Ρωμαϊκός θρίαμβος Τραμπ. Με αυτές τις τρεις λέξεις θα μπορούσαν να συνοψιστούν όσα συνέβησαν χτες στην Κνεσέτ στη Δυτική Ιερουσαλήμ και στο Σαρμ Ελ Σέιχ στην Αίγυπτο. Η μέρα της ανταλλαγής κρατουμένων και ομήρων μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς εξελίχθηκε σε ένα παγκόσμιο τηλεοπτικό σόου αποθέωσης του Αμερικανού Προέδρου.
Πρωταγωνιστής ο Τραμπ
Το θέαμα που οργανώθηκε, δεν είχε ως πρωταγωνιστές τους ανθρώπους που απελευθερώθηκαν και τις οικογένειές τους που τους ξανασυναντούσαν μετά από καιρό, αλλά τον Ντόναλντ Τραμπ. Ο Τραμπ που εισέπραξε ένα πρωτοφανές standing ovation από τους Ισραηλινούς βουλευτές (με εξαίρεση εκείνους του αριστερού μετώπου HADASH), ο Τραμπ που μίλησε 1 ώρα στην Κνεσέτ συγχαίροντας κατά κύριο λόγο τον εαυτό του και δευτερευόντως τον Νετανιάχου, ο Τραμπ που μονοπώλησε τη Σύνοδο στο Σαρμ Ελ Σέιχ η οποία είχε στηθεί ακριβώς για να τη μονοπωλήσει, ο Τραμπ που φέρθηκε υποτιμητικά στον Στάρμερ, τη Μελόνι και τον Κάρνεϊ, χωρίς εκείνοι να αντιδράσουν. Ο Τραμπ τροπαιοφόρος και άπαντες να τον κολακεύουν σαν παγκόσμιο βασιλιά.
Οι… «λεπτομέρειες»
Στο σόου Τραμπ δεν υπήρχε βέβαια χώρος για τις… «λεπτομέρειες». Κανείς δεν αναφέρθηκε (πλην των δύο βουλευτών του HADASH) στο ότι πριν επιτευχθεί η κατάπαυση του πυρός, το Ισραήλ επί δύο χρόνια έκανε γενοκτονία στη Γάζα, όπως επισήμως αναγνώρισε ο ΟΗΕ. Ποιο ακριβώς είναι το επίτευγμα του Τραμ όταν έχει προηγηθεί αυτό το μακελειό;
Στο χτεσινό σόου δεν αναφέρθηκε επίσης ότι μόνο το πρώτο στάδιο του σχεδίου Τραμπ έχει συμφωνηθεί. Κρίσιμα στοιχεία όπως η πλήρης αποχώρηση των Ισραηλινών και ο αφοπλισμός της Χαμάς μένουν προς διαπραγμάτευση. Δηλαδή, όχι μόνο δεν έχουμε μια μόνιμη και βιώσιμη ειρήνη, αλλά ούτε καν μια ολοκληρωμένη εκεχειρία.
Δεν αναφέρθηκε ακόμα το πώς ακριβώς θα γίνει η ανοικοδόμηση της Γάζας -ο Τραμπ απλώς παρατήρησε ότι αυτό είναι… εύκολο. Κι εννοείται ότι δεν έγινε λόγος για ανεξάρτητο παλαιστινιακό κράτος, τη μόνη λύση για διαρκή και βιώσιμη ειρήνη στη Μέση Ανατολή.
Στο χτεσινό αυτοκρατορικό σόου είχε θέση μόνο ο Τραμπ, όχι οι… «λεπτομέρειες».
Ενίσχυση του Τραμπ
Ανεξάρτητα από την κριτική, δεν μπορεί να αμφισβητηθεί ότι ο Τραμπ βγαίνει θριαμβευτής μέσα από τα ερείπια της Γάζας. Η θέση του ενισχύεται κατά πολύ τόσο στην παγκόσμια σκηνή όσο και στο εσωτερικό των ΗΠΑ. Η εικόνα του «παγκόσμιου ειρηνοποιού» που φιλοτεχνήθηκε με το χτεσινό σόου, απογειώνει το πολιτικό κύρος του Αμερικανού Προέδρου -κάτι που ενισχύει τη δημοτικότητά του. Μάλιστα, η κατάπαυση του πυρός στη Γάζα (όπως άλλωστε και ειρηνευτική συμφωνία Αζερμπαϊτζάν-Αρμενίας) εμφανίζεται ως δικαίωση του ιδιόρρυθμου τρόπου διαπραγματεύσεων του Τραμπ, ο οποίος μοιάζει με εμπορικό παζάρι, μακριά από τα ειωθότα της διεθνούς διπλωματίας.
Επιπλέον, η κατάπαυση του πυρός παρουσιάζεται στους ψηφοφόρους του Τραμπ ως εκπλήρωση της προεκλογικής υπόσχεσής του να δώσει τέλος στους «πολέμους που ξεκίνησαν οι Δημοκρατικοί». Ο Τραμπ εμφανίζεται να τα καταφέρνει εκεί που είχε αποτύχει ο Μπάιντεν.
Αμερικάνικη κυριαρχία
Ακόμα πιο σημαντικό είναι ότι με την κατάπαυση του πυρός και το χτεσινό σόου Τραμπ, οι ΗΠΑ επανεπιβεβαιώνουν την παγκόσμια κυριαρχία τους. Μετά από μια περίοδο υποχώρησής τους, το μήνυμα που στέλνεται σε όλον τον κόσμο μέσω Μέσης Ανατολής είναι ότι η Ουάσιγκτον παραμένει ο ρυθμιστής του παγκόσμιου συστήματος. Ρυθμιστής στον οποίο πρέπει να απευθυνθούν όσοι επιθυμούν να επιλύσουν τα προβλήματά τους.
Επιπρόσθετα, τα σοβαρά πλήγματα που δέχτηκε το Ιράν και ο θρυμματισμός του «Άξονα της Αντίστασης» αποδυνάμωσαν το βασικό εχθρό της Δύσης στη Μέση Ανατολή. Την ίδια στιγμή, ο Τραμπ εγγυήθηκε την ασφάλεια του Κατάρ μετά την Ισραηλινή επίθεση, διασφαλίζοντας τη σχέση προστάτη-πελάτη που είναι ο πυλώνας της ιμπεριαλιστικής κυριαρχίας.
Το πιο καίριο όμως είναι η απουσία της Κίνας από τις εξελίξεις. Η Κίνα επέλεξε να μη λάβει σημαίνουσες πρωτοβουλίες ειρήνευσης στη Μέση Ανατολή, δεν προσέτρεξε σε βοήθεια του Ιράν και δεν προσπάθησε να παρέμβει ως εγγυητής ασφάλειας μετά την Ισραηλινή επίθεση στη Ντόχα. Παρά την εκπληκτική οικονομική άνοδο και το μεγάλο εξοπλιστικό πρόγραμμα της Κίνας, ο Πρόεδρος Σι Τζιπίνγκ κατά τα φαινόμενα εκτιμά ότι δεν έχει φτάσει η ώρα για μετωπική σύγκρουση με τις ΗΠΑ.
Για την ΕΕ δεν χρειάζεται να πούμε πολλά. Για μια ακόμα φορά επιβεβαίωσε ότι έχει αποδεχτεί ένα «δεύτερο» ρόλο στην παγκόσμια σκηνή, ακολουθώντας τις ΗΠΑ στις κρίσιμες στιγμές. Επομένως, το πεδίο ήταν ελεύθερο για το Τραμπ και αυτός το εκμεταλλεύτηκε.
Οι κίνδυνοι για τον Τραμπ
Πιο καλά δεν γίνεται για τον Τραμπ; Όχι ακριβώς. Ο θρίαμβος του Αμερικανού Προέδρου μπορεί να αποδειχτεί παροδικός αν ξεσπάσουν ξανά συγκρούσεις στη Γάζα. Για την ακρίβεια, τα πράγματα θα γίνουν πολύ χειρότερα για τον Τραμπ γιατί θα φανεί τελείως αναξιόπιστος. Ας αναλογιστούμε πόση ζημιά του έκανε το φιάσκο στην Ουκρανία που ακολούθησε τη φιέστα της Αλάσκας με τον Πούτιν.
Υπάρχει όμως και μια δεύτερη απειλή για τον Τραμπ και την Αμερική. Το σόου στην Κνεσέτ επισφράγισε την ταύτιση των ΗΠΑ με το Ισραήλ κι επιβεβαίωσε τη συνενοχή τους στη γενοκτονία -είναι η χαρακτηριστική η αποστροφή Τραμπ στην ομιλία του στη Κνεσέτ για την προθυμία με την οποία έδινε τα πιο προηγμένα αμερικανικά όπλα στον Νετανιάχου.
Σε μια εποχή που η διεθνής εικόνα του Ισραήλ έχει υποστεί ανεπανόρθωτο πλήγμα από το έγκλημα της Γάζας, η ταύτιση των ΗΠΑ μαζί του ακυρώνει οποιαδήποτε προσπάθειά τους να εμφανιστούν ως η δύναμη που εκπροσωπεί το γενικό καλό της ανθρωπότητας. Μπορεί δηλαδή να κυριαρχούν με τη στρατιωτική δύναμή τους, αλλά δεν ηγεμονεύουν με την πειθώ της πολιτικής τους. Η Ιστορία όμως δείχνει ότι η κυριαρχία χωρίς την ηγεμονία, δεν μπορεί να αντέξει στο χρόνο.
