Οι πολυσυζητημένες από χρόνια αλλαγές στη επάγγελμα των δικηγόρων, όπου παρέχουν επιστημονικές υπηρεσίες περί τις 50.000 δικηγόροι σε όλη τη χώρα με αποδέκτες το σύνολο των πολιτών, των επιχειρήσεων και του Δημοσίου, αναβάλλονταν επί δεκαετίες από συνδικαλιστικές αντιδράσεις και «φοβικά επαγγελματικά σύνδρομα» που καθήλωναν το δικηγορικό επάγγελμα σε συνθήκες αναχρονιστικές και ξεπερασμένες.
Σύμφωα με την Καθημερινη της Κυρικαής η νέα πολιτική ηγεσία του υπουργείου Δικαιοσύνης έθεσε ως προτεραιότητα την προώθηση του νέου Δικηγορικού Κώδικα που βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο νομοτεχνικής επεξεργασίας και ο υπουργός Χάρ. Αθανασίου αναμένεται να καλέσει τους Δικηγορικούς Συλλόγους σε ουσιαστικό διάλογο για να πεισθούν και να στηρίξουν τις αλλαγές.
Σύμφωνα με τον νέο Δικηγορικό Κώδικα οι δικηγορικές αμοιβές θα ορίζονται ελεύθερα με γραπτή συμφωνία μεταξύ δικηγόρου και πελάτη και θα αφορούν είτε στο σύνολο για τη διεξαγωγή μιας δίκης είτε για επιμέρους νομικές ενέργειες, δικαστικές ή εξώδικες. Μόνον στην περίπτωση που δικηγόρος και πελάτης δεν συμφωνούν ή δεν υπάρχει γραπτή συμφωνία μεταξύ τους, θα υπάρχει ένα «μίνιμουμ» ποσό αμοιβής που θα καθορίζεται από το αντικείμενο της δίκης. Ειδικότερα, για αγωγές έως 200.000 ευρώ η δικηγορική αμοιβή θα είναι 2%, πάνω από 200.000 και έως 750.000 η αμοιβή θα είναι 1,5%, για να φθάσει σταδιακά στο 0,05% για ποσά από 25 εκατ. ευρώ και πάνω. Σημαντική είναι επίσης η πρόβλεψη του νέου Κώδικα για ελεύθερη ίδρυση δικηγορικών εταιρειών που θα μπορούν να έχουν παραρτήματα σε διάφορα σημεία της ελληνικής επικράτειας, αλλά και στο εξωτερικό. Για παράδειγμα, δικηγορικό γραφείο της Αθήνας θα μπορεί να δραστηριοποιείται ως εταιρεία στο Ηράκλειο, τη Θεσσαλονίκη αλλά και την Κωνσταντινούπολη και τα Τίρανα. Παράλληλα, προβλέπεται η ελεύθερη προβολή και διαφήμιση του δικηγορικού επαγγέλματος και της παροχής νομικών υπηρεσιών, ενώ οι δικηγόροι θα μπορούν να διαθέτουν ιστοσελίδες στο Διαδίκτυο και να προβάλλουν τις παρεχόμενες υπηρεσίες με πληρωμένες καταχωρίσεις στα ΜΜΕ. Θα απαγορεύεται όμως να προβαίνουν σε δηλώσεις και να δίνουν συνεντεύξεις προβάλλοντας στοιχεία για υποθέσεις που χειρίζονται και οι οποίες εκκρεμούν στις δικαστικές αρχές. Ουσιώδης είναι και η αλλαγή για την πρακτική άσκηση των νέων δικηγόρων, που θα μπορεί να γίνεται σε μεγάλη κλίμακα στα δικαστήρια -θα συνδράμουν τις δικαστικές υπηρεσίες στο έργο τους με προφανή οφέλη στην εξοικονόμηση πόρων αλλά στην επιτάχυνση της Δικαιοσύνης- αλλά και στο Νομικό Συμβούλιο του Κράτους και στο Δημόσιο. Αλλωστε, εφεξής για να γίνει κάποιος δικηγόρος, προβλέπεται ότι θα δίνει πανελλαδικές εξετάσεις που θα γίνονται από επιτροπή καθηγητών νομικών από όλη την επικράτεια, καθώς καταργούνται οι εξετάσεις σε κάθε Δικηγορικό Σύλλογο «χωριστά».
Με τον νέο Κώδικα αλλάζει και η εκλογική διαδικασία για την ανάδειξη διοικήσεων στους Δικηγορικούς Συλλόγους, καθώς καταργούνται τα παραταξιακά ψηφοδέλτια και προβλέπεται ότι για Συλλόγους μέχρι 1.000 μέλη το ψηφοδέλτιο θα είναι ενιαίο, ενώ η θητεία των διοικήσεων που θα εκλέγονται, προβλέπεται τετραετής, αντί για τριετής που είναι σήμερα. Επίσης, μεταβάλλεται το τοπίο των πειθαρχικών ποινών για τους δικηγόρους καθώς ορίζεται για σωρεία αδικημάτων η επιβολή αυστηρών ποινών, προσωρινής παύσης που φθάνει ως τα δύο χρόνια (σήμερα το ανώτερο είναι έξι μήνες) και βέβαια προβλέπεται και οριστική διαγραφή.
Σημαντική, τέλος, είναι η αναφορά του νέου Δικηγορικού Κώδικα για τον θεσμό της διαμεσολάβησης -εξωδικαστικής επίλυσης των περισσότερων αστικών υποθέσεων- καθώς προβλέπεται η υποχρεωτικότητα του μέτρου και προσδιορίζεται ο ουσιώδης ρόλος των δικηγόρων που αναλαμβάνουν ουσιαστικά καθήκοντα δικαστή.
