Τις προάλλες γράφαμε ότι το πολιτικό σύστημα βρίσκεται σε κατάσταση τήξης. Όσα συμβαίνουν τα τελευταία εικοσιτετράωρα επιβεβαίωσαν αυτήν την εκτίμηση. Τα τρία βασικά κόμματα του πολιτικού συστήματος τα οποίοι συνήθως αποκαλούνται «συστημικά», βρέθηκαν σε μια περιδίνηση αποκλίσεων από την κεντρική γραμμή, εσωτερικών συγκρούσεων, προσωπικών στρατηγικών και απειλών για τη λήψη πειθαρχικών μέτρων.
Οι αιτίες
Οι εσωτερικές αναταράξεις σε ΝΔ, ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ έχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ τους (όπως άλλωστε είναι φυσικό), αλλά έχουν τρία κοινά στοιχεία:
1. Εμφανίζονται αμέσως μετά τις δημοσκοπήσεις που έδειξαν για τρίτο συνεχόμενο μήνα τα τρία κόμματα να σημειώνουν πτώση. Ίσως ακόμα πιο σημαντικό είναι ότι οι μετρήσεις μπλοκάρουν οποιοδήποτε σενάριο διακυβέρνησης.
2. Έρχονται ως αποτέλεσμα των φυγόκεντρων τάσεων που προκαλεί η δημοσκοπική υποχώρηση των τριών κομμάτων. Τα πολιτικά στελέχη έχουν αρχίσει ήδη να προετοιμάζουν την «επόμενη μέρα», απομακρυνόμενα από τις κεντρικές γραμμές των κομμάτων και ακολουθώντας τις στρατηγικές που θεωρούν ότι θα τους φέρουν σε ευνοϊκότερες θέσεις στις νέες καταστάσεις που αναδύονται.]
3. Καθίστανται δυνατές από την αποδυνάμωση των ηγεσιών. Σε κανένα από τα τρία κόμματα δεν τίθεται θέμα ηγεσίας. Ωστόσο, οι «γκρίνιες» ακούγονται όλο και πιο δυνατά, ενώ τα αφηγήματα των ηγεσιών μοιάζουν όλο και λιγότερο πειστικά.
Αυξήσεις μέσω… social media
Τα 5,5 χρόνια της πρωθυπουργίας Μητσοτάκη χαρακτηρίστηκαν από μια πρωτοφανή πειθάρχηση υπουργών και βουλευτών στο απολύτως συγκεντρωτικό και προσωποπαγές «επιτελικό κράτος». Αυτή η εικόνα της πειθαρχίας εξαϋλώθηκε προχτές όταν κεντρικά στελέχη της κυβέρνησης και τη ΝΔ όπως οι Α. Γεωργιάδης, Β. Κικίλιας, Θ. Πλεύρης και Δ. Αβραμοπουλος βγήκαν σε social media και ΜΜΕ για να ζητήσουν την επέκταση των αυξήσεων που δόθηκαν στους στρατιωτικούς, σε όλους τους ένστολους. Το να θέτουν αιτήματα παροχών οι υπουργοί με δημόσιες δηλώσεις τους είναι έτσι κι αλλιώς απαράδεκτο για μια σοβαρή κυβέρνηση. Αλλά ειδικά την κυβέρνηση Μητσοτάκη είναι πρωτοφανές και δείχνει χαλάρωση του ελέγχου της κατάστασης από το Μαξίμου.
Ο Παύλος Μαρινάκης στο μπρίφινγκ προκειμένου «να τραβήξει τα λουριά» είπε το αυτονόητο, δηλαδή ότι «το πού θα πάνε τα λεφτά δεν καθορίζεται με όρους αναρτήσεων» στα social και δηλώσεων στις τηλεοράσεις». Ωστόσο, ακόμα και αν μαζευτεί για ένα διάστημα η κατάσταση, είναι πλέον σαφές ότι το πουλόβερ του επιτελικού κράτους έχει αρχίσει να ξηλώνεται. Τα στελέχη αυτή τη στιγμή ενδιαφέρονται πολύ περισσότερο για την ικανοποίηση της κομματικής πελατείας τους παρά για την προς τα έξω εικόνα της κυβέρνησης -και δεν φοβούνται ότι θα υποστούν συνέπειες…
Στο ΠΑΣΟΚ
Την ίδια ώρα στο ΠΑΣΟΚ προέκυψε εσωκομματική κρίση δια.. ασήμαντο αφορμή. Η πρώην υπουργός και μέλος της ΚΠΕ Κατερίνα Μπατζελή παραπέμφθηκε στην Επιτροπή Δεοντολογίας μετά τη δημόσια διαφωνία της με την ανακοίνωση του ΠΑΣΟΚ για τον Νίκο Παππά. Το θέμα της διαγραφής της είναι ανοιχτό, ενώ η οποιαδήποτε απόφαση θα έχει κόστος για τον Νίκο Ανδρουλάκη. Σε μια στιγμή που η κυβέρνηση βρίσκεται στην πιο δύσκολη στιγμή της το ΠΑΣΟΚ κινείται πάλι στο ρυθμό της εσωστρέφειας η οποία μάλιστα δεν φαίνεται να έχει ορατό τέλος. Ορισμένοι εκτιμούν ότι μια διαγραφή της Μπατζελή θα σηματοδοτήσει την απόφαση του Νίκου Ανδρουλάκη να έρθει σε σύγκρουση με τον Χάρη Δούκα.
Στον ΣΥΡΙΖΑ
Η κατάσταση δεν είναι καλή όμως ούτε στον ΣΥΡΙΖΑ ο οποίος εμφανίζει στις δημοσκοπήσεις μια εξαιρετικά ανησυχητική πορεία. Η πρόταση του Σωκράτη Φάμελλου για σύμπραξη όλης της Κεντροαριστεράς η οποία μετά την άρνηση του ΠΑΣΟΚ μεταφράζεται σε επανασύνδεση με τη Νέα Αριστερά, συνάντησε τη (διαφορετικών τόνων) άρνηση του Παύλου Πολάκη και του Νίκου Παππά. Ειδικά ο Παύλος Πολάκης μιλάει όλο και πιο πολύ τη… γλώσσα της εσωκομματικής αντιπολίτευσης, αυξάνοντας την έτσι κι αλλιώς μεγάλη απόστασή του από τον Σωκράτη Φάμελλο. Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ το τελευταίο που θα ήθελε αυτή τη δύσκολη στιγμή, θα ήταν μια διαρκής εσωκομματική κόντρα με τον Πολάκη. Πάντως, στις διεργασίες στον ΣΥΡΙΖΑ βαραίνει η σκιά του (όλο και πιο πιθανού) ενδεχόμενου να επανακάμψει ο Αλέξης Τσίπρας.
Συμπέρασμα: Ζωή Κωνταντοπούλου και Κυριάκος Βελόπουλος δεν πρέπει να είναι καθόλου δυσαρεστημένοι με τις εξελίξεις.
