Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, έκανε λόγο χθες, Δευτέρα, περί «υπέροχης μέρας για τη Μέση Ανατολή», στη σύνοδο για τη Λωρίδα της Γάζας στην Αίγυπτο, όπου συνυπέγραψε διακήρυξη με σκοπό να εδραιωθεί η κατάπαυση του πυρός στον παλαιστινιακό θύλακα – μερικές ώρες μετά την ανταλλαγή ομήρων και κρατουμένων ανάμεσα στο Ισραήλ και τη Χαμάς.
Νωρίτερα, σε επίσκεψη - αστραπή στην Ιερουσαλήμ, ο αμερικανός πρόεδρος τόνισε απευθυνόμενος σε μέλη της Κνέσετ, της ισραηλινής Βουλής, πως τέλειωσε ο «μακρύς εφιάλτης» για το Ισραήλ και τους Παλαιστίνιους. «Δεν είναι μόνο το τέλος του πολέμου, είναι το τέλος της εποχής του τρόμου και του θανάτου», είπε ακόμη, αξιώνοντας οι Παλαιστίνιοι να εγκαταλείψουν «για πάντα τον δρόμο της τρομοκρατίας».
Την τέταρτη ημέρα της κατάπαυσης του πυρός στη Λωρίδα της Γάζας, που έχει υποστεί πελώρια καταστροφή έπειτα από δυο χρόνια πολέμου, το παλαιστινιακό ισλαμιστικό κίνημα άφησε ελεύθερους τους τελευταίους 20 ομήρους που κρατούσε, με αντάλλαγμα την αποφυλάκιση 1.968 παλαιστινίων κρατουμένων από το Ισραήλ.
Στην «πλατεία των ομήρων» στο Τελ Αβίβ, σκηνές αγαλλίασης εκτυλίχτηκαν όταν επιβεβαιώθηκε πως απελευθερώθηκαν οι όμηροι, ενώ στη Ραμάλα, στη Δυτική Όχθη, έκρηξη χαράς συνόδευσε την άφιξη των λεωφορείων με τους παλαιστίνιους κρατούμενους που αφέθηκαν ελεύθεροι.
«Ειρήνη 2025»
Ο Ντόναλντ Τραμπ, που παρουσίασε το σχέδιο για την κατάπαυση του πυρός στον παλαιστινιακό θύλακο στα τέλη Σεπτεμβρίου, συμπροέδρευσε στη σύνοδο στο Σαρμ ελ Σέιχ με τον αιγύπτιο πρόεδρο, Άμπντελ Φάταχ αλ Σίσι, παρόντων πολλών ξένων ηγετών — χωρίς όμως ούτε τον ισραηλινό πρωθυπουργό, Μπενιαμίν Νετανιάχου, ούτε τη Χαμάς.
Ο Τραμπ συγκέντρωσε γύρω του τους ηγέτες σε κόκκινο χαλί, χαμογελώντας και σφίγγοντας το χέρι του καθενός ξεχωριστά. Με φόντο γιγαντιαία επιγραφή «ΕΙΡΗΝΗ 2025», ύψωνε συνεχώς τον αντίχειρα μπροστά στις κάμερες.
Μαζί με τους ηγέτες της Αιγύπτου, του Κατάρ και της Τουρκίας, υπέγραψε κατόπιν το κείμενο διακήρυξης για τη Λωρίδα της Γάζας, εν είδει εγγύησης για τη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός. Οι τέσσερις χώρες δεσμεύονται να «επιδιώξουν όραμα ειρήνης» στη Μέση Ανατολή και εξαίρουν τις «προόδους που επιτεύχθηκαν» στην εφαρμογή «διευθετήσεων» για «διαρκή ειρήνη» στη Γάζα.
«Το έγγραφο θα αναφέρει λεπτομερειακά τους κανόνες και τις διατάξεις και πολλά ακόμη πράγματα», δήλωσε ο Τραμπ, επαναλαμβάνοντας –δύο φορές– πως «θα τηρηθεί», αν και χωρίς καμιά περαιτέρω διευκρίνιση.
«Καταφέραμε μαζί κάτι που όλος ο κόσμος νόμιζε πως ήταν αδύνατο. Επιτέλους, έχουμε ειρήνη στη Μέση Ανατολή», διαβεβαίωσε ο αμερικανός πρόεδρος πριν αναχωρήσει από την Αίγυπτο.
Ο Σίσι ανήγγειλε πως η χώρα του θα φιλοξενήσει διεθνή σύνοδο για την ανοικοδόμηση της Λωρίδας της Γάζας, χωρίς να ξεκαθαρίσει την ημερομηνία.
Έρχεται δεύτερος «δύσκολος» γύρος διαπραγματεύσεων
«Είναι ώρα να επιτραπεί να εισέλθει ανθρωπιστική βοήθεια σε μεγάλη κλίμακα, ιδίως υπ’ ευθύνη της UNRWA», έκρινε χθες ο γενικός διευθυντής του Γραφείου Αρωγής και Έργων των Ηνωμένων Εθνών για τους Παλαιστίνιους Πρόσφυγες στην Εγγύς Ανατολή, Φιλίπ Λαζαρινί.
Την ίδια ώρα, παραμένουν ανυπέρβλητα εμπόδια, ακόμα και για να διασφαλιστεί ότι θα «κρατήσει» η κατάπαυση του πυρός, πόσο μάλλον για μια μόνιμη ειρήνη.
Ανάμεσα στα ζητήματα που πρέπει να επιλυθούν άμεσα είναι ο εντοπισμός των σορών όλων των νεκρών ομήρων. Η Χαμάς παρέδωσε χθες τέσσερις, και οι IDF τόνισαν πως η οργάνωση πρέπει να τηρήσει τη συμφωνία και να κάνει ό,τι είναι απαραίτητο προκειμένου να παραδοθούν όλοι οι νεκροί.
Πέρα από αυτό, κρίσιμα ζητήματα δεν έχουν επιλυθεί ακόμα, κυρίως ο τρόπος διακυβέρνησης και αστυνόμευσης της Γάζας, όπως και το μέλλον της Χαμάς, η οποία επιμένει να απορρίπτει την απαίτηση του Ισραήλ για αφοπλισμό.
Ένοπλοι της Χαμάς σκότωσαν 32 μέλη αντίπαλης οργάνωσης μετά την απόσυρση των ισραηλινών στρατευμάτων από την πόλη της Γάζας. Ο Τραμπ δήλωσε ότι η Χαμάς πήρε ένα προσωρινό «πράσινο φως», προκειμένου τα μέλη της να διατηρήσουν την τάξη. «Θέλουν να σταματήσουν τα προβλήματα, το έχουν πει ανοιχτά και τους δώσαμε έγκριση για ένα χρονικό διάστημα», είπε ο Αμερικανός πρόεδρος.
Άλλες κρίσιμες αποφάσεις που δεν έχουν ληφθεί ακόμα αφορούν τη δημιουργία της μεταβατικής αρχής που θα διοικεί τη Γάζα, η αποστολή πολυεθνικής ειρηνευτικής δύναμης και το «συμβούλιο ειρήνης», υπό τον Τραμπ, που θα εποπτεύει τα πάντα. Εάν σημειωθεί πρόοδος σε αυτά τα ζητήματα, τότε θα πρέπει να αποσυρθούν περαιτέρω οι ισραηλινές δυνάμεις που βρίσκονται στη Γάζα.
Πρόοδος πρέπει να σημειωθεί τουλάχιστον στα ζητήματα της δύναμης ασφαλείας και της μεταβατικής διακυβέρνησης, διότι δίχως αυτά, το κενό που αφήνουν οι IDF με την απόσυρσή τους θα μπορούσε σύντομα να καλυφθεί από τη Χαμάς, προειδοποιεί το Sky News. Και σε μια τέτοια περίπτωση, θα μπορούσε με τον καιρό να συσπειρωθεί, να ανασυνταχθεί και κάποια στιγμή να επιστρέψει στη μάχη, συμπληρώνει.
