Παρά την απόφαση του Συμβουλίου της Επικράτειας που με απόφασή του έκρινε αντισυνταγματικό το άνοιγμα των εμπορικών καταστημάτων πέραν των θεσμοθετημένων οκτώ Κυριακών το χρόνο, οι θεσμοί έθεσαν εκ νέου στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων τις τελευταίες ρυθμίσεις που προώθησε η κυβέρνηση και επιδιώκουν τη διεύρυνση των δυνατοτήτων λειτουργίας των καταστημάτων.
Σύμφωνα με πληροφορίες οι δανειστές ζητούν την κατάργηση των περιορισμών στην λειτουργία των καταστημάτων επιπλέον Κυριακές το χρόνο, είτε υπάρχουν περιορισμοί στον τόπο όπου δραστηριοποιούνται τα καταστήματα, είτε υπάρχουν περιορισμοί που αφορούν στο μέγεθος (επιφάνεια) του καταστήματος τους. Επίσης επιδιώκουν την μείωση του ρόλου των αντιπεριφερειαρχών στον καθορισμό του πότε ανοίγουν τα καταστήματα και την κατάργηση των υποχρεωτικών κανόνων καθολικής ισχύος για όλη τη χώρα.
Με το σημερινό καθεστώς, δικαίωμα για περισσότερες Κυριακές δίνεται μόνο με αιτιολογημένη απόφαση του κατά τόπου αρμόδιου αντιπεριφερειάρχη, λαμβανομένων υπόψη τοπικών ιδιαιτεροτήτων (τουριστικές περιοχές) μόνο για:
- τα εμπορικά καταστήματα που έχουν συνολική επιφάνεια εμβαδού, όπως αυτό αναγράφεται στον λογαριασμό παροχής ηλεκτρικού ρεύματος, μέχρι 250 τετραγωνικά μέτρα,
- εφόσον δεν ανήκουν υπό οποιαδήποτε νομική σχέση σε αλυσίδα καταστημάτων, εξαιρουμένων των περιπτώσεων συμβάσεων δικαιόχρησης, και
- εφόσον δεν λειτουργούν με συμφωνίες συνεργασίας τύπου «κατάστημα εντός καταστήματος» (shops-in-a-shop), καθώς και να μην βρίσκονται σε εκπτωτικά καταστήματα, εμπορικά κέντρα ή εκπτωτικά χωριά.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το ΔΝΤ εμμένει στο άνοιγμα των καταστημάτων τις Κυριακές όλο το χρόνο αν και φαίνεται η συζήτηση να εστιάζεται στη δυνατότητα των μεγάλων αλυσίδων λιανεμπορίου να λειτουργούν τα καταστήματά τους τουλάχιστον, στις τουριστικές περιοχές το ένα εξάμηνο του έτους, όλες τις Κυριακές συν τις 8 που προβλέπει η νομοθεσία άρα να λειτουργούν συνολικά 32 Κυριακές.
Επειδή δεν έχει ξεκαθαριστεί ακόμη από τη νομοθεσία μας ποιες είναι οι τουριστικές περιοχές το ΔΝΤ φέρεται, σύμφωνα με πληροφορίες, να έχει υιοθετήσει τη θέση του ΣΕΤΕ να θεωρείται, με νόμο, μια περιοχή τουριστική εφόσον έχει πάνω από 2.000 κλίνες. Ωστόσο το θέμα έχει προκαλέσει ήδη τις αντιδράσεις των ΜμΕ.
Συμβιβαστική πρόταση
Συμβιβαστική πρόταση για το άνοιγμα των καταστημάτων τις Κυριακές σύμφωνα με τη σύσταση του ΟΟΣΑ, συζητήθηκε κατά τη συνάντηση της ελληνικής πλευράς με τους επικεφαλής των κλιμακίων των θεσμών, με αντικείμενο τις αγορές προϊόντων, και επεξεργάζεται περαιτέρω σε επίπεδο τεχνικών κλιμακίων.
Όπως ανέφερε υψηλόβαθμος κυβερνητικός παράγοντας, δεν θα ανοίγουν τα καταστήματα όλες τις Κυριακές, αλλά στο τραπέζι τέθηκαν τόσο οι τουριστικές περιοχές της χώρας όσο και η διάρκεια της τουριστικής περιόδου, που στην Ελλάδα είναι μεγάλη. Σύμφωνα με πληροφορίες, διερευνάται συμβιβαστική λύση με δύο σκέλη: την τυπική διάρκεια της τουριστικής περιόδου που θα οριστεί στα κείμενα και που δεν αποκλείεται να αυξηθεί από τους τέσσερις στους πέντε μήνες, και τον ορισμό της τουριστικής περιοχής. Ο ορισμός αυτός θα αφορά και στην Αθήνα, αλλά για παράδειγμα στις περιοχές που είναι κοντά στη θάλασσα και όχι σε γειτονιές των δήμων του Λεκανοπεδίου.
Συμβιβασμός επιτεύχθηκε και στη σύσταση του ΟΟΣΑ για την πώληση των μη συνταγογραφούμενων φαρμάκων και εκτός φαρμακείων, ενώ έχουν μείνει ένα-δύο ανοικτά ζητήματα από τις υπόλοιπες συστάσεις για την απελευθέρωση των αγορών και των επαγγελμάτων.
Εν τω μεταξύ σε εξέλιξη είναι, έπειτα από ένα ολιγόωρο διάλειμμα, η διαπραγμάτευση για τα ανοικτά θέματα, σοβαρότερα των οποίων είναι, μεταξύ άλλων, το δημοσιονομικό, το συνταξιοδοτικό, το εργασιακό, οι αποκρατικοποιήσεις, τα «κόκκινα» δάνεια κ.λπ. Έως στιγμής δεν είναι σαφές εάν οι διαπραγματεύσεις θα ολοκληρωθούν απόψε ή έστω έως τα ξημερώματα αύριο, ή θα συνεχιστούν και τις επόμενες ημέρες.
Αντιδράσεις
Την Τετάρτη, 3 Μαΐου 2017 θα πραγματοποιηθεί κοινή συνέντευξη Τύπου στα γραφεία της ΕΣΕΕ του προέδρου της ΕΣΕΕ Βασίλη Κορκίδη, του προέδρου της ΓΣΕΒΕΕ Γιώργου Καββαθά και του γενικού γραμματέα της ΟΙΥΕ Παναγιώτη Κυριακούλια στο πλαίσιο της ανακίνησης της απελευθέρωσης των Κυριακών.
Με κοινή τους ανακοίνωση οι τρεις οργανώσεις σημειώνουν ότι, εκπροσωπώντας το σύνολο σχεδόν των εμπορικών επιχειρήσεων της χώρας και τους εκατοντάδες χιλιάδες εργαζόμενους στον κλάδο του εμπορίου, εκφράζουν την κατηγορηματική τους αντίθεση σε οποιαδήποτε προσπάθεια απελευθέρωσης της λειτουργίας των καταστημάτων τις Κυριακές.
Συγκεκριμένα συμφέροντα «βλέπουν» πίσω από την εμμονή του ΔΝΤ για το θέμα και σημειώνουν τα εξής: «Είναι εμφανέστατο ότι η επαναφορά του ζητήματος της Κυριακής είναι πρωτοβουλία συγκεκριμένων επιχειρηματικών συμφερόντων του εσωτερικού, με τους δανειστές στην πραγματικότητα να διαμεσολαβούν το αίτημα μεγάλων πολυεθνικών ομίλων, αλυσίδων, εμπορικών κέντρων και malls. Οι στόχοι είναι πολλοί: να ελέγξουν την αγορά, συντρίβοντας τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, μέσα από την εγκαθίδρυση ολιγοπωλιακών συνθηκών και πρακτικές συμφωνημένων τιμών και "προσφορών" αλλά και να ανατρέψουν κάθε κατάκτηση και δικαίωμα των εργαζομένων επιβάλλοντας και διευρύνοντας τις ελαστικές σχέσεις εργασίας και τη γενικευμένη εργασιακή ανασφάλεια».
Οι τρεις οργανώσεις υπογραμμίζουν ότι η μέχρι σήμερα εμπειρία από την εφαρμογή της λειτουργίας των καταστημάτων για 8 Κυριακές το χρόνο, όπως έχουν αποδείξει μελέτες που πραγματοποίησαν επανειλημμένα το τελευταίο διάστημα, αλλά και επίσημα στατιστικά στοιχεία, ούτε στην αναπτυξιακή προσπάθεια της χώρας έχει συμβάλλει, ούτε στη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας.
«Αποτελεί αναμφίβολα παγκόσμια πατέντα η θεωρία που διακινείται, ότι με δεδομένο το χαμηλότερο εισόδημα των πολιτών, θα υπάρξει αύξηση κατανάλωσης και εξ αυτού αύξηση θέσεων εργασίας», όπως σημειώνεται στην σχετική ανακοίνωση. Αντίθετα, μικρομεσαίοι και εμποροϋπάλληλοι εκτιμούν ότι το αποτέλεσμα της απελευθέρωσης της Κυριακής είναι προφανές και άμεσο. Δηλαδή, ακόμη περισσότερα λουκέτα, υψηλότερα ποσοστά πραγματικής ανεργίας, εντονότερη ύφεση, ακόμη οξύτερη κρίση.
«Είναι λυπηρό να κακοποιείται για άλλη μια φορά με τόσο βάναυσο τρόπο η ουσία και ο συμβολισμός της έννοιας μεταρρύθμιση», όπως αναφέρουν και επισημαίνουν και τη θεσμική παρέκκλιση που θα σημειωθεί αν επικρατήσει η πρόταση του ΔΝΤ. Όπως υπογραμμίζουν, οποιαδήποτε προσπάθεια απελευθέρωσης της Κυριακής θα είναι αντίθετη και άρα αντισυνταγματική, σύμφωνα με την πρόσφατη Απόφαση της ολομέλειας του ΣτΕ (100/2017) για την πιλοτική απελευθέρωση λειτουργίας καταστημάτων τις 52 Κυριακές σε ορισμένες τουριστικές περιοχές της χώρας. Άλλωστε, κατά το ΣτΕ, η Κυριακή αντιμετωπίζεται πλέον ως αυτό που είναι, δηλαδή μία ημέρα αναντικατάστατη για την ίδια την ανάπτυξη της προσωπικότητας του ατόμου και του οικογενειακού και κοινωνικού δεσμού τόσο των εμπόρων που λειτουργούν τα καταστήματά τους, όσο και των εργαζομένων σε αυτά. Ως τέτοια δεν μπορεί να υποκατασταθεί από κανένα «κλείσιμο» ή «ρεπό» Τρίτης, Τετάρτης ή οποιασδήποτε άλλης ημέρας, είτε για τον εργοδότη, είτε για τον εργαζόμενο.
Οι τρεις οργανώσεις καλούν την κυβέρνηση να μην υποχωρήσει στις πιέσεις, υπερασπίζοντας τις εκατοντάδες χιλιάδες επιχειρήσεις και τους εργαζομένους τους, «η επιβίωση των οποίων είναι όρος για την ανάκαμψη της οικονομίας και της απασχόλησης σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο».
