Το Πρόγραμμα δίνει την δυνατότητα σε εκατομμύρια νέους να σπουδάσουν, να επιμορφωθούν, να αποκτήσουν επαγγελματική εμπειρία, αλλά και να συμμετάσχουν σε δράσεις εθελοντισμού στο εξωτερικό. Με την ανεργία των νέων να είναι η δεύτερη μεγαλύτερη στην ευρωζώνη, θα περίμενε κανείς από την κυβέρνηση να έχει θέσει ως προτεραιότητα την λειτουργία του Προγράμματος. Τα τελευταία, όμως, δύο χρόνια διαδοχικές ηγεσίες του Υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων έκαναν «μπαλάκι» την ευθύνη της διαχείρισης του Erasmus+ Νεολαία πηγαίνοντας από το Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ στο ΙΚΥ και πίσω στο Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ. τέσσερις φορές.
Είναι προφανές ότι το Υπουργείο δεν είχε διασφαλίσει τις απαραίτητες συνθήκες και προϋποθέσεις (π.χ. επάρκεια προσωπικού, ύπαρξη διαδικασιών και δομών) προκειμένου να μπορεί να γίνει ορθή και απρόσκοπτη υποστήριξη και διαχείριση του Προγράμματος. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα, όταν το Υπουργείο ανακοίνωσε την έναρξη υποβολής προτάσεων για τον δεύτερο γύρο του 2016 (R2/2016), η Ευρωπαϊκή Επιτροπή με δελτίο τύπου να ακυρώσει την απόφαση της κυβέρνησης. Η ανικανότητα της κυβέρνησης για παραπάνω από ένα χρόνο να ορίσει υπεύθυνο Εθνικό Οργανισμό για το πρόγραμμα Erasmus+ Νεολαία έχει φέρει σε δύσκολη θέση Δήμους, επιχειρήσεις, μη κυβερνητικές οργανώσεις και ομάδες νέων που χρησιμοποιούν το Erasmus+ Νεολαία και δεν μπορούν να λάβουν την προβλεπόμενη χρηματοδότηση για τα προγράμματα δράσης τους. Το Ποτάμι θέτει σειρά ερωτημάτων προς τον Υπουργό: Πότε εκτιμά ότι το Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ. θα είναι έτοιμο να υλοποιήσει την απρόσκοπτη διαχείριση του Erasmus+ Νεολαία; Πότε θα ξεκινήσει κανονικά η υποβολή προτάσεων για τον 2ο γύρο του 2016; Για ποιο λόγο το ΥΠΠΕΘ προχώρησε σε διαδοχικές αλλαγές ορισμού μεταξύ ΙΚΥ και Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ.; Οι πόροι των γύρων του Προγράμματος που δεν πραγματοποιήθηκαν μπορούν να μεταφερθούν στους νέους κύκλους υποβολής προτάσεων;
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:
ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΥΠΟΥΡΓΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ
ΘΕΜΑ: «Πρόγραμμα Erasmus + Νεολαία: Σε αναστολή λειτουργίας από τον Δεκέμβριο 2014»
Ένα από τα βασικότερα εργαλεία για τη βελτίωση του επιπέδου των ικανοτήτων και δεξιοτήτων των νέων, καθώς και της προαγωγής της συμμετοχής τους στη δημοκρατική ζωή της Ευρώπης και στην αγορά εργασίας, είναι το Erasmus+ Νεολαία. Ένα πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης που υλοποιείται ήδη σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες για την περίοδο 2014-2020. Το πρόγραμμα Erasmus+ Νεολαία στοχεύει στη βελτίωση των δεξιοτήτων και της απασχολησιμότητας, καθώς και στον εκσυγχρονισμό των συστημάτων εκπαίδευσης και κατάρτισης. Μέσω του Erasmus+ Νεολαία, εκατομμύρια νέοι Ευρωπαίοι μπορούν να σπουδάσουν, να επιμορφωθούν, να αποκτήσουν επαγγελματική εμπειρία, αλλά και να συμμετάσχουν σε δράσεις εθελοντισμού στο εξωτερικό. Δυστυχώς στη χώρα μας, με ευθύνη των κυβερνήσεων το πρόγραμμα έχει ανασταλεί από τον Δεκέμβριο του 2014.
Συνοπτικά, με τον ν. 4115/2013 (Φ.Ε.Κ. 24/Α’/2013) υπεύθυνος οργανισμός για τα προγράμματα του Erasmus+ Νεολαία οριζόταν το Ίδρυμα Νεολαίας & Δια Βίου Μάθησης (Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ.). Στη συνέχεια η διαχείριση ανατέθηκε με την υπ’ αριθ. 194858/ΙΑ/18-12-2013 Υ.Α. (Φ.Ε.Κ. 3350 Β’/30-12-2013) στο Ίδρυμα Κρατικών Υποτροφιών (Ι.Κ.Υ.) που ήταν και είναι υπεύθυνο για τα υπόλοιπα προγράμματα Erasmus (Εκπαίδευση και Κατάρτιση), και επέστρεψε ξανά στο Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ. τρεις (3) μήνες αργότερα με την υπ’ αριθ. 25080/ΙΑ/21-02-2014 Υ.Α. (Φ.Ε.Κ. 544 Β’/05-03-2014). Τον Ιούλιο 2015 με την υπ’ αριθ. 105131/Η1/01-07-2015 Υ.Α. (Φ.Ε.Κ. 1404 Β’/07-07-2015), η διαχείριση ανατέθηκε εκ νέου στο Ι.Κ.Υ., για να επιστρέψει τελικά στο Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ. με την υπ’ αριθ. 6194/Η1/15-01-2016 Υ.Α. (ΦΕΚ 33 Β’/18-01-2016).
Είναι απορίας άξιον για ποιον λόγο επαναλαμβάνεται συνεχώς, με ευθύνες όλων των ηγεσιών του Υπουργείου Παιδείας, αυτό το «μπρος-πίσω» μεταξύ Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ. και Ι.Κ.Υ. τα τελευταία δυο χρόνια, δίχως να έχουν διερευνηθεί, αξιολογηθεί και διασφαλισθεί όλες οι απαραίτητες συνθήκες και προϋποθέσεις (π.χ. επάρκεια προσωπικού, ύπαρξη διαδικασιών και δομών) προκειμένου να μπορεί να γίνει ορθή και απρόσκοπτη υποστήριξη και διαχείριση του Προγράμματος. Στις 27/01/2016 το Υπουργείο Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων με δελτίο τύπου ανακοινώνει ότι το πρόγραμμα Erasmus+ Νεολαία θα ξεκινήσει να δέχεται προτάσεις στο R2/2016, θεωρώντας προφανώς ότι έχει λυθεί το πρόβλημα και χωρίς πρότερη συνεννόηση με την Ε.Ε.
Στις 29/01/2016 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή με δελτίο τύπου ανακοινώνει ότι το Erasmus+ Νεολαία δεν μπορεί να ανοίξει για την Ελλάδα και να δεχθεί αιτήσεις, καθώς δεν υπάρχει αρμόδιος Εθνικός Οργανισμός, σύμφωνα με το άρθρο 29 του Κανονισμού 1288/2013 της Ε.Ε.. Τελικά το ΥΠ.Π.Ε.Θ. με νεότερο δελτίο τύπου στις 02/02/2016 παραπέμπει απλά στο δελτίο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, χωρίς κάποιο επιπλέον σχόλιο.
Επειδή το Erasmus+ Νεολαία αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα εργαλεία-προγράμματα της ΕΕ με πυρήνα τον νέο άνθρωπο και στόχους την ενίσχυση των δεξιοτήτων και ικανοτήτων του, αλλά και τη βελτίωση της πρόσβασης στην αγορά εργασίας, θέματα που απασχολούν ολοένα και πιο έντονα την ελληνική κοινωνία που μαστίζεται από την ανεργία και την οικονομική ύφεση τα τελευταία χρόνια,
Επειδή η ανικανότητα της κυβέρνησης για παραπάνω από ένα χρόνο να ορίσει υπεύθυνο Εθνικό Οργανισμό για το πρόγραμμα Erasmus+ Νεολαία, έχει φέρει σε πολύ δύσκολη θέση Δήμους, επιχειρήσεις, μη κυβερνητικές οργανώσεις και ομάδες νέων που χρησιμοποιούν το Erasmus+ Νεολαία και δεν μπορούν να λάβουν την προβλεπόμενη χρηματοδότηση για τα προγράμματα δράσης τους,
ερωτάται ο κ. Υπουργός:
1) Πότε εκτιμάται ότι θα είναι έτοιμο το Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ. για να υλοποιήσει την ομαλή και απρόσκοπτη διαχείριση του Προγράμματος Erasmus+ Νεολαία; Σε ποιες ενέργειες έχετε προβεί για τη διασφάλιση και ενίσχυση των διαδικασιών, των δομών και της στελέχωσής του για την αποτελεσματική υποστήριξη και διαχείριση του προγράμματος;
2) Πότε προγραμματίζεται να ξεκινήσει κανονικά και ασφαλώς η υποβολή προτάσεων για τον 2ο γύρο του 2016 (R2/2016);
3) Για ποιους λόγους το ΥΠ.Π.Ε.Θ. -και επί της δικής σας κυβέρνησης- προχώρησε σε διαδοχικές αλλαγές ορισμού μεταξύ Ι.Κ.Υ. και Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ. του Εθνικού Οργανισμού του Προγράμματος Erasmus+ Νεολαία; Γιατί αυτή η εναλλαγή ορισμών κρίθηκε απαραίτητη δύο φορές;
4) Για ποιους λόγους η στρατηγική σας επιλογή για ορισμό ενός μόνο Εθνικού Οργανισμού για όλους τους τομείς του Erasmus+, ήτοι το Ι.Κ.Υ, απέτυχε;
5) Υπάρχουν ακόμη προτάσεις, οι οποίες είχαν κατατεθεί και εγκριθεί πριν τον Δεκέμβριο του 2014 και δεν έχουν λάβει χρηματοδότηση; Εάν ναι, τι σκοπεύετε να πράξετε για αυτό;
6) Οι πόροι των γύρων του Προγράμματος που δεν πραγματοποιήθηκαν δύνανται να μεταφερθούν στους νέους κύκλους υποβολής προτάσεων αυξάνοντας τον προϋπολογισμό τους και τον αριθμό των εγκρινόμενων προτάσεων; Υπάρχει κίνδυνος μη επιλεξιμότητας και απώλειας των κονδυλίων για τις μη πραγματοποιηθείσες δράσεις του 2015;
