Στη Βουλή κατατέθηκε προς κύρωση ο Κώδικας Χωροταξίας και Πολεοδομίας, μια από τις σημαντικότερες μεταρρυθμίσεις των τελευταίων δεκαετιών στον τομέα του χωρικού σχεδιασμού και της δόμησης. Το έργο, που αποτέλεσε βασική προτεραιότητα του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας από το 2020 έως σήμερα, φιλοδοξεί να αντιμετωπίσει χρόνιες παθογένειες του συστήματος, ενισχύοντας την ασφάλεια δικαίου, τη διαφάνεια και την αποτελεσματικότητα της διοίκησης.
Ο νέος Κώδικας αποτελεί το αποτέλεσμα μιας εκτεταμένης διαδικασίας συγκέντρωσης, συστηματοποίησης και ενοποίησης της ισχύουσας χωροταξικής και πολεοδομικής νομοθεσίας σε ένα ενιαίο κείμενο. Στόχος είναι η διευκόλυνση τόσο των δημόσιων υπηρεσιών όσο και των πολιτών στην ορθή εφαρμογή της νομοθεσίας, περιορίζοντας τα προβλήματα που προκαλούσαν οι διάσπαρτες και συχνά αλληλοεπικαλυπτόμενες διατάξεις.
Με την ολοκλήρωσή του, ο τεχνικός και νομικός κόσμος, η δημόσια διοίκηση αλλά και κάθε πολίτης θα έχουν στη διάθεσή τους ένα συνεκτικό και πολυδιάστατο εργαλείο αναφοράς, το οποίο αντικαθιστά το υφιστάμενο κατακερματισμένο θεσμικό πλαίσιο που συχνά οδηγούσε σε διαφορετικές ερμηνείες και ανασφάλεια δικαίου.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Σύμφωνα με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η κωδικοποίηση δεν συνιστά μια απλή τεχνική ή γραφειοκρατική διαδικασία, αλλά ένα σύνθετο επιστημονικό εγχείρημα που απαιτούσε περισσότερα από έξι χρόνια συστηματικής εργασίας. Στο πλαίσιο αυτό, συγκεντρώθηκαν, καταγράφηκαν και ερμηνεύθηκαν εκατοντάδες διατάξεις που διέπουν τον χωροταξικό και πολεοδομικό σχεδιασμό της χώρας.
Ο Κώδικας δεν εισάγει νέους κανόνες δικαίου, αλλά κωδικοποιεί το σύνολο της υφιστάμενης νομοθεσίας. Παράλληλα, καταργημένες ή ανενεργές διατάξεις απαλείφονται, ενώ πολλά νομοθετικά κείμενα επαναδιατυπώνονται σε πιο απλή και κατανοητή γλώσσα, με στόχο την αποφυγή παρερμηνειών και τη βελτίωση της προσβασιμότητας του δικαίου. Επιπλέον, επικαιροποιούνται αναφορές σε αρμόδια όργανα και υπηρεσίες, λαμβάνοντας υπόψη τις θεσμικές αλλαγές που έχουν συντελεστεί κατά τις τελευταίες δεκαετίες.
Το ΥΠΕΝ υπογραμμίζει ότι η πολυνομία και ο κατακερματισμός της νομοθεσίας δημιουργούν αβεβαιότητα, αυξάνουν τη γραφειοκρατία και περιορίζουν την ισότιμη πρόσβαση στην πληροφορία. Αντίθετα, η κωδικοποίηση, η απλούστευση και η διαφάνεια ενισχύουν τη λειτουργία της διοίκησης και την εξυπηρέτηση των πολιτών, αποτελώντας θεμέλιο για έναν πιο αποτελεσματικό χωρικό σχεδιασμό.
Παράλληλα, ο Κώδικας φιλοδοξεί να αποτελέσει μια μόνιμη θεσμική παρακαταθήκη, καθώς κάθε μελλοντική μεταρρύθμιση θα ενσωματώνεται στην ηλεκτρονική του βάση, διασφαλίζοντας τη διαρκή επικαιροποίηση του πλαισίου.
Όσον αφορά τη διαδικασία κατάρτισής του, ο Κώδικας εκπονήθηκε από Ειδική Επιτροπή αποτελούμενη από προσωπικότητες εγνωσμένου κύρους στον χώρο της χωροταξικής και πολεοδομικής νομοθεσίας, μεταξύ των οποίων ο επίτιμος πρόεδρος του Συμβουλίου της Επικρατείας, δικαστικοί λειτουργοί, μέλη του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, πανεπιστημιακοί, δικηγόροι, εξειδικευμένοι επιστήμονες και στελέχη του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
Στον Κώδικα συγκεντρώνονται 477 άρθρα που κωδικοποιούν τις ισχύουσες ρυθμίσεις περισσότερων από 180 νομοθετημάτων, τα οποία εκτείνονται χρονικά από το 1923 έως σήμερα. Η συζήτησή του πραγματοποιείται στη Βουλή σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 111 του Κανονισμού της Βουλής, αρχικά στην Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου και στη συνέχεια στην Ολομέλεια για την τελική κύρωση.
