Σύμφωνα με προσχέδιο συμπερασμάτων που «είδε» το ΑΠΕ - ΜΠΕ, οι ευρωπαίοι ηγέτες θα καλέσουν για άλλη μια φορά την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προτείνει «εφαρμόσιμες λύσεις για τη μείωση των τιμών», μέσω και του καθορισμού «ανώτατου ορίου των τιμών του φυσικού αερίου».
Στο έκτακτο συμβούλιο Ενέργειας της Παρασκευής 30 Σεπτεμβρίου, η Επιτροπή άφησε ανοιχτή τη δυνατότητα επιβολής ανώτατου ορίου (πλαφόν) στην τιμή του φυσικού αερίου που χρησιμοποιείται στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Το μέτρο αυτό σημειώνουν ευρωπαϊκές διπλωματικές πηγές, συνεπάγεται σημαντικό κόστος για τα δημόσια οικονομικά και δεν ικανοποιεί αρκετές χώρες, μεταξύ άλλων την Ελλάδα, την Ιταλία, το Βέλγιο.
Στο σχέδιο συμπερασμάτων που αναμένεται -αν και υπόκειται σε τροποποιήσεις- να υιοθετηθεί στην Πράγα, οι 27 υπογραμμίζουν:
«Οι προσπάθειές μας για να εγγυηθούμε την ασφάλεια του εφοδιασμού και τη μείωση των τιμών της ενέργειας πρέπει να συνεχιστούν. Υπενθυμίζοντας τα συμπεράσματά μας του Μαρτίου, του Μαΐου και του Ιουνίου του 2022, καλούμε την Επιτροπή να εργαστεί επειγόντως πάνω στις ακόλουθες ενέργειες προκειμένου να αναπτύξει οδικό χάρτη για τους επόμενους μήνες:
- Επιτάχυνση των διαπραγματεύσεων με εταίρους για την αναζήτηση αμοιβαία επωφελών σχέσεων που οδηγούν σε ασφάλεια εφοδιασμού και χαμηλότερες τιμές εισαγωγής για την ΕΕ, ιδίως μέσω της Ενεργειακής Πλατφόρμας της ΕΕ.
- Εφαρμόσιμες λύσεις για τη μείωση των τιμών μέσω του ανώτατου ορίου των τιμών του φυσικού αερίου.
- Ανάπτυξη πιο αντιπροσωπευτικού δείκτη αναφοράς για το Υγροποιημένο Φυσικό Αέριο (ΥΦΑ) που αντικατοπτρίζει με μεγαλύτερη ακρίβεια τις συνθήκες της αγοράς.
- Επιτάχυνση των εργασιών για τη διασφάλιση της καλής λειτουργίας των χρηματοπιστωτικών αγορών και τον περιορισμό της υπερβολικής αστάθειας των τιμών.»
Οι ευρωπαίοι ηγέτες αναμένεται να τονίσουν στο κείμενο των συμπερασμάτων ότι στην επόμενη Σύνοδο Κορυφής (20ή-21η Οκτωβρίου) θα συζητήσουν τα επόμενα βήματα για την επίτευξη πλήρους Ενεργειακής Ένωσης, που «θα εξυπηρετεί τον στόχο για την ευρωπαϊκή ενεργειακή κυριαρχία και την κλιματική ουδετερότητα».
Eurogroup: «ΝΑΙ» μόνο σε στοχευμένα μέτρα για τους ευάλωτους το 2023
«Τέλος» στα οριζόντια μέτρα για την αντιμετώπισης της ενεργειακής κρίσης. «Η ευρεία υποστήριξη της συνολικής ζήτησης δεν δικαιολογείται» τονίζουν οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης.
Την αντίθεσή τους με την εφαρμογή οριζόντιων μέτρων εξέφρασαν σήμερα οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης στη συνεδρίαση του Eurogroup.
Στην κοινή ανακοίνωση που εξέδωσαν αναφέρεται μεταξύ άλλων πως «η ευρεία υποστήριξη της συνολικής ζήτησης μέσω δημοσιονομικών πολιτικών το 2023 δεν δικαιολογείται».
Για το θέμα του πλαφόν στις τιμές του φυσικού αερίου, παραπέμπουν για την απόφαση στη Σύνοδο των αρχηγών κρατών της Παρασκευής.
Οι υπουργοί Οικονομικών της ΕΕ τονίζουν ότι τα μέτρα των κρατών-μελών πρέπει να στοχεύουν στην προστασία των ευάλωτων.
Παράλληλα, σημειώνουν ακόμα ότι απαιτείται ο συντονισμός των χωρών της Ευρωζώνης ώστε να μην υπάρξουν στρεβλώσεις στον ανταγωνισμό.
Αναλυτικά η ανακοίνωση του Eurogroup:
«Τα τελευταία δυόμισι χρόνια, η οικονομία της ευρωζώνης χαρακτηρίστηκε από μεγάλες διακυμάνσεις στην οικονομική δραστηριότητα. Ο ρωσικός επιθετικός πόλεμος στην Ουκρανία έφερε νέες αναταραχές στο προσκήνιο και ώθησε τον ήδη αυξανόμενο παγκόσμιο πληθωρισμό σε υψηλά πολλών δεκαετιών. Πρόσφατες προβλέψεις και δείκτες ερευνών υποδεικνύουν επιδείνωση της βραχυπρόθεσμης προοπτικής για την ανάπτυξη και τον πληθωρισμό με περαιτέρω διαταραχές στον εφοδιασμό με φυσικό αέριο. Από την άλλη πλευρά, το πρώτο εξάμηνο του έτους, η οικονομική ανάπτυξη ήταν υψηλότερη από την αναμενόμενη και οι αγορές εργασίας φαίνεται να αποτελούν πηγή ανθεκτικότητας στο μέλλον, ενώ το Ταμείο Ανάπτυξης συνεχίζει να υποστηρίζει μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις που ενισχύουν την ανάπτυξη.
Σήμερα, το Eurogroup συζήτησε τα επόμενα βήματα για τη δημοσιονομική πολιτική, βασιζόμενο στην ανακοίνωση του Ιουλίου για τη δημοσιονομική καθοδήγηση για το 2023. Υπενθυμίσαμε ότι η ευρεία υποστήριξη της συνολικής ζήτησης μέσω δημοσιονομικών πολιτικών το 2023 δεν δικαιολογείται, αλλά η εστίαση πρέπει να είναι αντίθετα στην προστασία των ευάλωτων, διατηρώντας παράλληλα την ευελιξία προσαρμογής, εάν χρειάζεται. Οι δημοσιονομικές πολιτικές θα πρέπει να στοχεύουν στη διατήρηση της βιωσιμότητας του χρέους καθώς και στην αύξηση του αναπτυξιακού δυναμικού με βιώσιμο τρόπο, διευκολύνοντας έτσι επίσης το έργο της νομισματικής πολιτικής να διασφαλίσει την έγκαιρη επιστροφή του πληθωρισμού στον μεσοπρόθεσμο στόχο της ΕΚΤ για 2%.
Είναι ευθύνη μας να μετριάζουμε τις αρνητικές επιπτώσεις αυτού του εξωτερικού σοκ στις οικονομίες μας. Ως εκ τούτου, τους τελευταίους μήνες λάβαμε μια σειρά μέτρων για τη στήριξη των ευάλωτων νοικοκυριών και επιχειρήσεων. Δεδομένου του επείγοντος αυτού του ζητήματος, έχουμε λάβει μέτρα έκτακτης ανάγκης που μπορούν να εφαρμοστούν εύκολα και γρήγορα, πολλά από τα οποία έχουν ευρεία βάση και στοχεύουν τις τιμές. Ωστόσο, τέτοια μέτρα θα επιβαρύνουν όλο και περισσότερο τους εθνικούς μας προϋπολογισμούς και ενδέχεται, σε ορισμένες περιπτώσεις, να επιβραδύνουν την απαραίτητη προσαρμογή της ζήτησης ενέργειας.
Κοιτάζοντας το μέλλον, στοχεύουμε να διασφαλίσουμε την ποιότητα των μέτρων που λαμβάνονται για τη θωράκιση των πολιτών και των επιχειρήσεων. Δεσμευόμαστε να προστατεύσουμε όσους έχουν ανάγκη, αλλά αναγνωρίζουμε επίσης ότι οι κυβερνήσεις δεν μπορούν να προστατεύσουν πλήρως τις οικονομίες τους από τις επιπτώσεις των πρωτοφανών αυξήσεων των τιμών της ενέργειας, καθώς η ευρωζώνη είναι καθαρός εισαγωγέας ενέργειας. Ως εκ τούτου, στοχεύουμε να επικεντρώσουμε την υποστήριξή μας όλο και περισσότερο σε οικονομικά αποδοτικά μέτρα, ιδίως σε μέτρα εισοδήματος που είναι έκτακτα, προσωρινά και στοχεύουν σε ευάλωτα άτομα.
Δεδομένων των ισχυρών επιπτώσεων στις ευρωπαϊκές αγορές ενέργειας, θα συντονίσουμε τα μέτρα μας για τη διατήρηση των ίσων όρων ανταγωνισμού και της ακεραιότητας της ενιαίας αγοράς, μεταξύ άλλων με την αποχή από επιζήμιες φορολογικές προσαρμογές. Απαιτείται στενός συντονισμός των οικονομικών πολιτικών και υπό μια ευρύτερη έννοια για την αντιμετώπιση των προκλήσεων που αντιμετωπίζουμε. Ειδικότερα, θα πρέπει να επιδιώξουμε να αποφύγουμε το σοκ στις τιμές της ενέργειας να προκαλέσει δευτερογενείς επιπτώσεις και να οδηγήσει σε πιο επίμονη επιτάχυνση της δυναμικής του πληθωρισμού που θα έβλαπτε τις οικονομίες μας. Ως εκ τούτου, επιδιώκουμε να απέχουμε από πολιτικές που θα ενίσχυαν τις πληθωριστικές πιέσεις.
Η επιτάχυνση της μείωσης της κατανάλωσης ενέργειας είναι το κλειδί για τη σταθεροποίηση των τιμών της ενέργειας και τη μείωση της εξάρτησής μας από τα ρωσικά ορυκτά καύσιμα. Υπενθυμίζουμε τη σημασία των επενδύσεων στην ενεργειακή απόδοση και τη διασύνδεση των ενεργειακών δικτύων, τη διαφοροποίηση των πηγών ενέργειας, την ανάπτυξη παραγωγής ενέργειας με χαμηλές εκπομπές άνθρακα και την εύρυθμη λειτουργία των ενεργειακών αγορών. Αυτά είναι κρίσιμα για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας, την προστασία των οικονομιών μας από μελλοντικές αυξήσεις στις τιμές των ορυκτών καυσίμων και τη δημιουργία των θεμελίων για μακροπρόθεσμη, βιώσιμη ανάπτυξη.
Το Ταμείο Ανάκαμψης και το RePowerEU μπορούν να παράσχουν σημαντική υποστήριξη από αυτή την άποψη. Μπορεί να χρειαστούν στοχευμένες και προσωρινές πολιτικές που δεν στρεβλώνουν την ενιαία αγορά για να βοηθήσουν τις επιχειρήσεις που εκτίθενται σε υψηλές τιμές ενέργειας να μεταβούν σε μειωμένα ανοίγματα, με εκείνες που αποκομίζουν απροσδόκητα έσοδα από τις υψηλές τιμές ενέργειας να συμβάλλουν με το μερίδιο που τους αναλογεί σε αλληλεγγύη με την υπόλοιπη κοινωνία.
Συνεχίζουμε να έχουμε εμπιστοσύνη στην ανθεκτικότητα της οικονομίας μας και την ικανότητά μας να ξεπεράσουμε τις προκλήσεις από την κρίση στις τιμές της ενέργειας. Τα θεμελιώδη οικονομικά στοιχεία παραμένουν ισχυρά και οι μεταρρυθμίσεις και οι επενδύσεις στο πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης θα βελτιώσουν περαιτέρω τη βιωσιμότητα και την ανθεκτικότητα των οικονομιών μας, καθιστώντας τις καλύτερα προετοιμασμένες για τις προκλήσεις και τις ευκαιρίες της πράσινης και ψηφιακής μετάβασης.
Τονίζουμε τη σημασία του στενού συντονισμού και των κοινών λύσεων σε ευρωπαϊκό επίπεδο, όπου χρειάζεται, και δεσμευόμαστε να επιτύχουμε τους στόχους πολιτικής μας με ενιαίο τρόπο. Το Eurogroup θα συνεχίσει να παρακολουθεί στενά τις οικονομικές εξελίξεις και δεσμεύεται να ενισχύσει περαιτέρω τον συντονισμό μας, προκειμένου να δώσουμε μια αποφασιστική και ευέλικτη πολιτική απάντηση».
