Στο μέσο ευρωπαϊκό επίπεδο κατατάσσεται η Ελλάδα ως προς το συνολικό κόστος μεταβίβασης ακινήτων, με την επιβάρυνση για τον αγοραστή να κυμαίνεται μεταξύ 5,9% και 8% επί της αξίας του ακινήτου. Η τελική επιβάρυνση διαφοροποιείται ανάλογα με την περίπτωση, καθώς στην αγορά πρώτης κατοικίας ισχύει αφορολόγητο όριο έως 275.000 ευρώ. Για το υπερβάλλον ποσό επιβάλλεται φόρος μεταβίβασης 3%, αισθητά μειωμένος σε σχέση με παλαιότερα, όταν μπορούσε να φτάσει έως και το 10%.
Η μείωση των φορολογικών συντελεστών τα τελευταία χρόνια έχει ενισχύσει τη διαφάνεια στις συναλλαγές και έχει συμβάλει στην ανάκαμψη της αγοράς ακινήτων, περιορίζοντας παράλληλα το φαινόμενο των υποτιμημένων δηλώσεων αξιών στα συμβόλαια. Η τάση αυτή αποδίδεται στη σταδιακή αποκλιμάκωση των φόρων, η οποία κρίθηκε απαραίτητη μετά από χρόνια φορολογικής επιβάρυνσης που λειτουργούσε ανασταλτικά για τους υποψήφιους αγοραστές.
Σύμφωνα με συγκριτικά στοιχεία από ευρωπαϊκές χώρες, η Ελλάδα παρουσιάζει συγκρατημένο κόστος. Το υψηλότερο επίπεδο επιβαρύνσεων εντοπίζεται στο Βέλγιο, όπου οι συντελεστές κυμαίνονται από 7,2% έως και 17,5% ανάλογα με την περιφέρεια. Σημαντικές επιβαρύνσεις καταγράφονται επίσης στο Ηνωμένο Βασίλειο, με ανώτατο ποσοστό 15,1%, και στην Ιταλία με 15%. Στην ομάδα των ακριβότερων χωρών περιλαμβάνονται ακόμη η Ολλανδία, η Γαλλία, η Ισπανία, το Λουξεμβούργο, η Γερμανία, η Μάλτα και η Πορτογαλία, με ποσοστά που κυμαίνονται μεταξύ 11% και 14,9%.
Αντίθετα, στις χαμηλότερες θέσεις ως προς το κόστος μεταβίβασης βρίσκονται η Εσθονία, η Σλοβακία και η Δανία, όπου οι επιβαρύνσεις ξεκινούν από μόλις 0,52% και δεν ξεπερνούν το 3%. Στην περιοχή των Βαλκανίων, χώρες όπως η Βουλγαρία και η Κύπρος εμφανίζουν μέτρια επίπεδα, με ανώτατα ποσοστά 10,5% και 10% αντίστοιχα.
Στην Ελλάδα, για την αγορά πρώτης κατοικίας αξίας 300.000 ευρώ, η επιβάρυνση περιορίζεται σημαντικά, αφού ο φόρος μεταβίβασης επιβάλλεται μόνο στα 25.000 ευρώ που υπερβαίνουν το αφορολόγητο όριο, οδηγώντας σε φόρο 750 ευρώ. Με την προσθήκη των λοιπών εξόδων – όπως συμβολαιογραφικές και δικηγορικές αμοιβές, εγγραφή στο Κτηματολόγιο και λοιπά τέλη – η συνολική δαπάνη μεταβίβασης ανέρχεται σε 17.000 έως 24.000 ευρώ.
Αντίστοιχα, στο Βέλγιο, για ακίνητο ίδιας αξίας, η ελάχιστη επιβάρυνση ξεκινά από 21.600 ευρώ, ενώ με τον υψηλότερο συντελεστή μπορεί να αγγίξει τις 52.500 ευρώ. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, για ακίνητο αξίας 500.000 λιρών (περίπου 580.000 ευρώ), ο φόρος διαμορφώνεται γύρω στις 12.500 λίρες ή 14.600 ευρώ, με το ποσοστό να αυξάνεται για δεύτερη κατοικία ή επενδυτικό ακίνητο.
Στην Εσθονία, η φορολογική επιβάρυνση παραμένει σχεδόν μηδαμινή. Για ακίνητο αξίας 200.000 ευρώ, ο φόρος μεταβίβασης ανέρχεται σε μόλις 1.000 ευρώ, καθιστώντας τη χώρα μία από τις πιο ελκυστικές φορολογικά επιλογές για αγορές ακινήτων στην Ευρώπη.
