Το Ιράν διαθέτει τις τεχνικές δυνατότητες για να ξαναρχίσει να εμπλουτίζει ουράνιο εντός «μερικών μηνών», τόνισε ο επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ) Ραφαέλ Γκρόσι σε συνέντευξή του που θα μεταδοθεί σήμερα, Κυριακή (29/6) από το αμερικανικό τηλεοπτικό δίκτυο CBS, για τα πυρηνικά στο Ιράν.
Σύμφωνα με το BBC, ο Ραφαέλ Γκρόσι, δήλωσε ότι τα αμερικανικά πλήγματα σε τρεις ιρανικές εγκαταστάσεις το περασμένο Σαββατοκύριακο προκάλεσαν σοβαρές αλλά «όχι ολοκληρωτικές» ζημιές, διαψεύδοντας τον ισχυρισμό του Ντόναλντ Τραμπ ότι οι πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν «εξαλείφθηκαν εντελώς».
Το Ισραήλ επιτέθηκε σε πυρηνικές και στρατιωτικές εγκαταστάσεις στο Ιράν στις 13 Ιουνίου, υποστηρίζοντας ότι το Ιράν βρισκόταν κοντά στην κατασκευή πυρηνικού όπλου. Οι ΗΠΑ προσχώρησαν αργότερα στα πλήγματα, ρίχνοντας βόμβες σε τρεις από τις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν: Φορντό, Νατάνζ και Ισφαχάν. Έκτοτε, η πραγματική έκταση των ζημιών είναι ασαφής.
Ακόμη, o Γκρόσι δήλωσε ότι η Τεχεράνη θα μπορούσε να έχει «μέσα σε λίγους μήνες... μερικούς καταρράκτες φυγόκεντρων που περιστρέφονται και παράγουν εμπλουτισμένο ουράνιο», προσθέτοντας ότι το Ιράν εξακολουθεί να διαθέτει τις «βιομηχανικές και τεχνολογικές δυνατότητες... οπότε αν το επιθυμούν, θα είναι σε θέση να αρχίσουν να το κάνουν ξανά».
Ο ΔΟΑΕ δεν είναι ο πρώτος οργανισμός που υποδεικνύει ότι οι πυρηνικές ικανότητες του Ιράν θα μπορούσαν να συνεχίσουν - νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, μια προκαταρκτική αξιολόγηση του Πενταγώνου που διέρρευσε διαπίστωσε ότι τα αμερικανικά πλήγματα πιθανόν να έφεραν το πρόγραμμα πίσω μόνο κατά μήνες.
Είναι πιθανό, ωστόσο, οι μελλοντικές εκθέσεις των μυστικών υπηρεσιών να περιλαμβάνουν περισσότερες πληροφορίες που θα δείχνουν διαφορετικό επίπεδο ζημιών στις εγκαταστάσεις.
Αντιδρά ο Τραμπ
Ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ επιμένει ότι το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα πήγε πίσω «δεκαετίες».
«Υπήρξαν μεγάλες ζημιές, αλλά όχι ολοσχερείς... Μπορεί να έχουν, ξέρετε, σε μερικούς μήνες θα έλεγα, συσκευές φυγοκέντρισης σε λειτουργία για την παραγωγή εμπλουτισμένου ουρανίου», είπε ο κ. Γκρόσι.
Άλλο διακύβευμα-κλειδί: η τύχη των αποθεμάτων –περίπου 400 κιλών– ουρανίου εμπλουτισμένου κατά το 60%, που θα μπορούσαν, στη θεωρία, να χρησιμοποιηθούν για την κατασκευή 9 πυρηνικών όπλων, αν το επίπεδο εμπλουτισμού έφθανε το 90%.
Σύμφωνα με την πυρηνική συμφωνία του 2015 με τις παγκόσμιες δυνάμεις, το Ιράν δεν επιτρεπόταν να εμπλουτίσει ουράνιο καθαρότητας άνω του 3,67% - το επίπεδο που απαιτείται για καύσιμα για εμπορικά πυρηνικά εργοστάσια - όπως επίσης, δεν μπορούσε να πραγματοποιήσει εμπλουτισμό στο εργοστάσιο Fordo για 15 χρόνια.
Ωστόσο, ο Τραμπ εγκατέλειψε τη συμφωνία κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του το 2018, λέγοντας ότι έκανε πολύ λίγα για να σταματήσει την πορεία προς μια βόμβα και επανέφερε τις αμερικανικές κυρώσεις.
Το Ιράν ανταπέδωσε παραβιάζοντας ολοένα και περισσότερο τους περιορισμούς - ιδίως εκείνους που αφορούν τον εμπλουτισμό. Επανέλαβε τον εμπλουτισμό στο Fordo το 2021 και είχε συγκεντρώσει αρκετό εμπλουτισμένο ουράνιο 60% για να κατασκευάσει δυνητικά εννέα πυρηνικές βόμβες, σύμφωνα με τον ΔΟΑΕ.
