Μια νέα έκθεση του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού (WMO) αποκαλύπτει πως υπάρχει 80% πιθανότητα οι παγκόσμιες θερμοκρασίες να σπάσουν τουλάχιστον ένα ετήσιο ρεκόρ ζέστης τα επόμενα πέντε χρόνια, αυξάνοντας τον κίνδυνο ακραίων ξηρασιών, πλημμυρών και δασικών πυρκαγιών.
Για πρώτη φορά, τα στοιχεία έδειξαν επίσης μια μικρή πιθανότητα ότι πριν από το 2030, ο κόσμος θα μπορούσε να βιώσει ένα έτος που θα είναι κατά 2 βαθμούς Κελσίου θερμότερο από την προβιομηχανική εποχή - μια πιθανότητα που οι επιστήμονες χαρακτήρισαν «σοκαριστική».
Έπειτα από τα θερμότερα 10 χρόνια που έχουν ποτέ καταγραφεί, η τελευταία μεσοπρόθεσμη ενημέρωση για το παγκόσμιο κλίμα υπογραμμίζει την αυξανόμενη απειλή για την ανθρώπινη υγεία, τις εθνικές οικονομίες και τα φυσικά τοπία - αν οι άνθρωποι δεν σταματήσουν να καίνε πετρέλαιο, φυσικό αέριο, άνθρακα και δέντρα.
Η επικαιροποίηση, η οποία συνθέτει βραχυπρόθεσμες μετεωρολογικές παρατηρήσεις και μακροπρόθεσμες κλιματικές προβλέψεις, ανέφερε ότι υπάρχει 70% πιθανότητα η μέση πενταετής αύξηση της θερμοκρασίας για την περίοδο 2025-2029 να είναι πάνω από 1,5 βαθμό Κελσίου πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα.
Αυτό θα έφερνε τον κόσμο επικίνδυνα κοντά στην παραβίαση του πιο φιλόδοξου στόχου της Συμφωνίας του Παρισιού, μιας διεθνούς συνθήκης για την κλιματική αλλαγή, αν και ο στόχος αυτός βασίζεται σε ένα μέσο όρο 20 ετών. Επίσης, ανέφερε 86% πιθανότητα να ξεπεραστεί ο 1,5 βαθμός σε τουλάχιστον ένα από τα επόμενα πέντε χρόνια, από 40% στην έκθεση του 2020.
Το 2024, το όριο του 1,5C ξεπεράστηκε για πρώτη φορά σε ετήσια βάση - ένα αποτέλεσμα που θεωρούνταν απίθανο σε οποιαδήποτε από τις πενταετείς προβλέψεις πριν από το 2014. Το περασμένο έτος ήταν το θερμότερο στα 175 χρόνια των παρατηρήσεων.
Υπογραμμίζοντας το πόσο γρήγορα θερμαίνεται ο κόσμος, ακόμη και οι 2 βαθμοί Κελσίου εμφανίζονται πλέον ως στατιστική πιθανότητα στην τελευταία ενημέρωση, η οποία καταρτίζεται με βάση μοντέλα που συνεισφέρουν 15 διαφορετικά ινστιτούτα - μεταξύ των οποίων το βρετανικό Met Office, το Barcelona Supercomputing Centre, το καναδικό Κέντρο Μοντελοποίησης και Ανάλυσης του Κλίματος και η Deutscher Wetterdienst.
Η πιθανότητα αύξησης της θερμοκρασίας κατά 2C πριν από το 2030 είναι μικρή -περίπου 1%- και θα απαιτούσε τη σύγκλιση πολλαπλών παραγόντων θέρμανσης, όπως ένα ισχυρό Ελ Νίνιο και μια θετική αρκτική ταλάντωση, αλλά προηγουμένως θεωρούνταν αδύνατο σε χρονικό διάστημα πέντε ετών.
«Είναι συγκλονιστικό ότι οι 2C είναι πιθανό σενάριο», δήλωσε ο Adam Scaife του Met Office, το οποίο έπαιξε πρωταγωνιστικό ρόλο στη συγκέντρωση των δεδομένων. «Είναι μόνο στο 1% για τα επόμενα πέντε χρόνια, αλλά η πιθανότητα θα αυξηθεί καθώς το κλίμα θερμαίνεται».
Οι επιπτώσεις δεν θα είναι παντού οι ίδιες. Οι χειμώνες της Αρκτικής προβλέπεται να θερμανθούν 3,5 φορές ταχύτερα από τον παγκόσμιο μέσο όρο, εν μέρει επειδή οι θαλάσσιοι πάγοι λιώνουν, πράγμα που σημαίνει ότι το χιόνι πέφτει απευθείας στον ωκεανό αντί να σχηματίζει ένα στρώμα στην επιφάνεια που αντανακλά τη θερμότητα του ήλιου πίσω στο διάστημα.
Το τροπικό δάσος του Αμαζονίου προβλέπεται να εκτεθεί σε μεγαλύτερες περιόδους ξηρασίας, ενώ η νότια Ασία, το Σαχέλ και η βόρεια Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένου του Ηνωμένου Βασιλείου, θα δουν περισσότερες βροχές.
Ο Leon Hermanson του Met Office, επικεφαλής της συγγραφικής ομάδας της έκθεσης, δήλωσε ότι το 2025 είναι πιθανό να είναι ένα από τα τρία θερμότερα έτη που έχουν καταγραφεί.
Ο Chris Hewitt, διευθυντής κλιματικών υπηρεσιών στον WMO, περιέγραψε μια «ανησυχητική εικόνα» για τους καύσωνες και την ανθρώπινη υγεία. Ωστόσο, δήλωσε ότι δεν είναι ακόμη πολύ αργά για να περιοριστεί η αύξηση της θερμοκρασίας, εάν μειωθούν οι εκπομπές ορυκτών καυσίμων. «Πρέπει να αναλάβουμε δράση για το κλίμα», δήλωσε. «Ο στόχος του 1,5C δεν είναι αδύνατος».
Πηγή: Guardian
