Μόλις λίγες ώρες απομένουν μέχρι την ανακοίνωση του φετινού βραβείου Νόμπελ Ειρήνης. Ο Τραμπ επιμένει να λέει παντού ότι το αξίζει και οι Νορβηγοί πολιτικοί προετοιμάζονται για πιθανές επιπτώσεις στις σχέσεις ΗΠΑ - Νορβηγίας αν αυτό δεν συμβεί.
Ο Τραμπ είναι απρόβλεπτος, λένε και είναι έτοιμοι για την προσφιλή του απειλή: δασμοί.
Η Νορβηγική Επιτροπή Νόμπελ, από την άλλη δήλωσε την Πέμπτη ότι έχει καταλήξει στην απόφασή της σχετικά με το ποιος θα ανακηρυχθεί νικητής του βραβείου Ειρήνης του 2025 ήδη από τη Δευτέρα, πριν δηλαδή το Ισραήλ και η Χαμάς συμφωνήσουν σε κατάπαυση του πυρός βάσει του σχεδίου του Τραμπ, στο οποίο βασίζεται κατά πολύ ο Αμερικανός πρόεδρος και διατυμπανίζει ότι αυτός είναι ο λόγος που του αξίζει το Νόμπελ Ειρήνης.
Ο τραμπ εξάλλου αδυνατεί να αντιληφθεί ότι πρόκειται για ανεξάρτητη Επιτροπή και όχι πολιτικά υποκινούμενη.
Λαμβάνοντας υπόψη το χρονοδιάγραμμα και τη σύνθεση της ανεξάρτητης πενταμελούς επιτροπής, οι περισσότεροι ειδικοί του Νόμπελ και οι Νορβηγοί παρατηρητές πιστεύουν ότι είναι εξαιρετικά απίθανο να απονεμηθεί το βραβείο στον Τραμπ, γεγονός που οδηγεί σε φόβους για το πώς θα αντιδράσει στο να αγνοηθεί τόσο, και ειδικά δημόσια.
Η Kirsti Bergstø, επικεφαλής του Σοσιαλιστικού Αριστερού Κόμματος της Νορβηγίας και εκπρόσωπος εξωτερικής πολιτικής του, δήλωσε ότι το Όσλο πρέπει να είναι «προετοιμασμένο για οτιδήποτε. Ο Ντόναλντ Τραμπ οδηγεί τις ΗΠΑ σε ακραία κατεύθυνση, επιτιθέμενος στην ελευθερία του λόγου, έχοντας μασκοφόρους μυστικούς αστυνομικούς που απαγάγουν ανθρώπους μέρα μεσημέρι και καταστολή θεσμών και δικαστηρίων. Όταν ο πρόεδρος είναι τόσο ασταθής και αυταρχικός, φυσικά πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι για οτιδήποτε», δήλωσε στον Guardian.
Επισήμανε πως «η Επιτροπή Νόμπελ είναι ένα ανεξάρτητο όργανο και η νορβηγική κυβέρνηση δεν έχει καμία εμπλοκή στον καθορισμό των βραβείων. Αλλά δεν είμαι σίγουρη ότι ο Τραμπ το γνωρίζει αυτό. Πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι για οτιδήποτε από αυτόν».
Ο Τραμπ έχει από καιρό εκφράσει ανοιχτά την πεποίθησή του ότι θα έπρεπε να του απονεμηθεί το βραβείο ειρήνης, μια τιμή που είχε προηγουμένως απονεμηθεί σε έναν από τους προκατόχους του στην προεδρία και Δημοκρατικό, τον Μπαράκ Ομπάμα, το 2009 για τις «εξαιρετικές προσπάθειές του να ενισχύσει τη διεθνή διπλωματία και τη συνεργασία μεταξύ των λαών». Αυτό είναι αρκετό για να τον εκνευρίσει στην περίπτωση που δεν του απονεμηθεί φέτος το Νόμπελ.
Τον Ιούλιο, ο Τραμπ φέρεται να τηλεφώνησε στον Γενς Στόλτενμπεργκ, υπουργό Οικονομικών της Νορβηγίας και πρώην γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ, για να ρωτήσει για το βραβείο Νόμπελ. Στα Ηνωμένα Έθνη τον περασμένο μήνα, ισχυρίστηκε ψευδώς ότι είχε τερματίσει 7 «ατελείωτους πολέμους», λέγοντας στους παγκόσμιους ηγέτες: «Όλοι λένε ότι πρέπει να πάρω το βραβείο Νόμπελ Ειρήνης».
Ο Arild Hermstad, ηγέτης των Πράσινων της Νορβηγίας, δήλωσε ότι η ανεξαρτησία της επιτροπής Νόμπελ είναι αυτό που δίνει στο βραβείο την αξιοπιστία του.
«Τα βραβεία Ειρήνης κερδίζονται μέσω διαρκούς δέσμευσης, όχι μέσω εκρήξεων στα social media και εκφοβισμού», είπε. «Είναι καλό που ο Τραμπ υποστήριξε την πρόσφατη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς. Οποιοδήποτε βήμα προς τον τερματισμό των δεινών στη Γάζα είναι ευπρόσδεκτο. Αλλά μια καθυστερημένη συνεισφορά δεν σβήνει χρόνια που επέτρεπαν τη βία και τη διχόνοια».
Ο Kristian Berg Harpviken, κοινωνιολόγος και διευθυντής του Νορβηγικού Ινστιτούτου Νόμπελ, δήλωσε ότι η απόφαση οριστικοποιήθηκε στην τελευταία συνεδρίαση της επιτροπής Νόμπελ τη Δευτέρα. Είπε πως οι αποφάσεις είναι εντελώς απολιτικές, αν και ο διορισμός των μελών της επιτροπής από το νορβηγικό κοινοβούλιο σύμφωνα με τη διαθήκη του Άλφρεντ Νόμπελ, ο οποίος κληροδότησε τα χρήματα για το κόστος των βραβείων που φέρουν το όνομά του, μπορεί να περιπλέξει αυτή την εντύπωση.
«Γνωρίζω από πρώτο χέρι ότι η επιτροπή ενεργεί εντελώς ανεξάρτητα. Αλλά ο Άλφρεντ Νόμπελ μάς δυσκόλεψε κάπως γράφοντας στη διαθήκη του ότι πρέπει να διορίζεται από το κοινοβούλιο. Αυτό, δυστυχώς, δεν είναι διαπραγματεύσιμο», είπε.
Ο αρθρογράφος και αναλυτής Harald Stanghelle εικάζει ότι τα αντίποινα από τον Τραμπ - αν επρόκειτο να έρθουν - θα μπορούσαν να λάβουν τη μορφή δασμών, απαιτήσεων για υψηλότερες συνεισφορές στο ΝΑΤΟ ή ακόμη και ανακήρυξης της Νορβηγίας ως εχθρού.
«Ο Τραμπ είναι τόσο απρόβλεπτος. Δεν θέλω να χρησιμοποιήσω τη λέξη «φόβος», αλλά υπάρχει η αίσθηση ότι θα μπορούσε να είναι μια δύσκολη κατάσταση», είπε. «Είναι πολύ δύσκολο να εξηγήσεις στον Ντόναλντ Τραμπ ή σε πολλές άλλες χώρες στον κόσμο ότι πρόκειται για μια εντελώς ανεξάρτητη επιτροπή επειδή δεν σέβονται αυτό το είδος ανεξαρτησίας». Σημείωσε ακόμα πως αν ο Τραμπ το κέρδιζε, θα ήταν η «μεγαλύτερη έκπληξη στην ιστορία του βραβείου Νόμπελ Ειρήνης».
Η Nina Græger, διευθύντρια του Ινστιτούτου Έρευνας για την Ειρήνη στο Όσλο (Prio), πιστεύει ότι οι πιο πιθανές υποψήφιες για να κερδίσουν το φετινό βραβείο ειρήνης περιλαμβάνουν τα Δωμάτια Αντιμετώπισης Έκτακτης Ανάγκης του Σουδάν, την Επιτροπή για την Προστασία των Δημοσιογράφων και τη Διεθνή Ένωση Γυναικών για την Ειρήνη και την Ελευθερία.
«Ενώ ο Τραμπ αξίζει σαφώς τα εύσημα για τις προσπάθειές του να τερματίσει τον πόλεμο στη Γάζα, είναι ακόμη πολύ νωρίς για να πούμε εάν η ειρηνευτική πρόταση θα εφαρμοστεί και θα οδηγήσει σε διαρκή ειρήνη», δήλωσε και πρόσθεσε πως «η αποχώρηση του Τραμπ από τους διεθνείς θεσμούς και η επιθυμία του να αναλάβει τη Γροιλανδία από τη Δανία, σύμμαχο του ΝΑΤΟ, καθώς και οι παραβιάσεις βασικών δημοκρατικών δικαιωμάτων εντός της χώρας του, δεν ευθυγραμμίζονται με τη διαθήκη του Νόμπελ».
Με πληροφορίες του Guardian
