Υποχρεωμένοι να λειτουργούν ως κανονικοί επιχειρηματίες είναι πλέον εκατοντάδες χιλιάδες αγρότες, οι οποίοι μέχρι τις 31/12/2016 υπάγονταν στο ειδικό καθεστώς ΦΠΑ. Οι συγκεκριμένοι αγρότες εκλήθησαν να ενταχθούν υποχρεωτικά από τον Ιανουάριο του 2017 στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ, μόνο και μόνο επειδή εντός του 2016 εισέπραξαν αναδρομικά επιδοτήσεις προηγουμένων ετών και εμφανίστηκαν με συνολικό ποσό εισπραχθεισών ενισχύσεων πάνω από τις 5.000 ευρώ που είναι το όριο απαλλαγής από το κανονικό καθεστώς ΦΠΑ. Στην πραγματικότητα, όμως, οι επιδοτήσεις και ενισχύσεις που εισέπραξαν για το 2016 είναι χαμηλότερες των 5.000 ευρώ και δεν θα έπρεπε να τους ζητηθεί η υποχρεωτική ένταξη στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ.
Το πρόβλημα ανέκυψε εξαιτίας της διάταξης του άρθρου 47 του ν. 4410/2016, την οποία ψήφισε η κυβέρνηση το καλοκαίρι του 2016. Σύμφωνα με τη διάταξη αυτή, στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ υπάγονται υποχρεωτικά από την 1/1/2017 όλοι οι αγρότες –κατά κύριο επάγγελμα ή μη κατά κύριο επάγγελμα- οι οποίοι, μεταξύ άλλων, κατά τη διάρκεια του 2016 έλαβαν επιδοτήσεις οποιουδήποτε είδους συνολικού ύψους άνω των 5.000 ευρώ.
Ειδικότερα, ενώ μέχρι το 2016 λαμβανόταν υπόψη μόνο το ποσό της ενιαίας ενίσχυσης που εισπράχθηκε εντός του προηγούμενου φορολογικού έτους για να διαπιστωθεί η υπέρβαση ή μη του ορίου των 5.000 ευρώ, από το 2017 στον προσδιορισμό του ορίου των 5.000 ευρώ από επιδοτήσεις, λαμβάνεται υπόψη το συνολικό ποσό επιδοτήσεων ή ενισχύσεων κάθε μορφής που πράγματι καταβλήθηκε στον αγρότη εντός του προηγούμενου φορολογικού έτους, έστω και αν στο ποσό αυτό περιέχονται και ποσά επιδοτήσεων ή ενισχύσεων που αφορούν άλλα, προγενέστερα φορολογικά έτη (χρήσεις).
Επιπλέον, στο ποσό των επιδοτήσεων, που λαμβάνεται υπόψη για να διαπιστωθεί εάν ξεπεράστηκε το όριο των 5.000 ευρώ, περιλαμβάνεται οποιοδήποτε ποσό επιδότησης ή ενίσχυσης καταβλήθηκε στον αγρότη, όπως πράσινη ενίσχυση, βασική ενίσχυση, ενίσχυση για γεωργούς νεαρής ηλικίας, συνδεδεμένες ενισχύσεις, εξισωτική, ειδική ενίσχυση για το βαμβάκι κ.λπ.
Η σημαντική αυτή αλλαγή συνδυάστηκε με το γεγονός ότι το 2016 ήταν μια χρονιά κατά την οποία εκκαθαρίστηκαν και πληρώθηκαν από τον ΟΠΕΚΕΠΕ (Οργανισμό Πληρωμών και Ελέγχου Κοινοτικών Ενισχύσεων Προσανατολισμού και Εγγυήσεων) μια σειρά αγροτικών επιδοτήσεων που εκκρεμούσαν ακόμη και από το 2008. Αυτό είχε ως συνέπεια το συνολικό ποσό επιδοτήσεων που εισέπραξαν εντός του 2016 πολλοί παραγωγοί αγροτικών προϊόντων να ξεπεράσει το όριο των 5.000 ευρώ πάνω από το οποίο προβλέπεται υποχρεωτική μετάταξη από το ειδικό στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ. Έτσι εκατοντάδες χιλιάδες αγρότες κατέστησαν αυτομάτως υπόχρεοι ένταξης στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ!
Από την... κούφια υπόσχεση στα τσουχτερά πρόστιμα
Η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών είχε υποσχεθεί πριν από δύο μήνες ότι θα έλυνε το πρόβλημα αυτό με νομοθετική ρύθμιση και ότι θα έδινε το δικαίωμα στους συγκεκριμένους αγρότες να παραμείνουν στο ειδικό καθεστώς. Ωστόσο, μέχρι σήμερα δεν έκανε τίποτε, με αποτέλεσμα οι εν λόγω αγρότες να έχουν πλέον τις ίδιες φορολογικές υποχρεώσεις με τους επιχειρηματίες και τους ελεύθερους επαγγελματίες.
Συγκεκριμένα, θα πρέπει κι αυτοί πλέον να τηρούν βιβλία, να εκδίδουν φορολογικά στοιχεία (τιμολόγια, αποδείξεις λιανικών συναλλαγών κ.λπ.) και να υποβάλλουν περιοδικές δηλώσεις ΦΠΑ κάθε τρίμηνο, σαν κανονικοί επιχειρηματίες!
Η προθεσμία για την υποβολή των δηλώσεων μετάταξης στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ έληξε στις 31/1/2017 και οι περισσότεροι από τους αγρότες οι οποίοι εισέπραξαν το 2016 επιδοτήσεις συνολικού ύψους άνω των 5.000 ευρώ αναγκάστηκαν να υποβάλουν τις δηλώσεις αυτές στις αρμόδιες ΔΟΥ για να μην κληθούν να καταβάλουν πρόστιμα.
Όσοι ακόμη και μέχρι σήμερα δεν υπέβαλαν τις αιτήσεις μετάταξης, περιμένοντας ότι σύντομα θα υλοποιείτο η υπόσχεση της πολιτικής ηγεσίας του υπουργείου Οικονομικών για επίλυση του προβλήματος με νομοθετική ρύθμιση, είναι πλέον υποχρεωμένοι να υποβάλουν το συντομότερο δυνατό εκπρόθεσμες δηλώσεις μετάταξης στις αρμόδιες ΔΟΥ πληρώνοντας πρόστιμο 100 ευρώ έκαστος! Εάν δεν το πράξουν θα εξακολουθούν να θεωρούνται -παράνομα -αγρότες του ειδικού καθεστώτος και δεν θα μπορούν να υποβάλουν εντός του Απριλίου τις περιοδικές δηλώσεις ΦΠΑ για το πρώτο τρίμηνο του 2017 οπότε θα κινδυνεύσουν με ακόμη πιο βαριά πρόστιμα!
Συγκεκριμένα, εφόσον εντοπιστούν να μην έχουν υποβάλει δηλώσεις μετάταξης θα κληθούν να πληρώσουν πρόστιμα 2.500 ευρώ έκαστος και ταυτόχρονα θα τους επιβληθούν και υπέρογκα πρόστιμα για μη υποβολή περιοδικών δηλώσεων ΦΠΑ τα οποία ισοδυναμούν με το 50% των μη αποδοθέντων στο Δημόσιο ποσών ΦΠΑ.
Είναι προφανές ότι, εξαιτίας της μη διευθέτησης του θέματος από το υπουργείο Οικονομικών, όλοι οι αγρότες των παραπάνω κατηγοριών θα πρέπει πλέον να είναι ενταγμένοι στο κανονικό καθεστώς και να λειτουργούν σαν κανονικοί επιχειρηματίες, τηρώντας βιβλία, εκδίδοντας τιμολόγια πώλησης και αποδείξεις λιανικών συναλλαγών και υποβάλλοντας ανά τρίμηνο περιοδικές δηλώσεις ΦΠΑ. Ήδη δε οφείλουν μέχρι τις 30 Απριλίου να υποβάλουν τις περιοδικές δηλώσεις για τον ΦΠΑ του πρώτου τριμήνου του 2017 και να πληρώσουν στο Δημόσιο είτε ολόκληρο είτε το 50% του φόρου αυτού.
