«Στα θέματα πολεοδομίας – χωροταξίας, δεν υπάρχουν μαγικές λύσεις. Ο σχεδιασμός του χώρου δεν είναι τέχνη, είναι επιστήμη. Θαύματα λοιπόν δεν γίνονται, αλλά μπορούν να γίνουν άλματα. Αν υπάρξει διακομματική συναίνεση και ουσιαστική συνεργασία της Πολιτείας με όλους τους επιστημονικούς φορείς, μπορούμε στα δύο επόμενα χρόνια να έχουμε κάνει όσα δεν έχουν γίνει επί δεκαετίες.
Το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας έχει σταθεί στο πλευρό κάθε κυβέρνησης, ανεξαρτήτως κόμματος, για την καταπολέμηση της αυθαίρετης δόμησης και την ολοκλήρωση του χωροταξικού και πολεοδομικού σχεδιασμού.
Μέσα από το πληροφοριακό σύστημα του ΤΕΕ και την εργασία χιλιάδων μηχανικών σε όλη τη χώρα εφαρμόζονται στην πράξη οι νόμοι 4178 και 4495 που βάζουν κόκκινη γραμμή στην αυθαίρετη δόμηση το 2011, απαγορεύουν νόμιμη και αυθαίρετη δόμηση σε δάση-δασικές περιοχές-αιγιαλό-ρέματα κλπ, καταγράφουν με ακρίβεια εκατοστού τα αυθαίρετα που υπάρχουν σε περιοχές που επιτρέπεται η δόμηση, δημιουργούν πόρους μέσα από τα πρόστιμα για κατεδαφίσεις, πολεοδομικό σχεδιασμό και κοινόχρηστους χώρους.
Όλα αυτά, που έχουν ήδη κριθεί συνταγματικά (τουλάχιστον για τον νόμο 4178) είναι ένα πρώτο βήμα. Σήμερα η κυβέρνηση έκανε επιτέλους το επόμενο, δημοσιεύοντας την υπουργική απόφαση για το ηλεκτρονικό σύστημα έκδοσης οικοδομικών αδειών, που ζητούσαμε επισταμένα εδώ και τέσσερα χρόνια, για να καταγράφονται ηλεκτρονικά και τα νέα ακίνητα που χτίζονται και να καταπολεμηθεί η διαφθορά και η γραφειοκρατία, που συνέβαλαν επί δεκαετίες στην αυθαίρετη δόμηση.
Και πάλι όμως, η προσπάθεια αυτή δεν αρκεί: για να υπάρξει αλλαγή νοοτροπίας και να εμπεδωθεί κουλτούρα νομιμότητας στην ελληνική κοινωνία, που επί δεκαετίες έχτιζε αυθαίρετα χωρίς μελέτη και επίβλεψη από μηχανικούς, χρειάζεται έμπρακτο μήνυμα τέλους εποχής. Και αυτό είναι οι κατεδαφίσεις, οι οποίες πρέπει να προχωρήσουν άμεσα, εκεί που υπάρχουν τελεσίδικα πρωτόκολλα κατεδάφισης. Είναι πολύ θετικό ότι η κυβέρνηση φέρνει τροπολογία για επίσπευση των σχετικών διαδικασιών.
Το ΤΕΕ στηρίζει αυτήν την προσπάθεια και θα σταθεί δίπλα στην Πολιτεία για την εφαρμογή του νόμου. Άλλωστε είχαμε επισημάνει στη συζήτηση στη Βουλή, κατά τη ψήφιση του νόμου 4495 τον Νοέμβριο, ότι η δημιουργία των Παρατηρητηρίων Δομημένου Περιβάλλοντος θα καθυστερήσει, λόγω έλλειψης προσωπικού και πόρων, και η Πολιτεία πρέπει να λάβει τα μέτρα της. Για να είναι σαφές το μήνυμα προς όλους, οι κατεδαφίσεις πρέπει να ξεκινήσουν από τις αναδασωτέες περιοχές της Αττικής.
Επιπλέον όμως χρειάζεται να τρέξουμε τον πολεοδομικό σχεδιασμό σε ολόκληρη τη χώρα, για να σταματήσει κάποια στιγμή η Ελλάδα να έχει άναρχη δόμηση και οι Έλληνες να περπατούν σε στενά και αδιέξοδα δρομάκια. Το ΤΕΕ έχει καταθέσει δημόσια, συνεχώς, επί δεκαετίες, προτάσεις για την επίσπευση του σχεδιασμού.
Σήμερα, είναι απαραίτητο να προχωρήσουν άμεσα τα Τοπικά Χωρικά Σχέδια που θα θέσουν όρους και προϋποθέσεις χρήσεων και δόμησης σε ολόκληρη την έκταση κάθε δήμου, ώστε να σταματήσει να υπάρχει η έννοια της «εκτός σχεδίου» περιοχής. Επαναλαμβάνω την πρόταση του ΤΕΕ για ένα ενιαίο πληροφοριακό σύστημα – ομπρέλα, μία ολοκληρωμένη λύση για τη δημιουργία ενός ενιαίου ψηφιακού χάρτη, κοινού για όλη την δημόσια διοίκηση αλλά και τους πολίτες, με όλες τις «θεσμικές γραμμές», δηλαδή με όλα τα απαραίτητα γεωχωρικά δεδομένα, ώστε να είναι ξεκάθαρο σε όλους τι επιτρέπεται και πού.
Όσον αφορά ειδικά το Μάτι και τις πρωτοβουλίες του ΥΠΕΝ, το ΤΕΕ στέκεται δίπλα στην Πολιτεία και θα συναντηθούμε την Παρασκευή με τον αρμόδιο Υπουργό Γιώργο Σταθάκη για να συμβάλλουμε αποτελεσματικά στην επόμενη ημέρα στην κατεστραμμένη περιοχή, να στηρίξουμε την προσπάθεια κατεδαφίσεων εκεί που προβλέπεται και να προωθήσουμε έμπρακτα τις αναγκαίες αλλαγές σε θέματα χωροταξίας – πολεοδομίας».
