Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων εξέδωσε νέα εγκύκλιο με την οποία ξεκαθαρίζει ποιοι αγρότες του ειδικού καθεστώτος δεν θα βρεθούν αντιμέτωποι με κυρώσεις για συγκεκριμένες δηλώσεις που θα υποβληθούν έως τις 29 Μαΐου 2026.
Συγκεκριμένα, με την εγκύκλιο Ε. 2020/30.4.2026 ορίζεται ότι δεν θα επιβληθούν πρόστιμα σε υποκείμενους στον φόρο, κυρίως αγρότες του ειδικού καθεστώτος, οι οποίοι έως τις 30 Απριλίου 2026 υπέβαλαν δήλωση μεταβολών για την υποχρεωτική μετάταξή τους στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ. Η υποχρέωση αυτή προέκυψε λόγω υπέρβασης του ορίου των 5.000 ευρώ από επιδοτήσεις, γεγονός που ενεργοποιεί τη μετάβαση από το ειδικό στο κανονικό καθεστώς από την 1η Ιανουαρίου 2026.
Η ΑΑΔΕ παρέχει περιθώριο έως τις 29 Μαΐου 2026 για την υποβολή μιας σειράς φορολογικών δηλώσεων χωρίς την επιβολή κυρώσεων. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η δήλωση αποθεμάτων μετάταξης, οι δηλώσεις ΦΠΑ για τις φορολογικές περιόδους Ιανουαρίου, Φεβρουαρίου και Μαρτίου 2026 για όσους τηρούν μηνιαίο καθεστώς, καθώς και η δήλωση ΦΠΑ πρώτου τριμήνου για όσους υπάγονται σε τριμηνιαία υποβολή. Επιπλέον, καλύπτονται και οι ανακεφαλαιωτικοί πίνακες ενδοκοινοτικών συναλλαγών, εφόσον υπάρχει σχετική υποχρέωση.
Η σημασία της ρύθμισης καθίσταται σαφής μέσα από πρακτικά παραδείγματα. Ένας αγρότης που το 2025 έλαβε επιδοτήσεις ύψους 6.000 ευρώ υπερβαίνει το όριο των 5.000 ευρώ και υποχρεώνεται να μεταταγεί στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ από την αρχή του 2026. Εφόσον υπέβαλε τη σχετική δήλωση μεταβολών έως τις 30 Απριλίου 2026, έχει πλέον τη δυνατότητα να υποβάλει έως τις 29 Μαΐου 2026 τις δηλώσεις ΦΠΑ για τους πρώτους μήνες του έτους χωρίς να επιβαρυνθεί με πρόστιμα.
Σε ένα δεύτερο παράδειγμα, αγρότης που εντάχθηκε στο κανονικό καθεστώς και τηρεί τριμηνιαία υποβολή μπορεί να καταθέσει τη δήλωση ΦΠΑ για το πρώτο τρίμηνο του 2026 έως την ίδια ημερομηνία, χωρίς κυρώσεις, ακόμη και αν δεν είχε προλάβει να συμμορφωθεί εντός των αρχικών προθεσμιών. Αντίστοιχα, αν υπάρχουν ενδοκοινοτικές συναλλαγές, οι σχετικοί πίνακες μπορούν επίσης να υποβληθούν εντός της παράτασης.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η πρόβλεψη για την καταβολή του φόρου. Η προθεσμία της 29ης Μαΐου 2026 ισχύει όχι μόνο για την υποβολή των δηλώσεων αλλά και για την πληρωμή του οφειλόμενου ποσού, χωρίς πρόσθετες επιβαρύνσεις. Αυτό σημαίνει ότι ένας φορολογούμενος που προκύπτει να οφείλει ΦΠΑ από τις δηλώσεις των πρώτων μηνών του 2026 μπορεί να εξοφλήσει το σύνολο του ποσού έως την ίδια ημερομηνία χωρίς πρόστιμα ή προσαυξήσεις.
Ωστόσο, η εγκύκλιος θέτει και σαφή όρια εφαρμογής. Δεν καλύπτονται οι περιπτώσεις αγροτών που υποχρεώνονται σε μετάταξη λόγω υπέρβασης του ορίου των 15.000 ευρώ από πωλήσεις αγροτικών προϊόντων ή παροχή υπηρεσιών. Στις περιπτώσεις αυτές εξακολουθούν να ισχύουν οι κανονικές προθεσμίες και κυρώσεις.
