Την ώρα που πολλοί Βέλγοι απολαμβάνουν ένα τριήμερο ξεκούρασης, λόγω των σχολικών διακοπών στη Φλάνδρα, ο πρωθυπουργός της χώρας, Μπαρτ Ντε Βέβερ υποβάλλει την παραίτησή του στον Βασιλιά Φίλιππο. Νωρίτερα ο επικεφαλής της ομοσπονδιακής κυβέρνησης είχε αποτύχει να καταλήξει σε συμφωνία με τους κυβερνητικούς του εταίρους για τον προϋπολογισμό.
Πώς φτάσαμε στο αδιέξοδο για τον προϋπολογισμό;
Ο Ντε Βέβερ του φλαμανδικού εθνικιστικού κόμματος N-VA δεν κατάφερε να βρει κοινό έδαφος με τους εταίρους του στον συνασπισμό: τους Φλαμανδούς Σοσιαλιστές (Vooruit), τους Φλαμανδούς Χριστιανοδημοκράτες (CD&V), τους Γαλλόφωνους Φιλελεύθερους (MR) και το Γαλλόφωνο Κεντρώο Κόμμα (Les Engagés).
Επί της ουσίας, το αδιέξοδο επικεντρώνεται σε ένα μόνο σημείο: «Η διαδικασία έχει κολλήσει επειδή το σοσιαλιστικό Vooruit ζητά από τους έχοντες να καταβάλουν μεγαλύτερη προσπάθεια - θέση που συμμερίζονται το κεντρώο Les Engagés και το χριστιανοδημοκρατικό CD&V. Από την άλλη πλευρά βρίσκονται το φλαμανδικό εθνικιστικό N-VA και το συντηρητικό φιλελεύθερο MR -πρόκειται, δηλαδή, για μια κλασική διαμάχη Δεξιάς-Αριστεράς», σημειώνει ο πολιτικός αναλυτής του βελγικού VRT, Μπαρτ Βερχούλστ.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ο αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης και στέλεχος του MR, Νταβίντ Κλαρινβάλ, εξέφρασε την αντίθεσή του στην «υπερβολική φορολόγηση», με τον Ντε Βέβερ να διαπιστώνει ότι η επίτευξη συμφωνίας ήταν (προς το παρόν) αδύνατη. Πρόκειται για μια «δραματική τροπή των πραγμάτων», καταλήγει ο Βερχούλστ. «Αν αυτό δεν είναι πολιτική κρίση, τότε δεν ξέρω τι είναι».
Ποια είναι τα επόμενα βήματα;
Ο Βασιλιάς Φίλιππος υποδέχεται σήμερα τον πρωθυπουργό Ντε Βέβερ για να συζητήσουν το αδιέξοδο. «Είτε ο Βασιλιάς θα κάνει δεκτή την παραίτηση, οπότε η κυβέρνηση θα πέσει, είτε θα ζητήσει χρόνο για να τη μελετήσει και θα δώσει στον Ντε Βέβερ πρόσθετη διορία, όπως είχε πράξει και πέρυσι», εξηγεί ο Βερχούλστ. Θεωρητικά, θα μπορούσε να σχηματιστεί νέα κυβερνητική πλειοψηφία χωρίς την προσφυγή σε πρόωρες εκλογές.
Μια γνώριμη τακτική στο βελγικό πολιτικό σκηνικό
Πριν από έναν χρόνο, η κυβέρνηση Ντε Βέβερ είχε βρεθεί σε σχεδόν παρόμοια θέση. Και τότε, η αναζήτηση πόρων ύψους 10 δισεκατομμυρίων ευρώ είχε αποβεί άκαρπη. Παρότι ο Μπαρτ Ντε Βέβερ δεν είχε υποβάλει την παραίτησή του, στις αρχές Νοεμβρίου του 2025 είχε ζητήσει από τον Βασιλιά παράταση της προθεσμίας, λαμβάνοντας επιπλέον 50 ημέρες. «Τότε επρόκειτο για ένα είδος μοχλού πίεσης. Τώρα η λέξη "παραίτηση" χρησιμοποιείται ρητά», εξηγεί ο Βερχούλστ.
Στις 24 Νοεμβρίου 2025 επιτεύχθηκε τελικά συμφωνία για περικοπές ύψους 9,2 δισεκατομμυρίων ευρώ. Θα μπορέσει άραγε να προκύψει συμφωνία και αυτή τη φορά;
«Θεωρητικά, θα μπορούσαν να συνεδριάσουν εκ νέου ακόμη και αργά το πρωί, σε μια τελευταία προσπάθεια να επιτύχουν συμφωνία απόψε και να εμφανιστούν αύριο στο κοινοβούλιο. Διαφορετικά, οδεύουμε προς μια πολύ χειρότερη εξέλιξη». Σε κάθε περίπτωση, ο Ντε Βέβερ είναι αποφασισμένος να αποφύγει πάση θυσία το καθεστώς έκτακτης μηνιαίας χρηματοδότησης («δωδεκατημόρια»).
Ένας προϋπολογισμός βάσει δωδεκατημορίων συνεπάγεται την μηνιαία αντιγραφή των δαπανών και των εσόδων του τρέχοντος έτους για τη διαμόρφωση του προϋπολογισμού του επόμενου έτους.
