«Προσπαθούμε να έχουμε μία πολυδιάστατη και ισόρροπη πολιτική στη Λιβύη, η οποία είναι μία δύσκολη χώρα», σημείωσε, σε συνέντευξή του στον ραδιοφωνικό σταθμό «Παραπολιτικά 90,1», ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, ενώ τόνισε πως όσο περισσότερο συνεργαζόμαστε τόσο αποτρέπουμε την επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου.
«Για το επόμενο διάστημα έχω την αίσθηση ότι δεν διατρέχουμε κίνδυνο σε σχέση με ενδεχόμενη επικύρωση, όμως βρισκόμαστε σε επιφυλακή», ανέφερε χαρακτηριστικά και πρόσθεσε: «Καταλαβαίνουμε ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο είναι άκυρο και ανυπόστατο επί της ουσίας. Ακόμα κι αν είχαμε μία κύρωση από το κοινοβούλιο, την οποία δεν την βλέπω για το εγγύς μέλλον, αυτό δεν θα το καθιστούσε νόμιμο, για τον εξής απλούστατο λόγο: διότι Τουρκία και Λιβύη δεν είναι γειτονικά κράτη, όπως είναι Ελλάδα και Λιβύη».
Όπως εξήγησε, «έχουμε δύο κυβερνήσεις μία στην ανατολική και μία στη δυτική Λιβύη και προσπαθούμε να ισορροπήσουμε μεταξύ των δύο». Χθες, ο ίδιος συναντήθηκε στην Αθήνα με τον γενικό διευθυντή του φορέα οικονομικής ανασυγκρότησης, και την επόμενη εβδομάδα θα συναντηθεί με τον υπουργό Εξωτερικών της δυτικής Λιβύης.
Και στις δύο περιπτώσεις το μείζον είναι να αναπτύξουμε μία πολύπλευρη σχέση, οικονομική και στρατηγική, μία συνεργασία που θα αφορά τα σώματα ασφαλείας για το μεταναστευτικό, όπως είπε.
«Δεν εγκαταλείφθηκαν ποτέ οι σχέσεις μας με την κυβέρνηση του Χαφτάρ, αντίθετα επιχειρήθηκε να αποκατασταθούν οι σχέσεις μας και με τη Δυτική Λιβύη», τόνισε.
Στόχος της Ελλάδας είναι να ξεκινήσει μια προσπάθεια με τη Λιβύη για οριοθέτηση και σημείωσε πως έως το τέλος του έτους θα έχουμε δρομολογήσει έναν οδικό χάρτη για να ξεκινήσουμε τη συζήτηση.
Το τελευταίο διάστημα έχει ελαχιστοποιηθεί η μεταναστευτική ροή από τη Λιβύη, ενώ είμαστε η μόνη ευρωπαϊκή χώρα η οποία αυτή τη στιγμή συνομιλεί με όλες πλευρές της Λιβύης σε ανώτατο επίπεδο.
Τρίτον, πρόσθεσε, «δεν έχει υπάρξει καμία κύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου άρα η προσπάθεια, η οποία γίνεται με τη Λιβύη για να αναπτυχθούν οι σχέσεις μας κρίνεται προσώρας απολύτως επιτυχής».
Σημείωσε πως όταν γίνονται τα συμφέροντα κοινά, αποτρέπεται και οτιδήποτε το οποίο θα μπορούσε να δημιουργήσει πρόβλημα.
Ο υπουργός Εξωτερικών επεσήμανε πως όταν η Λιβύη προκήρυξε θαλάσσια οικόπεδα το έκανε στη γραμμή την οποία η Ελλάδα αντιλαμβάνεται ότι είναι μέση. Άρα δεν υπερέβη εκείνο το οποίο κι εμείς αντιλαμβανόμαστε ότι είναι μέση γραμμή.
«'Αρα όταν θα έρθει η Chevron με το καλό να εκδηλώσει ενδιαφέρον, και ξέρετε τι σημαίνει ένας αμερικανικός κολοσσός και πολιτικά και γεωπολιτικά να επενδύει σε μία συγκεκριμένη χώρα, τότε στο πεδίο θα δούμε ποιος έχει τα οικόπεδα και ποιος όχι κατά την αντίληψη εκείνων οι οποίοι δεν θα διακινδύνευαν τη συμμετοχή τους», ανέφερε και πρόσθεσε πως στο μέτρο που θα σεβαστούν τα κυριαρχικά μας δικαιώματα, δεν έχουμε πρόβλημα να αναλάβει η εταιρεία και την άλλη πλευρά.
«Υπάρχουν συμφέροντα τα οποία απεργάζονται την μη εκτέλεση της ηλεκτρικής διασύνδεσης»
Ο υπουργός Εξωτερικών ανέφερε πως το πρόγραμμα πόντισης ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας Κύπρου και εν τέλει Ισραήλ είναι ένα εξαιρετικά σημαντικό έργο, πρωτίστως για την Κύπρο γιατί αίρει την ενεργειακή απομόνωσή της.
«Η Ελλάδα εξαρχής στάθηκε, όχι απλώς αρωγός, αλλά επισπεύδουσα του ζητήματος αυτού. Τόσο ο πρωθυπουργός όσο και εγώ με δηλώσεις μας έχουμε διατρανώσει ότι η Ελλάδα επιθυμεί την συνέχιση του έργου και ότι το έργο θα συνεχιστεί», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Σημείωσε πως ενώ υπήρξαν τις τελευταίες ημέρες ζητήματα τεχνικής και οικονομικής φύσης σε σχέση με την βιωσιμότητά του, ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας «ανέλαβε με τρόπο σαφή να επαναλάβει την τοποθέτηση ότι πρόκειται για στρατηγικής σημασίας έργο».
«Στο μέτρο που θα διεκπεραιωθούν ορισμένα οικονομικά και τεχνικά ζητήματα, το έργο θα προχωρήσει και σε συνεργασία με την εταιρεία που θα κάνει τον προγραμματισμό της το αμέσως επόμενο διάστημα», επεσήμανε και πρόσθεσε πως οι αποφάσεις των ρυθμιστικών αρχών των δύο κρατών ελήφθησαν μόλις τον Ιούλιο και κάνουν κατανομή του βάρους του έργου.
«Υπάρχουν προφανή συμφέροντα τα οποία απεργάζονται την μη εκτέλεση του έργου. Είναι προφανές όταν έχεις ακριβή ενέργεια υπάρχουν συμφέροντα τα οποία θέλουν η ενέργεια να παραμείνει ακριβή», τόνισε. «Βλέπω ότι αρχίζει να υπάρχει μία υποβόσκουσα τάση να ακούμε διάφορες ακρότητες και χυδαιότητες, αυτά σε εμάς δεν πρόκειται να περάσουν, θα είμαστε αμείλικτοι και θα χρησιμοποιήσουμε κάθε μέσο έτσι ώστε να μην έχουμε περιπτώσεις ιδιωτικών συμφερόντων που θα υπονομεύσουν το έργο».
Εξήγησε πως η τιμή ενέργειας στην Κύπρο είναι πάρα πολύ ακριβή και οποιοσδήποτε έχει συμφέροντα, θα θέλει να παραμείνει ακριβή. Επεσήμανε δε πως «όλο αυτό το διάστημα υπήρξε σύμπνοια με την Κυπριακή Δημοκρατία παρά τα αντιθέτως θρυλούμενα».
«Το έργο αυτό είναι πολύ μεγάλη σημασίας, δημιουργεί νέα δεδομένα στον ενεργειακό χάρτη, είναι το μεγαλύτερο έργο σε έκταση ηλεκτρικής διασύνδεσης, και προφανώς υπερβαίνει τα οικονομικά. Όποιος θεωρεί ότι με επιθέσεις, οι οποίες θα γίνουν με άλλα μέσα, θα μπορέσει να υπονομεύσει το στρατηγικό χαρακτήρα του, κάνει μεγάλο λάθος και θα βρεθεί απέναντι σε συνέπειες», υπογράμμισε.
Σημείωσε δε πως «εάν φοβόμασταν τις οποιοσδήποτε απειλές τρίτων κρατών δεν θα κάναμε ούτε θαλάσσιο χωροταξικό, ούτε προκήρυξη θαλάσσιων οικοπέδων ούτε θαλάσσια πάρκα. [...] οι απειλές δεν αποτελούν ποτέ τροχοπέδη για να λάβουμε μια απόφαση, η οποία είναι προς εθνικό συμφέρον».
Τόνισε δε πως υπάρχει πολύ συγκεκριμένο σχέδιο για την προστασία και την διαφύλαξη του έργου και πρόσθεσε πως εάν εμποδιστεί ένα έργο το οποίο έχει χαρακτηριστεί ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος τότε, όποιος το κάνει, θα αναλάβει και τις συνέπειες απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
«Καμία απολύτως παραχώρηση σε σχέση με τις εθνικές μας γραμμές»
Αναφορικά με την επικείμενη συνάντηση του 'Έλληνα πρωθυπουργού με τον Τούρκο πρόεδρο στη Νέα Υόρκη στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, επεσήμανε ότι «πλέον αντιλαμβανόμαστε ως κανονικές τις σχέσεις μεταξύ δύο γειτονικών χωρών, πράγμα το οποίο δεν συνέβαινε στο παρελθόν» και πρόσθεσε πως η βασική επιδίωξη του ελληνοτουρκικού διαλόγου είναι, «αντιλαμβανόμενοι τις διαφορές μας, να μπορούμε να συζητούμε σ' ένα επίπεδο ώστε να μην παράγονται κρίσεις».
«Έχουμε καταφέρει να έχουμε μία λειτουργική σχέση. Πριν από τρία χρόνια είχαμε δεκάδες χιλιάδες μετανάστες να έρχονται απ' την άλλη πλευρά του Αιγαίου, είχαμε παραβιάσεις του εναέριου χώρου χιλιάδες. Αντ' αυτού τι έχουμε σήμερα; Έχουμε ελαχιστοποιήσει τις παραβιάσεις, έχουμε τουρισμό αντί μετανάστευση και έχουμε μία σχέση η οποία δεν παράγει εντάσεις».
Σε ό,τι αφορά τα μείζονα γεωπολιτικά ζητήματα σημείωσε πως τα τελευταία χρόνια η Ελλάδα έχει αναλάβει μια σειρά από πρωτοβουλίες οι οποίες αναφέρονται στο Αιγαίο και την ανατολική Ευρώπη.
«Εμείς είπαμε ότι, αναγνωρίζοντας τη μεγάλη υποκείμενη διαφορά μας η οποία είναι η οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών, τοποθετούμαστε στον χάρτη, άρα αυτό είναι λογικό να δημιουργήσει μία αντίδραση απ' την άλλη πλευρά, αντιλαμβανόμαστε όμως ότι δεν πρόκειται να αποστούμε από την άσκηση των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων. Αν η Τουρκία το επιθυμεί να πάμε σε μια συζήτηση επί του διεθνούς δικαίου και στην διεθνή δικαιοδοσία για την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και οικονομικής ζώνης ιδού η Ρόδος», ανέφερε χαρακτηριστικά.
«Αλλά βεβαίως αντιλαμβανόμαστε ότι δεν πρέπει να υπάρχει καμία απολύτως παραχώρηση σε σχέση με τις εθνικές μας γραμμές. Η διαφορά μας είναι μία και αφορά την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών, δεν υπάρχει άλλη διαφορά και συζητούμε επί τη βάσει του διεθνούς δικαίου», κατέληξε.
«Στον άμεσο χρόνο δεν θα υπάρξει αναγνώριση του παλαιστινιακού κράτους»
Ερωτηθείς σχετικά, ο υπουργός ανέφερε πως στον άμεσο χρόνο δεν θα υπάρξει αναγνώριση του παλαιστινιακού κράτους, ενώ σε ερώτηση εάν η χώρα μας θα στείλει δυνάμεις στην Ουκρανία, απάντησε πως στρατιωτικές δυνάμεις στο πεδίο δεν θα υπάρξουν.
Για Καραμανλή και Σαμαρά: Δεν έχω ακούσει ένα επιχείρημα σε τι συνίσταται η υποχώρηση
Τέλος, για το ενδεχόμενο ενδεχόμενης ύπαρξης διαφορετικών γραμμών στην εξωτερική πολιτική, σημείωσε πως υπάρχει «μία ενιαία εξωτερική πολιτική που τη χαράσσει ο πρωθυπουργός και το ΚΥΣΕΑ. Δεν άκουσα ποτέ οποιαδήποτε διαφωνία στο ΚΥΣΕΑ».
«Άρα, μία ενιαία εξωτερική πολιτική, κατά την άποψή μου, σε όλα τα πεδία έχουμε καταφέρει να αυξήσουμε το διπλωματικό μας αποτύπωμα. Ακούω δυστυχώς την κριτική, η οποία γίνεται στα εθνικά. Κριτική, η οποία είναι δυστυχώς κατά την άποψη μου πολύ ρηχή και εύπεπτη», πρόσθεσε.
Ερωτηθείς αν αυτό αφορά και τους δύο πρώην Πρωθυπουργούς, τον κ. Σαμαρά και τον κ. Καραμανλή, είπε: «Τους δύο πρώην Πρωθυπουργούς τους σέβομαι ιδιαιτέρως για τις απόψεις τους. Θέλω να πω ότι υπάρχει κριτική, η οποία γίνεται και η οποία δεν στηρίζεται σε κανένα απολύτως τεκμήριο. Όταν λοιπόν ο καθένας λέει ότι έχουμε υποχωρήσεις, καλείται να επιχειρηματολογήσει γι’ αυτό. Μία φορά δεν έχω ακούσει ένα επιχείρημα σε τι συνίσταται η υποχώρηση. Αντιθέτως, γνωρίζω εγώ ότι το διπλωματικό μας αποτύπωμα έχει εκτοξευθεί. Έχουν αναληφθεί πρωτοβουλίες που δεν ανελήφθησαν επί δεκαετίες και αυτή τη στιγμή μπορούμε να μιλάμε με πολύ ισχυρότερους όρους».
