Οι ομάδες προσανατολισμού, που στην ουσία αντικαθιστούν τις κατευθύνσεις, είναι τρεις και συγκεκριμένα, η ομάδα Ανθρωπιστικών Σπουδών, η Ομάδα Θετικών Σπουδών και η Ομάδα Σπουδών Οικονομίας και Πληροφορικής.
Σκοπός του μεταβατικού συστήματος, σύμφωνα με το υπουργείο Παιδείας, είναι να αντιμετωπιστούν ελλείψεις, κενά και στρεβλώσεις που δημιουργήθηκαν τόσο από το σύστημα του Νέου Λυκείου όσο και του ισχύοντος εξεταστικού εισαγωγής στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση.
Υπήρχαν πάρα πολλοί αντικειμενικοί περιορισμοί που δεν επέτρεπαν την επιδίωξη ενός σχεδιασμού εκ του μηδενός. Όμως δίνει σαφώς περισσότερες ευκαιρίες στους υποψήφιους της επόμενης σχολικής χρονιάς από εκείνες που έδινε το σύστημα του Νέου Λυκείου, χωρίς να αιφνιδιάζει τους μαθητές και τις μαθήτριες και να ανατρέπει τον προγραμματισμό τους» αναφέρεται χαρακτηριστικά.
Αναλυτικά στο νέο σύστημα:
1. Η δομή του ωρολογίου προγράμματος διαμορφώνεται σε τρεις ομάδες προσανατολισμού: Ανθρωπιστικών Σπουδών, Θετικών Σπουδών και Σπουδών Οικονομίας και Πληροφορικής. Συνολικά οι μαθητές/τριες θα παρακολουθούν 32 διδακτικές ώρες την εβδομάδα στη Γ τάξη του Ημερήσιου ΓΕΛ και 25 ώρες στη Δ΄ τάξη του Εσπερινού ΓΕΛ.
2. Για όλα τα γνωστικά αντικείμενα (Μαθήματα Γενικής Παιδείας, Μαθήματα Προσανατολισμού και Μαθήματα Επιλογής) θα ακολουθηθούν προγράμματα σπουδών ήδη εγκεκριμένα από το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο ή το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής, που αντιστοιχούν σε επίσης ήδη εγκεκριμένα σχολικά εγχειρίδια. Ειδικά για τα Λατινικά Θεωρητικού προσανατολισμού και τη Χημεία Θετικού προσανατολισμού επιστημονικές ομάδες που έχουν συγκροτηθεί εργάζονται για την προσαρμογή της διδακτέας ύλης, καθώς η διδασκαλία τους δεν προβλεπόταν στο πρόγραμμα του Νέου Λυκείου για τη φετινή Β΄ Τάξη.
3. Το ωρολόγιο πρόγραμμα των Μαθημάτων Προσανατολισμού της Γ΄ τάξης Ημερήσιου Γενικού Λυκείου συνολικά περιλαμβάνει 15 ώρες. Τα διδασκόμενα μαθήματα είναι πέντε (5) αλλά δεν είναι και τα πέντε πανελλαδικώς εξεταζόμενα. Ανά ομάδα προσανατολισμού το πρόγραμμα είναι το εξής:
Διδασκόμενα Μαθήματα Ομάδας Προσανατολισμού Ανθρωπιστικών Σπουδών: Αρχαία Ελληνικά, Ιστορία Κατεύθυνσης, Λατινικά, Λογοτεχνία Κατεύθυνσης, Κοινωνιολογία
Διδασκόμενα Μαθήματα Ομάδας Προσανατολισμού Θετικών Σπουδών: Μαθηματικά Κατεύθυνσης, Φυσική Κατεύθυνσης, Χημεία Κατεύθυνσης, Βιολογία Κατεύθυνσης, ΑΕΠΠ (Ανάπτυξη Εφαρμογών σε Προγραμματιστικό Περιβάλλον)
Διδασκόμενα Μαθήματα Ομάδας Προσανατολισμού Σπουδών Οικονομίας και Πληροφορικής: Μαθηματικά Κατεύθυνσης, ΑΟΘ (Αρχές Οικονομικής Θεωρίας), Ιστορία Κατεύθυνσης, ΑΕΠΠ (Ανάπτυξη Εφαρμογών σε Προγραμματιστικό Περιβάλλον). Κοινωνιολογία
4. Τα Επιστημονικά πεδία ορίζονται ως εξής:
1ο Επιστημονικό πεδίο (Ανθρωπιστικές, Νομικές και Κοινωνικές Σπουδές)
2ο Επιστημονικό πεδίο (Τεχνολογικές και Θετικές Σπουδές)
3ο Επιστημονικό πεδίο (Σπουδές Υγείας και Ζωής)
4ο Επιστημονικό πεδίο (Παιδαγωγικές Σπουδές)
5ο Επιστημονικό πεδίο (Σπουδές Οικονομίας και Πληροφορικής)
Με υπουργική απόφαση θα καταταχθούν τα Τμήματα ΑΕΙ και ΑΤΕΙ στα παραπάνω Επιστημονικά Πεδία.
5. Στις Εξετάσεις Εισαγωγής του σχολικού έτους 2015-16 δίνονται στους μαθητές και στις μαθήτριες οι εξής δυνατότητες:
α. Να δώσουν εξετάσεις σε τέσσερα μαθήματα και να είναι υποψήφιοι/ες σε ένα μόνο Επιστημονικό Πεδίο, όπως προβλεπόταν από το πρόσφατα νομοθετημένο σύστημα εισαγωγής (Ν.4186/2013).
β. Αν οι υποψήφιοι/ες επιθυμούν να έχουν τη δυνατότητα πρόσβασης σε ένα δεύτερο Επιστημονικό Πεδίο, θα πρέπει να επιλέξουν και ένα 5ο μάθημα (Γενικής Παιδείας ή Ομάδας Προσανατολισμού), όπως αυτά περιγράφονται στους πίνακες που ακολουθούν.
6. Όλοι οι υποψήφιοι, ανεξάρτητα από την ομάδα προσανατολισμού, έχουν τη δυνατότητα να επιλέξουν από τρία επιστημονικά πεδία το ένα ή τα δύο επιστημονικά πεδία στα οποία θα έχουν πρόσβαση.
7. Στον υπολογισμό των μορίων, δύο από τα τέσσερα μαθήματα που θα αντιστοιχούν σε ένα Επιστημονικό Πεδίο θα έχουν αυξημένο συντελεστή βαρύτητας, που θα ορισθεί με υπουργική απόφαση.
8. Στο 4ο επιστημονικό πεδίο η πρόσβαση είναι εφικτή από όλες τις ομάδες προσανατολισμού.
Πανελλαδικώς εξεταζόμενα μαθήματα
Κάθε ομάδα Προσανατολισμού έχει τρία κοινά μαθήματα που απαιτούνται σε όλα τα επιστημονικά πεδία όπου έχει πρόσβαση η Ομάδα Προσανατολισμού. Το τέταρτο μάθημα αντιστοιχεί σε συγκεκριμένο επιστημονικό πεδίο. Με ένα διαφορετικό τέταρτο μάθημα ανοίγεται η δυνατότητα πρόσβασης σε δεύτερο επιστημονικό πεδίο. Κάθε Ομάδα Προσανατολισμού παρέχει τρεις επιλογές από τις οποίες κάθε υποψήφιος μπορεί να επιλέξει μία ή δύο.
Τα Πανελλαδικώς εξεταζόμενα μαθήματα ανά ομάδα προσανατολισμού και ανά επιστημονικό πεδίο περιγράφονται αναλυτικά:
Ομάδα Προσανατολισμού Ανθρωπιστικών Σπουδών
Ν. Γλώσσα, Αρχαία, Ιστορία
Λατινικά > Ανθρωπιστικές Επιστήμες
Βιολογία Γενικής Παιδείας > Επιστήμες Υγείας
Μαθηματικά Γενικής Παιδείας > Επιστήμες Εκπαίδευσης
Σύμφωνα με το παραπάνω:
α. Αν οι υποψήφιοι εκτός από τα τρία κοινά μαθήματα επιλέξουν να εξετασθούν και στα Λατινικά της Ομάδας Προσανατολισμού, τότε έχουν πρόσβαση στο 1ο Επιστημονικό Πεδίο.
β. Αν οι υποψήφιοι εκτός από τα τρία κοινά μαθήματα επιλέξουν να εξετασθούν και στη Βιολογία Γενικής Παιδείας, τότε έχουν πρόσβαση με μειωμένα μόρια στο 3ο Επιστημονικό Πεδίο.
γ. Αν οι υποψήφιοι εκτός από τα τρία κοινά μαθήματα επιλέξουν να εξετασθούν και στα Μαθηματικά Γενικής Παιδείας, τότε έχουν πρόσβαση στο 4ο Επιστημονικό Πεδίο.
Ομάδα Προσανατολισμού Θετικών Σπουδών
Ν. Γλώσσα, Φυσική, Χημεία
Μαθηματικά > Θετικές Επιστήμες
Βιολογία > Επιστήμες Υγείας
Ιστορία Γενικής Παιδείας > Επιστήμες Εκπαίδευσης
Σύμφωνα με το παραπάνω:
α. Αν οι υποψήφιοι, εκτός από τα τρία κοινά μαθήματα, επιλέξουν να εξετασθούν στα Μαθηματικά Ομάδας Προσανατολισμού, τότε έχουν πρόσβαση στα Τμήματα του 2ου Επιστημονικού Πεδίου.
β. Αν οι υποψήφιοι εκτός από τα τρία κοινά μαθήματα, επιλέξουν να εξετασθούν στη Βιολογία Ομάδας Προσανατολισμού, τότε έχουν πρόσβαση στο 3ο Επιστημονικό Πεδίο.
γ. Αν οι υποψήφιοι, εκτός από τα τρία κοινά μαθήματα, επιλέξουν να εξετασθούν και στην Ιστορία Γενικής Παιδείας, τότε έχουν πρόσβαση στο 4ο Επιστημονικό Πεδίο.
Ομάδα Προσανατολισμού Σπουδών Οικονομίας και Πληροφορικής
Έκθεση, Μαθηματικά, ΑΕΠΠ (Ανάπτυξη Εφαρμογών σε Προγραμματιστικό Περιβάλλον)
ΑΟΘ (Αρχές Οικονομικής Θεωρίας) > Οικονομικές - Πληροφορικής
Βιολογία Γενικής Παιδείας > Επιστήμες Υγείας
Ιστορία Γενικής Παιδείας > Επιστήμες Εκπαίδευσης
Σύμφωνα με το παραπάνω:
α. Αν οι υποψήφιοι, εκτός από τα ανωτέρω τρία κοινά μαθήματα επιλέξουν να εξετασθούν και στη Βιολογία Γενικής Παιδείας, τότε έχουν πρόσβαση με μειωμένα μόρια στο 3ο Επιστημονικό Πεδίο.
β. Αν οι υποψήφιοι, εκτός από τα ανωτέρω τρία κοινά μαθήματα επιλέξουν να εξετασθούν και στην Ιστορία Κατεύθυνσης, τότε έχουν πρόσβαση στο 4ο Επιστημονικό Πεδίο.
γ. Αν οι υποψήφιοι εκτός από τα ανωτέρω τρία κοινά μαθήματα επιλέξουν να εξετασθούν και στις Αρχές Οικονομικής Θεωρίας (ΑΟΘ), τότε έχουν πρόσβαση στο 5ο Επιστημονικό Πεδίο.
Σύμφωνα με το υπουργείο Παιδείας, η αλλαγή του συστήματος κρίθηκε αναγκαία καθώς με το σύστημα του Νέου Λυκείου, οι μαθητές της Γ΄ Τάξης είχαν δυνατότητα πρόσβασης σε πολύ περιορισμένο αριθμό τμημάτων, αφού οι επιλογές τους περιορίζονταν μόνο σε ένα επιστημονικό πεδίο. Εξαιτίας αυτού του εγκλωβισμού των υποψηφίων σε πολύ μικρό αριθμό τμημάτων, θα αποκλείονταν χιλιάδες νέοι και νέες από την Τριτοβάθμια εκπαίδευση, παρότι μπορεί να είχαν επιτύχει υψηλή βαθμολογία στις εξετάσεις. Παράλληλα, αυτή η ρύθμιση θα έπληττε εκτός από τους μαθητές/τριες και τα ίδια τα Πανεπιστήμια, καθώς ήταν εξαιρετικά πιθανό να στερούνταν φοιτητές/τριες με πολύ υψηλές επιδόσεις, οι οποίοι δεν θα κατάφερναν να εισαχθούν στο ένα και μοναδικό επιστημονικό πεδίο στο οποίο μπορούσαν να είναι υποψήφιοι.
Υπήρχαν όμως και σοβαροί τεχνικοί λόγοι που επέβαλαν τις νέες ρυθμίσεις, αναφέρει το υπουργείο Παιδείας. Λόγω καθυστέρησης του έργου των επιστημονικών επιτροπών του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής που είχε σημειωθεί ήδη πριν από την αλλαγή της ηγεσίας του ΥΠΟΠΑΙΘ, δεν έχει ολοκληρωθεί ακόμα η σύνταξη των προγραμμάτων σπουδών όλων των μαθημάτων της Γ΄ τάξης του Νέου Λυκείου και δεν έχουν καν ξεκινήσει οι διαδικασίες συγγραφής και κρίσης των αντίστοιχων σχολικών εγχειριδίων. Συνεπώς, δεν είναι εφικτή η εφαρμογή της νομοθεσίας του Νέου Λυκείου για τη Γ΄ Λυκείου. Να σημειωθεί ότι σε όλη την εκπαιδευτική διαδικασία και ακόμα περισσότερο σε αυτήν την τάξη απαιτείται έγκαιρη ενημέρωση και προετοιμασία των μαθητών/τριών καθώς και έγκαιρη και επαρκής ενημέρωση και επιμόρφωση των εκπαιδευτικών που αναλαμβάνουν τη διδασκαλία νέων προγραμμάτων σπουδών και σχολικών εγχειριδίων.
Επίσης, σημειώνεται, δεν ήταν δυνατόν να διατηρηθεί ανέπαφο το σύστημα εισαγωγής της φετινής Γ΄ Ημερήσιου ΓΕΛ και Δ΄ Εσπερινού ΓΕΛ -για τις οποίες υπάρχουν βέβαια εγκεκριμένα προγράμματα σπουδών και σχολικά εγχειρίδια- επειδή θα αιφνιδιάζονταν οι υποψήφιοι του σχ. έτους 2015-16 για τους εξής λόγους: ενώ γνώριζαν ότι θα έδιναν Πανελλαδικές εξετάσεις σε τέσσερα (4) μαθήματα, θα έπρεπε να προετοιμαστούν για έξι ή επτά και βέβαια οι υπάρχουσες κατευθύνσεις (Θεωρητική, Θετική και Τεχνολογική) απαιτούσαν διαφορετικό συνδυασμό πανελλαδικώς εξεταζόμενων μαθημάτων για τα επιστημονικά πεδία από εκείνον που τους είχε ήδη ανακοινωθεί. Για παράδειγμα, οι υποψήφιοι των Ιατρικών σχολών σύμφωνα με το σημερινό σύστημα θα έπρεπε να εξετασθούν υποχρεωτικά και στα Μαθηματικά Κατεύθυνσης, ενώ αυτό το μάθημα δεν περιλαμβανόταν στα τέσσερα μαθήματα που τους είχαν γίνει ήδη γνωστά ως πανελλαδικώς εξεταζόμενα για αυτές τις σχολές. Με τις νέες ρυθμίσεις είναι στη δική τους επιλογή αν θα εξετασθούν και στα Μαθηματικά, για να αυξήσουν τα επιστημονικά πεδία πρόσβασης.
Επιπλέον, στο ισχύον μέχρι φέτος σύστημα εισαγωγής έχουν παρατηρηθεί στρεβλώσεις που θεωρήθηκε αναγκαίο να αντιμετωπισθούν, όπως για παράδειγμα, η δυνατότητα να εισαχθεί κάποιος σε Χημικό τμήμα, χωρίς να έχει διδαχθεί και εξετασθεί στο μάθημα της Χημείας Κατεύθυνσης.
Διευκρινίζεται ότι οι ρυθμίσεις για τα ΕΠΑΛ δεν έχουν ακόμα οριστικοποιηθεί, επειδή αναμένεται η σχετική πρόταση του ΙΕΠ, όπως προβλέπει ο νόμος.
