Παρά τις ευνοϊκότερες ρυθμίσεις που έχει θέσει το υπουργείο Περιβάλλοντος για τους ιδιοκτήτες αυθαιρέτων έχουν γίνει μονάχα 54.062 βεβαιώσεις μεταβίβασης, ενώ επεξεργασία βρίσκονται μόλις 35.991 αιτήσεις.
Υπενθυμίζεται πως τα αυθαίρετα προ του 1955 δεν θεωρούνται αυθαίρετα, δεν τους επιβάλλονται πρόστιμα νομιμοποίησης και επιτρέπεται η μεταβίβασή τους. Το ίδιο ισχύει και για παλαιά αυθαίρετα που έχουν εξαιρεθεί από την κατεδάφιση με τους αντίστοιχους νόμους του 1977, του 1983, του 1985 και του 2005. Τα αυθαίρετα 1955-1975 νομιμοποιούνται με την καταβολή παραβόλου 250 ευρώ, χωρίς την πληρωμή προστίμου. Τα αυθαίρετα 1975-1982 νομιμοποιούνται με την πληρωμή παραβόλου και του 15% του προστίμου.
Τα αυθαίρετα από 1ης.1.1983 έως 1η.1.1993 νομιμοποιούνται με την πληρωμή παραβόλου και του 60% του προστίμου, ενώ για αυθαίρετες κατασκευές και αυθαίρετη αλλαγή χρήσης από 1ης.1.1993 έως 31.12.2003 καταβάλλεται ποσοστό 80% του ενιαίου ειδικού προστίμου. Από 1η.1.2004 έως 28.7.2011 καταβάλλεται το παράβολο και το 100% του προστίμου. Για τα αυθαίρετα με παρανομίες άνω του 40%, η οριστική εξαίρεση από την κατεδάφιση θα γίνει με επιπλέον αγορά συντελεστή, όταν ετοιμαστεί το σχετικό ηλεκτρονικό σύστημα.
Σημειώνεται σύμφωνα με τον «Ελεύθερο Τύπο» ότι ο ιδιοκτήτης δικαιούται έκπτωση 20% αν ξεκινήσει τη διαδικασία έως τις 8.4.2018 και 10% αν ξεκινήσει τη διαδικασία από 9.4.2018 έως 8.10.2018. Οσον αφορά τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες: Τα ΑμεΑ καταβάλλουν 15-20% του προστίμου, οι παλιννοστούντες ομογενείς 20% του προστίμου και οι πολύτεκνοι 20%-50% του προστίμου. Επίσης, τρίτεκνοι με ατομικό εισόδημα έως 25.000 ευρώ ή οικογενειακό εισόδημα έως 40.000 ευρώ καταβάλλουν 30% του προστίμου και μακροχρόνια άνεργοι 30% του προστίμου.
Πρόστιμα και μειώσεις
Τα παράβολα προστίμων υπολογίζονται ανάλογα με την έκταση του αυθαίρετου κτίσματος. Ειδικότερα:
250 ευρώ για αυθαίρετη κατασκευή – χρήση μέχρι 100 τ.μ.
500 ευρώ για κτίριο – χρήση άνω των 100 τ.μ. και μέχρι 500 τ.μ.
ευρώ για κτίριο-χρήση άνω των 500 τ.μ. και μέχρι 2.000 τ.μ.
4.000 ευρώ για κτίριο – χρήση άνω των 2.000 τ.μ. και μέχρι 5.000 τ.μ.
10.000 για κτίριο – χρήση μεγαλύτερα των 5.000 τ.μ.
Το πρόστιμο αυξάνεται:
Κατά 10% αν η αυθαίρετη κατασκευή ή χρήση υπαχθεί από τις 9/10/2018 έως 8/2/2019.
Κατά 20% αν η αυθαίρετη κατασκευή ή χρήση υπαχθεί μετά τις 9/2/2019
Κατά 10% αν η αυθαίρετη κατασκευή ή χρήση βρίσκεται σε περιοχές προστασίας για τις οποίες έχουν εκδοθεί και ισχύουν προεδρικά διατάγματα καθορισμού όρων δόμησης.
Μειώσεις εξακολουθούν να ισχύουν για:
ΑμεΑ που καταβάλλουν το 15-20% του προστίμου ανάλογα με το ποσοστό αναπηρίας και το εισόδημα.
Παλιννοστούντες ομογενείς και πολύτεκνους που καταβάλλουν το 20% του προστίμου οι πρώτοι και το 20-50% οι δεύτεροι ανάλογα με τις περιπτώσεις.
Μακροχρόνια ανέργους που καταβάλλουν το 30% του προστίμου.
Δικαιούχους επιδόματος κοινωνικής αλληλεγγύης που καταβάλλουν το 20% του προστίμου.
Εάν για την υπαγωγή αυθαιρέτων ολοκληρωθούν οι προβλεπόμενες εργασίες στατικής ενίσχυσης με την εκπόνηση στατικής μελέτης το ενιαίο πρόστιμο μειώνεται από 30% έως και 60% ανάλογα με την σεισμική επικινδυνότητα της περιοχής.
Επίσης τα πρόστιμα μειώνονται σε κτίσματα που δεν έχουν οικοδομική άδεια αλλά έχουν υπερβάσεις δόμησης μικρότερες από 100 έως 500 τ.μ.
