Μια εξωτική ατόλη στον Νότιο Ειρηνικό, που συνδέθηκε για δεκαετίες με τον θρυλικό ηθοποιό Μάρλον Μπράντο, έχει εξελιχθεί σήμερα σε έναν σημαντικό πυρήνα προστασίας της θαλάσσιας ζωής στη Γαλλική Πολυνησία.
Η Τετιαρόα, ένα σύμπλεγμα μικρών νησίδων που περιβάλλονται από μια εντυπωσιακή τιρκουάζ λιμνοθάλασσα, αποτελεί πλέον ασφαλές καταφύγιο για την πράσινη θαλάσσια χελώνα. Κατά την τελευταία περίοδο παρακολούθησης, οι επιστήμονες εκτίμησαν ότι 15.614 νεοσσοί κατάφεραν να φτάσουν στο νερό, ενώ καταγράφηκαν 113 θηλυκές χελώνες που βγήκαν στις παραλίες για να γεννήσουν.
Η ετήσια παρακολούθηση, η οποία πραγματοποιείται από τον Σεπτέμβριο έως τον Μάρτιο, έδειξε περίπου 161 φωλιές και περισσότερες από 430 καταγεγραμμένες εμφανίσεις χελωνών στις παραλίες της ατόλης.
Η γνωριμία του Μπράντο με την Τετιαρόα
Η σχέση του Μάρλον Μπράντο με την Τετιαρόα ξεκίνησε το 1960, όταν ο ηθοποιός βρέθηκε στην περιοχή αναζητώντας τοποθεσίες για τα γυρίσματα της ταινίας «Ανταρσία στο Μπάουντι».
Η ομορφιά και η απομόνωση της ατόλης τον εντυπωσίασαν. Έξι χρόνια αργότερα, το 1966, απέκτησε τα δικαιώματα της γης, η οποία αποτελούνταν από 12 μικρές νησίδες γύρω από τη λιμνοθάλασσα.
Ο ίδιος δεν ήθελε η Τετιαρόα να μετατραπεί σε έναν ακόμη μαζικό τουριστικό προορισμό. Αντίθετα, στόχος του ήταν να διατηρήσει τον φυσικό της χαρακτήρα. Δημιούργησε ένα μικρό καταφύγιο στο Μότου Ονετάχι, το οποίο φιλοξένησε την οικογένειά του αλλά και επιστήμονες που επισκέπτονταν την περιοχή για έρευνα.
Έτσι, η Τετιαρόα άρχισε σταδιακά να αποκτά έναν διαφορετικό ρόλο, πέρα από αυτόν ενός ιδιωτικού τροπικού παραδείσου.
Η απομάκρυνση των χωροκατακτητικών ειδών
Μετά τον θάνατο του Μπράντο το 2004, οι προσπάθειες για την προστασία του οικοσυστήματος συνεχίστηκαν. Η Tetiaroa Society, σε συνεργασία με επιστημονικούς και περιβαλλοντικούς φορείς, ανέπτυξε προγράμματα για την αποκατάσταση των φυσικών οικοτόπων.
Ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα ήταν η παρουσία αρουραίων του Ειρηνικού, οι οποίοι αποτελούσαν απειλή τόσο για τα θαλασσοπούλια που φωλιάζουν στο έδαφος όσο και για τις φωλιές των θαλάσσιων χελωνών.
Στοχευμένες επιχειρήσεις οδήγησαν στην απομάκρυνση των αρουραίων από νησίδες, επιτρέποντας σε φυτά και ζώα να ανακάμψουν.
Παράλληλα, ερευνητικές ομάδες εξετάζουν τρόπους περιορισμού των κουνουπιών χωρίς τη χρήση χημικών ουσιών που θα μπορούσαν να επιβαρύνουν το ευαίσθητο θαλάσσιο οικοσύστημα.
Οι χελώνες επιστρέφουν εκεί όπου γεννήθηκαν
Η πράσινη θαλάσσια χελώνα, γνωστή στην Ταϊτή ως «honu», έχει ιδιαίτερα ισχυρό δεσμό με τις παραλίες της Τετιαρόα.
Οι θηλυκές χελώνες μπορούν να επιστρέψουν στις ίδιες παραλίες όπου γεννήθηκαν, ακόμη και έπειτα από 25 έως 30 χρόνια. Για να εντοπίσουν τον δρόμο της επιστροφής τους αξιοποιούν, μεταξύ άλλων, τα ωκεάνια ρεύματα και το μαγνητικό πεδίο της Γης.
Οι ερευνητές παρακολουθούν στενά κάθε στάδιο της αναπαραγωγικής διαδικασίας. Οι επιστήμονες καταγράφουν και επισημαίνουν τις ενήλικες χελώνες, ώστε να παρακολουθούν τις αναπαραγωγικές τους συνήθειες σε βάθος χρόνου.
Οι φωλιές ελέγχονται επίσης για πιθανές απειλές, όπως πλημμύρες ή θηρευτές. Μετά την εκκόλαψη, οι επιστήμονες μπορούν να υπολογίσουν τον αριθμό των νεοσσών που έφτασαν στο νερό εξετάζοντας τα κελύφη που παραμένουν στις φωλιές.
Ο τουρισμός ως μέσο της προστασίας
Ένα ιδιαίτερο στοιχείο του μοντέλου που εφαρμόζεται στην Τετιαρόα είναι η σύνδεση της προστασίας του περιβάλλοντος με τον οικοτουρισμό.
Στο Μότου Ονετάχι λειτουργεί το πολυτελές οικολογικό θέρετρο The Brando, το οποίο πήρε το όνομά του από τον ηθοποιό. Μέρος της δραστηριότητάς του συμβάλλει στη χρηματοδότηση της επιστημονικής έρευνας και των δράσεων διατήρησης στην ατόλη.
Το θέρετρο χρησιμοποιεί παράλληλα τεχνολογίες που έχουν σχεδιαστεί για τον περιορισμό του περιβαλλοντικού αποτυπώματος. Μεταξύ αυτών είναι ένα σύστημα ψύξης που αξιοποιεί κρύο θαλασσινό νερό, το οποίο αντλείται από βάθος περίπου 930 μέτρων.
Τα έσοδα από τον τουρισμό βοηθούν στην κάλυψη αναγκών όπως ο εξοπλισμός, τα σκάφη, οι εγκαταστάσεις και οι ερευνητικές δραστηριότητες.



























