Νέο τηλεσκόπιο απέκτησε το Αστεροσκοπείο Σκίνακα, σύμφωνα με ανακοίνωση της κοινής ερευνητικής υποδομής του Πανεπιστημίου Κρήτης και του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ).
Το τηλεσκόπιο εντάσσεται στο πλαίσιο επέκτασης της δωρεάς 15 στρεμμάτων στην ομώνυμη κορυφή του Ψηλορείτη από τον ιστορικό Δήμο Ανωγείων. Το νέο τηλεσκόπιο έχει κατασκευαστεί από την αυστριακή εταιρεία ASA Astrosysteme GbmH, και η εγκατάστασή του στο Αστεροσκοπείο Σκίνακα ολοκληρώθηκε την Τετάρτη 20 Νοεμβρίου 2024.
Μέρος του εξοπλισμού του περιλαμβάνει τελευταίας τεχνολογίας ψηφιακές κάμερες καθώς και ένα υπερευαίσθητο πολωσίμετρο, το Robopol, το οποίο θα χρησιμοποιηθεί από τον Γιάννη Λιοδάκη, ένα νέο διακεκριμένο ερευνητή που ήλθε πρόσφατα από τη NASA στο Ινστιτούτο Αστροφυσικής. Ο κ. Λιοδάκης, έχει λάβει εδώ και έναν χρόνο χρηματοδότηση ύψους 1.5 εκατομμυρίων ευρώ από το European Research Council, για να υλοποιήσει ένα μεγάλο ερευνητικό πρόγραμμα στο ΙΤΕ. Ένα πρόγραμμα που θα ρίξει «νέο φως» στην κατανόηση των μηχανισμών με τους οποίους οι μαύρες τρύπες καταβροχθίζουν ύλη σχηματίζοντας παράλληλα και πίδακες ακτινοβολίας.
«Ο ουρανός δεν αποτελεί το όριό μας» είναι το ρητό του Ινστιτούτου Αστροφυσικής και του Αστεροσκοπείου Σκίνακα. Το νέο τηλεσκόπιο 1.0μ θα βοηθήσει τους αστρονόμους να το ξεπεράσουν ακόμη περισσότερο» τόνισε.
Πριν από δύο σχεδόν χρόνια, το Αστεροσκοπείο Σκίνακα είχε επιλεγεί ως η περιοχή στην οποία η Επιτροπή «Ελλάδα 2021», προσέφερε δύο σημαντικές χορηγίες της.
Η πρώτη ήταν ύψους 500.000 ευρώ και έκανε δυνατή την αγορά ενός υπερσύγχρονου οπτικού τηλεσκοπίου με διάμετρο 1.0μ. Το νέο τηλεσκόπιο, το οποίο η Πρόεδρος της Επιτροπής κ. Γιάννα Αγγελοπούλου-Δασκαλάκη κατά την τελετή ανακοίνωσης της χορηγίας στις 9 Ιουνίου 2022 βάφτισε ως «200+», δε θα χρησιμοποιηθεί μόνο για την έρευνα και την εκπαίδευση της νέας γενιάς σε θέματα αστρονομίας.
Παράλληλα θα αποτελέσει ένα εθνικό σημείο αναφοράς για την ανάπτυξη καινοτόμων τεχνολογιών και υπηρεσιών που σχετίζονται με τηλεπικοινωνίες νέας γενιάς με δορυφόρους οι οποίες βασίζονται στη χρήση λέιζερ και καθώς και ένα κέντρο παρακολούθησης της θέσεως των δορυφόρων αυτών, οι οποίοι είναι πλέον χιλιάδες και περιστρέφονται μερικές εκατοντάδες χιλιόμετρα πάνω από την επιφάνεια της Γης. Δραστηριοτήτων που θα οδηγήσουν στην ανάπτυξη τεχνογνωσίας σε τομείς αιχμής καθώς και νέες θέσεις εργασίας και οικονομική ανάπτυξη στην Κρήτη.
«Είναι δύσκολο να περιγράψω τον ενθουσιασμό όλων των αστρονόμων στο ακαδημαϊκό οικοσύστημα του νησιού. Μετά από σχεδόν 30 χρόνια ένα νέο τηλεσκόπιο έχει αρχίσει να συλλέγει το φως των άστρων στο Σκίνακα] ανέφερε μεταξύ άλλων ο Βασίλης Χαρμανδάρης, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κρήτης και Διευθυντής του Αστεροσκοπείου Σκίνακα και του Ινστιτούτου Αστροφυσικής του ΙΤΕ.
Πρόσθεσε πως χάρη στο νέο τηλεσκόπιο «μπορούμε να υλοποιήσουμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο την εντυπωσιακή δυναμική που έχει το νεοσύστατο Ινστιτούτο Αστροφυσικής και να συνεχίσουμε να προσελκύουμε τους καλύτερους ερευνητές και φοιτητές από την Ελλάδα και το εξωτερικό». Η δεύτερη χορηγία ύψους σχεδόν 1 εκατ. ευρώ αφορά στην κατασκευή στο Αστεροσκοπείο Σκίνακα του λεγόμενου «Αστεροσχολείου». Πρόκειται για ένα κτίριο 360τμ το οποίο περιλαμβάνει αίθουσα 85 θέσεων και αποτελούσε όραμα του Δήμου Ανωγείων για σχεδόν 15 χρόνια.
Ο Δήμαρχος Ανωγείων, Σωκράτης Κεφαλογιάννης, εξήγησε πως «ο Δήμος Ανωγείων από την ίδρυση του Αστεροσκοπείου πριν από 40 σχεδόν χρόνια μέχρι και σήμερα το στηρίζει, διότι γνωρίζει τη σημασία που έχει η υποδομή αυτή όχι μόνο για την περιοχή μας και την Κρήτη αλλά και ολόκληρη τη χώρα μας. Το νέο κτίριο, το «Αστεροσχολείο», εντάσσεται στον στρατηγικό σχεδιασμό του Δήμου για την ανάπτυξη της ευρύτερης ορεινής περιοχής. Αναμένεται να ολοκληρωθεί μέσα στο 2025 και μαζί με τα τηλεσκόπια του Αστεροσκοπείου Σκίνακα θα αποτελέσει πόλο έλξης και συνδετικό κρίκο ανάμεσα στο Δήμο Ανωγείων, το Πανεπιστήμιο Κρήτης και το ΙΤΕ. Οι τρείς φορείς από κοινού θα οργανώσουμε εκεί πολιτιστικές και εκπαιδευτικές δράσεις, καθώς και δραστηριότητες στην αναπτυσσόμενη θεματική του αστροτουρισμού. Το νέο κτίριο θα μας βοηθήσει ώστε να πάρουμε μαζί πρωτοβουλίες που θα συνεισφέρουν απτά στην ήπια και ποιοτική ανάπτυξη της ορεινής Κρήτης αναδεικνύοντας, πάντα με σεβασμό στην παράδοση, την ιστορία, τον πολιτισμό, αλλά και το λαμπρό μέλλον του τόπου μας».
