγοχάφτης, ενισχύοντας τη βιοποικιλότητα και την οικολογική ισορροπία στο νησί.
Όπως σημειώνουν οι επιστήμονες, η επιστροφή της γιγάντιας χελώνας αποτελεί παράδειγμα επιτυχημένης συνεργασίας επιστημόνων, οργανώσεων και κατοίκων για την αποκατάσταση ενός οικοσυστήματος που κινδύνευε για αιώνες.
