Σε πλήρη εξέλιξη βρίσκονται, ακόμη και εν μέσω της θερινής περιόδου, οι έλεγχοι της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) στις τραπεζικές καταθέσεις, με στόχο τον εντοπισμό αδήλωτων εισοδημάτων και την ολοκλήρωση υποθέσεων που πλησιάζουν στα όρια της παραγραφής. Οι ελεγκτικές υπηρεσίες αξιοποιούν προηγμένα ηλεκτρονικά συστήματα, τα οποία επιτρέπουν τη διασταύρωση των τραπεζικών κινήσεων με τα εισοδήματα που έχουν δηλωθεί από κάθε φορολογούμενο.
Στο επίκεντρο των ελέγχων βρίσκονται τραπεζικές πιστώσεις που δεν δικαιολογούνται από τα στοιχεία των φορολογικών δηλώσεων, καθώς και μεγάλες μεταφορές κεφαλαίων ή εμβάσματα που απαιτούν περαιτέρω διερεύνηση. Για τον σκοπό αυτό χρησιμοποιούνται το Ειδικό Λογισμικό Ελέγχου Προσαύξησης Περιουσίας και το Σύστημα Μητρώων Τραπεζικών Λογαριασμών και Λογαριασμών Πληρωμών, μέσω των οποίων οι ελεγκτές έχουν τη δυνατότητα να πραγματοποιούν εκτεταμένες διασταυρώσεις τραπεζικών δεδομένων και να εντοπίζουν περιπτώσεις που εμφανίζουν φορολογικό ενδιαφέρον.
Σύμφωνα με πληροφορίες, σημαντικό μέρος των ελεγκτικών δράσεων της ΑΑΔΕ το φετινό καλοκαίρι επικεντρώνεται και σε φυσικά πρόσωπα που είναι ιδιοκτήτες επιχειρήσεων, κυρίως στους κλάδους της φιλοξενίας και της εστίασης σε δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς. Πρόκειται για υποθέσεις στις οποίες έχουν ήδη εντοπιστεί, στο πλαίσιο φορολογικών ελέγχων, ενδείξεις φοροδιαφυγής, με αποτέλεσμα να ακολουθούν στοχευμένες διασταυρώσεις τραπεζικών στοιχείων, ώστε να διαπιστωθεί εάν οι καταθέσεις και οι λοιπές κινήσεις κεφαλαίων συμβαδίζουν με τα δηλωθέντα εισοδήματα και τα λογιστικά δεδομένα των ελεγχόμενων.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση ιδιοκτήτη μικρής ξενοδοχειακής μονάδας σε δημοφιλή νησιωτικό προορισμό, ο οποίος σε προηγούμενο έλεγχο είχε εντοπιστεί να μην έχει εκδώσει το σύνολο των προβλεπόμενων φορολογικών παραστατικών κατά τη θερινή περίοδο. Στη συνέχεια, οι ελεγκτές προχώρησαν σε έλεγχο των προσωπικών τραπεζικών λογαριασμών του, εξετάζοντας εάν οι καταθέσεις αντιστοιχούν στα δηλωθέντα έσοδα της επιχείρησης ή αν προκύπτουν αδικαιολόγητες πιστώσεις που χρήζουν περαιτέρω διερεύνησης.
Ανάλογη είναι και η περίπτωση επιχειρηματία που διατηρεί εστιατόριο σε τουριστική περιοχή, ο οποίος είχε εντοπιστεί μέσω διασταυρώσεων της ΑΑΔΕ για απόκρυψη μέρους του τζίρου της θερινής σεζόν. Ο φορολογικός έλεγχος επεκτάθηκε στους προσωπικούς τραπεζικούς λογαριασμούς του, προκειμένου να διαπιστωθεί εάν υπάρχουν καταθέσεις ή μεταφορές κεφαλαίων που δεν δικαιολογούνται από τα δηλωθέντα εισοδήματα και τα λογιστικά στοιχεία της επιχείρησης.
Η απόδειξη της νόμιμης προέλευση των χρημάτων
Η ύπαρξη υψηλών τραπεζικών καταθέσεων δεν συνεπάγεται αυτομάτως την ύπαρξη αδήλωτου εισοδήματος. Το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο προβλέπει ότι ο φορολογούμενος έχει το δικαίωμα να αποδείξει τη νόμιμη προέλευση των χρημάτων, προσκομίζοντας τα απαραίτητα δικαιολογητικά. Οι ελεγκτικές αρχές εξετάζουν εάν τα ποσά προέρχονται από ήδη φορολογημένα εισοδήματα, δωρεές, γονικές παροχές, κληρονομιές, τραπεζικά δάνεια ή πώληση περιουσιακών στοιχείων, καθώς και εάν αφορούν μεταφορές μεταξύ λογαριασμών του ίδιου προσώπου και όχι νέα εισοδήματα.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται από την ΑΑΔΕ στις λεγόμενες «πρωτογενείς καταθέσεις», δηλαδή σε πιστώσεις για τις οποίες δεν προκύπτει εμφανής ή τεκμηριωμένη πηγή προέλευσης. Παράλληλα, οι ελεγκτές αξιολογούν τη συνολική οικονομική εικόνα κάθε φορολογουμένου, λαμβάνοντας υπόψη το επάγγελμα, τη συχνότητα των καταθέσεων, την ύπαρξη συνδικαιούχων στους λογαριασμούς και κάθε άλλο διαθέσιμο στοιχείο που μπορεί να εξηγήσει τις κινήσεις των κεφαλαίων.
Ενδεικτική είναι η περίπτωση ελεύθερου επαγγελματία, ο οποίος εμφάνισε το 2026 τραπεζικές καταθέσεις ύψους 120.000 ευρώ, ενώ τα δηλωθέντα εισοδήματά του ανέρχονταν σε 45.000 ευρώ. Κατά τον έλεγχο απέδειξε στην ΔΕΔ ότι σημαντικό μέρος των χρημάτων προερχόταν από την πώληση ακινήτου και από τραπεζικό δάνειο, προσκομίζοντας τα σχετικά συμβόλαια και έγγραφα, με αποτέλεσμα τα συγκεκριμένα ποσά να μην θεωρηθούν αδικαιολόγητη προσαύξηση περιουσίας.
