Περιορισμός από τη συμφωνία με τους θεσμούς δεν υπάρχει εκτός από την εξοικονόμηση στη διετία 2016 – 2017 ποσού 569 εκατ. ευρώ από τα 853 εκατ. ευρώ που ήταν η ετήσια δαπάνη για το ΕΚΑΣ. Η δέσμευση που υπήρχε για το τρέχον έτος ήταν να περικοπεί το βοήθημα από το 20% των «προνομιούχων» χαμηλοσυνταξιούχων που το λάμβαναν τα προηγούμενα έτη, η οποία υπερκαλύφθηκε. Όπως είναι γνωστό, η περικοπή του επιδόματος επηρέασε 163.000 χαμηλοσυνταξιούχους, σχεδόν διπλάσιους από τον αρχικό σχεδιασμό. Ο λόγος είναι ότι συμφωνήθηκε τελικά, η περικοπή να ξεκινήσει από την καταβολή του Ιουνίου και όχι από τον Ιανουάριο του τρέχοντος έτους και έτσι περιορίστηκαν σημαντικά τα αναδρομικά ποσά που αναζητούνται.
Επειδή όμως προκλήθηκαν αντιδράσεις, η κυβέρνηση επεξεργάζεται τρόπους ώστε να προκύψει η απαραίτητη υπουργική απόφαση έως το τέλος του τρέχοντος έτους, που θα καθορίζει τα νέα, μειωμένα ποσά του επιδόματος, όπως επίσης και τα εισοδηματικά κριτήρια χορήγησής του.
Το επικρατέστερο σενάριο θέλει να προκύψει μείωση σε όλες τις κατηγορίες χορήγησης ΕΚΑΣ, πλην της πιο υψηλής των 230 ευρώ. Σημειώνεται ότι 230 ευρώ λαμβάνουν όσοι έχουν ετήσιο εισόδημα έως 7.217 ευρώ. Αντίστοιχα η μείωση θα επηρεάσει όσους λαμβάνουν ΕΚΑΣ 172,5 ευρώ το μήνα (ετήσιο εισόδημα 7.216,01 ευρώ έως 7.518 ευρώ), ή 115 ευρώ (ετήσιο εισόδημα από 7.518,01 έως 7.720 ευρώ) ή 57,5 ευρώ (ετήσιο εισόδημα 7.720,01 έως 7.792 ευρώ).
Σε κάθε περίπτωση, το ΕΚΑΣ, βάσει μνημονιακής υποχρέωσης πρέπει να έχει καταργηθεί για όλους τους δικαιούχους, σταδιακά έως το 2020. Στόχος είναι οι δικαιούχοι – χαμηλοσυνταξιούχοι να λάβουν κάποιου άλλου είδους οικονομική στήριξη, ίσως μέσω του Κοινωνικού Εισοδήματος Αλληλεγγύης (ΚΕΑ).
