Στην εκδήλωση που οργάνωσε η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή της Ελλάδας (ΟΚΕ) με την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΕΟΚΕ) και την Αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα, καταγράφηκαν οι δράσεις και οι ελλείψεις που έχουν σημειωθεί κατά την περίοδο της έντασης του προβλήματος και αναζητήθηκαν οι προτάσεις που θα μπορούσαν να συμβάλουν σε μια πιο αποτελεσματική ευρωπαϊκή πολιτική.
Οι ομιλητές εξέφρασαν σεβασμό και θαυμασμό για την στάση αλληλεγγύης του ελληνικού λαού, αλλά και για την πρόοδο που έχει κάνει η κυβέρνηση, αναλαμβάνοντας μεγάλο μερίδιο της ευθύνης ενός προβλήματος που δεν είναι εθνικό, που δεν είναι περιφερειακό, αλλά ευρωπαϊκό, ενώ κάποιοι τόνισαν και τον διεθνή του χαρακτήρα.
Ομοφωνία επίσης υπήρξε για τον θετικό χαρακτήρα της συμφωνίας ΕΕ-Τουρκίας, παρά τις αδυναμίες της, η οποία δείχνει, όπως ειπώθηκε, ήδη τα θετικά της αποτελέσματα, τόσο ως προς τη μείωση των ροών προς την Ελλάδα όσο και ως προς τη μείωση των θυμάτων. Η συμφωνία αυτή πρέπει να προχωρήσει, τόνισαν.
Παράλληλα επικρίθηκε η συμπεριφορά ορισμένων κρατών-μελών που αρνούνται να δείξουν αλληλεγγύη προς τους συνανθρώπους τους, ενώ οι λαοί τους, σε παλιότερες ιστορικές περιόδους επωφελήθηκαν από την αλληλεγγύη άλλων λαών. Η μετεγκατάσταση και η επανεγκατάσταση των προσφύγων πρέπει να προχωρήσει υπογραμμίστηκε πολλές φορές από το βήμα του συνεδρίου.
Χαρακτηριστική ήταν επίσης η συμφωνία των ομιλητών ως προς τους εγκλωβισμένους πρόσφυγες στην Ελλάδα, για τους οποίους ειπώθηκε από σειρά ξένων αξιωματούχων ότι «δεν πρέπει να παραπλανώνται και να γίνει σαφές ότι τα σύνορα είναι κλειστά και να μεταβούν σε κέντρα φιλοξενίας», αφ' ετέρου δε, θα πρέπει να βρεθεί μια λύση για την περίπτωσή τους. Ομόφωνα αναγνωρίστηκε και η συμβολή των ΜΚΟ παρά τις κακοφωνίες που έχουν ακουστεί κατά διαστήματα.
Στο ερώτημα «αν η Ευρώπη μπορεί», είπε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, κηρύσσοντας την έναρξη των εργασιών του συνεδρίου, η απάντηση είναι ότι «είναι η μόνη που μπορεί» γιατί έχει το αξιακό σύστημα που στηρίζεται «στον ανθρωπισμό, την αλληλεγγύη, τη δημοκρατία, τη δικαιοσύνη».
«Δεν χωρούν φοβικά σύνδρομα», συνέχισε ο Πρόεδρος και αναφέρθηκε στις χώρες που θέλουν να εισέλθουν στην ευρωπαϊκή οικογένεια, γι αυτό και δεν πρέπει να μετέρχονται πράξεις βαρβαρότητας.
Αναφερόμενος στην Τουρκία, είπε ότι «πρέπει να αντιμετωπίσει το θέμα των διακινητών εδώ και τώρα».
Την έγκαιρη κατάθεση προτάσεων από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ήδη από τον Μάιο του 2015 επεσήμανε ο επικεφαλής της Αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα Π. Καρβούνης, προσθέτοντας ότι η Ελλάδα έκανε μεγάλη πρόοδο και εργάζεται μαζί με την Επιτροπή για να καλύψουν τις ελλείψεις.
Κάλεσε επίσης τα κράτη-μέλη να αναλάβουν το μερίδιο που τους αναλογεί, γιατί δεν συμβάλλουν όσο πρέπει, αναφερόμενος στην περιορισμένη εφαρμογή του μηχανισμού μετεγκατάστασης και επανεγκατάστασης. Το πρόβλημα, είπε, πρέπει να αντιμετωπιστεί συλλογικά και χωρίς μονομερείς ενέργειες.
Στην ανάγκη φύλαξης των συνόρων από το σύνολο της ΕΕ αναφέρθηκε στον χαιρετισμό του ο πρόεδρος της ΕΟΚΕ Γ. Ντάσης και έκανε έκκληση για τη δημιουργία ενός κοινού ευρωπαϊκού συστήματος ασύλου και ασφαλών διαδρόμων για τους πρόσφυγες.
Ο επικεφαλής της ΟΚΕ Γ. Βερνίκος υπογράμμισε την ανάγκη να αποκτήσει η ΕΕ μια στρατηγική, καθώς το πρόβλημα την βρήκε απροετοίμαστη, με αποτέλεσμα να δοκιμάζεται η κοινωνική της συνοχή και η πολιτισμική της ταυτότητα. Πρέπει να πούμε «όχι» στη λογική του φόβου, αλλά και να πούμε «ναι» στον έλεγχο των συνόρων και την ενσωμάτωση των προσφύγων.
Στο τραπέζι που ακολούθησε, ο Ολλανδός πρέσβης Κάσπαρ Βέλντκαμπ είπε για τη συμφωνία ΕΕ-Τουρκίας ότι «θα αλλάξει το παιχνίδι και θα θέσει υπό έλεγχο την κατάσταση, κάτι που έχει ήδη έχει αρχίσει να φαίνεται». Δεν πρέπει να κολλήσει αυτή η συμφωνία, είπε.
Η Ελλάδα δεν είναι μόνη της πρόσθεσε και αναφέρθηκε στην ενίσχυση της Frontex, της EASO, της έκτακτης οικονομικής βοήθειας, ενώ αναφερόμενος στους εγκλωβισμένους στον Πειραιά και την Ειδομένη , τους προέτρεψε να μεταβούν σε οργανωμένες δομές.
Ο πρέσβης της Τουρκίας Κερίμ Ουράς έδωσε την «τουρκική οπτική» λέγοντας ότι η χώρα του φιλοξενεί σε δομές υψηλών προδιαγραφών 2,7 εκατομμύρια πρόσφυγες και μετανάστες. Στόχος μας, είπε, είναι να αποτραπούν οι απώλειες ανθρωπίνων ζωών, να βάλουμε τέλος στα κυκλώματα διακινητών και να εκπαιδεύσουμε τους πρόσφυγες προς την κατεύθυνση της νόμιμης οδού. Ήδη έχουμε επιτυχίες και στα τρία, είπε ο Τούρκος πρέσβης.
Η μετανάστευση είναι εδώ για να μείνει και θα δουλέψουμε στα αίτια δήλωσε ο πρέσβης της Γερμανίας Πέτερ Σουφ.
Αναφέρθηκε και αυτός στους εγκλωβισμένους πρόσφυγες στην Ελλάδα τονίζοντας ότι «κάποιοι προσπαθούν να τους παραπλανήσουν ενώ τα σύνορα είναι κλειστά».
«Εμείς», πρόσθεσε, «είμαστε κατά του κλεισίματος των συνόρων, αλλά θα ήταν ανεύθυνο να δώσουμε άλλο μήνυμα» αυτή τη στιγμή στους εγκλωβισμένους πρόσφυγες.
Η Γερμανία, τόνισε, θα συνεχίσει να στηρίζει την Ελλάδα, αναγνωρίσουμε την τεράστια ευθύνη που έχει αναλάβει και θα συνεχίσουμε με αλληλεγγύη.
Ο κ. Σουφ επέμεινε στην ανάγκη να ενθαρρυνθεί η διαδικασία της μετεγκατάστασης και της ενσωμάτωσης των προσφύγων, ενώ είπε χαρακτηριστικά ότι από τους πρόσφυγες «όλοι έχουν να κερδίσουν, αλλά να υπάρξει αναγνώριση των δεξιοτήτων τους, να δίνονται υποτροφίες, να ανταλλαγούν οι βέλτιστες πρακτικές μεταξύ των κρατών-μελών».
«Να βρεθεί λύση για τους 53.000 εγκλωβισμένους στην Ελλάδα», ζήτησε ο Γάλλος πρέσβης Κριστόφ Σαντεπί, αναγνωρίζοντας ότι η ελληνική κυβέρνηση έχει κάνει τα πάντα και συνεχίζει να συνεισφέρει. Με το προσφυγικό, υπογράμμισε, διακυβεύεται η αλληλεγγύη και η ευθύνη που πρέπει να δείξει ο καθένας χωριστά.
Κανένα κράτος δεν πρέπει να μείνει χωρίς υποστήριξη. Ο φόβος, πρόσθεσε, μπορεί να προκαλέσει την άνοδο των άκρων. Δεν πρέπει να το επιτρέψουμε, σ' αυτούς που αρνούνται την διαφορετικότητα και την αλληλεγγύη.
Ο ελληνικός λαός μας δίδαξε «τιμή, υπερηφάνεια, φιλότιμο, παρά τις οικονομικές δυσκολίες που περνάει, είπε ο Ιταλός πρέσβης Λουίτζι Εφίσιο Μάρας.
Αναφερόμενος στο προσφυγικό-μεταναστευτικό της χώρας του, είπε έχουμε στραμμένη την προσοχή μας στην Αφρική και ειδικά στη Λιβύη.
Για το μέλλον, είπε, πρέπει να αποφύγουμε τα παλιότερα σφάλματα εξωτερικής πολιτικής, να δώσουμε αναπτυξιακή βοήθεια, να καταπολεμήσουμε την τρομοκρατία και να επενδύσουμε στον πολιτισμό και την εκπαίδευση.
Στο ίδιο πάνελ έλαβαν μέρος ο διευθυντής επιχειρήσεων της Frontex, ο επικεφαλής του Γραφείου Ελλάδας του Διεθνούς Οργανισμού Μετανάστευσης, Δανιήλ Εσδράς, ο υπεύθυνος Προστασίας της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους πρόσφυγες στην Ελλάδα Π. Μάστακας. την εκδήλωση παρακολούθησαν οι αναπληρωτές υπουργοί Ν. Ξυδάκης και Δ. Βίτσας, βουλευτές, διπλωμάτες και εκπρόσωποι της Κοινωνίας των Πολιτών.
Τη συζήτηση συντόνισε η δημοσιογράφος Σία Κοσιώνη.
