Το Εθνικό Κέντρο Επιστημονικών Ερευνών (CNRS) της Γαλλίας απένειμε το Χρυσό Μετάλλιο CNRS 2024 στη Γενική Διευθύντρια του EMBL Edith Heard για την εξαιρετική συμβολή της στη γαλλική έρευνα. Το βραβείο, συνοδευόμενο από 50.000 ευρώ, το οποίο θα παραλάβει η Επιστήμονας κατά τη διάρκεια μιας επίσημης τελετής στις 12 Δεκεμβρίου στο Παρίσι, αναγνωρίζει το έργο της στην επιγενετική και στην αδρανοποίηση των χρωμοσωμάτων Χ.
Με άνθηση από τις αρχές της δεκαετίας του 2000, ο κλάδος της επιγενετικής μελετά τι μας διαμορφώνει πέρα από το DNA. Οι δε ανακαλύψεις της Heard σχετικά με την αδρανοποίηση του χρωμοσώματος Χ είναι ζωτικής σημασίας για την κατανόηση του τρόπου λειτουργίας των γονιδίων στα θηλαστικά, και κατ’ επέκταση των βιολογικών διαφορών μεταξύ των φύλων.
Γεννημένη στο Λονδίνο από Ελληνίδα μητέρα και από Βρετανό πατέρα και παντρεμένη με Γάλλο, εργάζεται στη Γαλλία από την αρχή της καριέρας της.
«I am very European!(Είμαι πολύ ευρωπαία) και ως εκ τούτου οφείλω να κάνω κάτι για την Ευρώπη!», είχε δηλώσει με ενθουσιασμό στο Dnews όταν ανέλαβε την ηγεσία του Ευρωπαϊκού Εργαστηρίου Μοριακής Βιολογίας (ΕMBL) για να υπερασπιστεί τη βασική έρευνα χωρίς περιορισμούς ή φυσικά όρια.
Η Χερντ έχει περάσει το μεγαλύτερο μέρος της επιστημονικής της σταδιοδρομίας στη Γαλλία. Πραγματοποίησε την έρευνά της στο Ινστιτούτο Παστέρ και στο CNRS προτού εργαστεί στο Ινστιτούτο Curie για 17 χρόνια, όπου από το 2001 ηγήθηκε για περισσότερα από 10 χρόνια της Μονάδας Γενετικής και Βιολογίας της Εμβρυϊκής Ανάπτυξης. Διδάσκει επίσης στο Collège de France από το 2012 κατέχοντας την Έδρα Επιγενετικής και Κυτταρικής Μνήμης.
Για αρκετές δεκαετίες, η Δρ Edith Heard αφοσιώθηκε στη μελέτη της αδρανοποίησης του χρωμοσώματος Χ στα θηλαστικά-και συνεχίζει- σε μια διαδικασία που συμβαίνει κατά την ανάπτυξη θηλυκών θηλαστικών και που καθιστά ένα από τα δύο χρωμοσώματα Χ εντελώς ανενεργό. Η δρ. Χέρντ έθεσε ως στόχο να ανακαλύψει την αιτία της αδρανοποίησης του ενός εκ των δυο χρωμοσωμάτων Χ παρόλο που μοιράζονται τον ίδιο κυτταρικό πυρήνα και αναρωτήθηκε αν η διαφορετική μεταχείρισή τους στον πυρήνα σχετίζεται με επιγενετικές αλλαγές.
Στο εργαστήριό της στο Παρίσι επινόησε νέες τεχνικές για την απεικόνιση του DNA με φθορίζουσες ουσίες και είδε για πρώτη φορά με ακρίβεια, πότε και πού γινόταν η απενεργοποίηση Χ, προχωρώντας σε σημαντικές ανακαλύψεις. Μια εξ’ αυτών ήταν ότι η αδρανοποίηση του χρωμοσώματος Χ δεν συμβαίνει μία φορά, αλλά δύο κατά τη διάρκεια της ανάπτυξης, πρώτα σε όλα τα κύτταρα που προορίζονται για την δημιουργία του πλακούντα και μετά πάλι σε ορισμένα κύτταρα που αποστέλλονται για την δημιουργία του εμβρύου.
Το εύρημά της επηρέασε σημαντικά την έρευνα βλαστοκυττάρων, μεγάλο μέρος της οποίας επικεντρώνεται στην επαναφορά κυττάρων, που έχουν ήδη χαρακτηριστεί ως λειτουργικά, στην αφελή, εμβρυϊκή τους κατάσταση.
Καθ’ όλη τη διάρκεια της καριέρας της, η Edith Heard έχει αναγνωριστεί με πολλά αξιόλογα βραβεία, ανάμεσά τους και η εκλογή της ως μέλος της Royal Society του Λονδίνου, το 2013, που είναι μια από τις πιο διάσημες επιστημονικές διακρίσεις στον κόσμο.
Η Δρ. Έντιθ Χέρντ υπερασπίζεται την διαφορετικότητα. Μάλιστα, τον Ιούνιο του 2021 έγινε η πρώτη Γενική Διευθύντρια που ύψωσε τη σημαία Progress Pride στο EMBL, η οποία συνδυάζει τη σημαία του ουράνιου τόξου LGBTQ+ με τη σημαία transgender pride με συμβολικές ρίγες για έγχρωμους και ιθαγενείς αντιπροσωπεύοντας περιθωριοποιημένες κοινότητες. Ήταν μια συμβολική χειρονομία για να δείξει ότι οι αλλαγές είναι δυνατές και ότι εκτυλίσσονται:
«Σε πολλούς φάνηκε ως μια γενναία ακτιβιστική πράξη. Όμως το να υποστηρίζουμε όλους τους ανθρώπους εμένα μου φαίνεται αυτονόητο. Κάποιοι σήκωσαν λίγο το φρύδι αποδοκιμαστικά αλλά δεν με ένοιαξε. "Γιατί το έκανες;", με ρώτησαν. "Γιατί να μην το κάνω;" απάντησα», είχε πει χαρακτηριστικά στο Dnews.
Η δρ. Χέρντ ηγήθηκε και του προγράμματος "PAUSE" στη Γαλλία, το οποίο δημιουργήθηκε για να βοηθήσει πρόσφυγες επιστήμονες από Συρία, Ιράκ, Τουρκία, κοκ. Η ίδια καθώς βοηθάει στην αξιολόγηση ερευνητικών προτάσεων, συνειδητοποιεί όλο και περισσότερο πόσο εύκολα μια ανθρώπινη ζωή μπορεί να αλλάξει ή να καταστραφεί ολοκληρωτικά από τη μια μέρα στην άλλη.
Επιπλέον ηγείται του διεπιστημονικού προγράμματος "Molecules of Ecosystems", που είναι ένα πρότζεκτ "Open to natural world" αλλά με αναφορά τη μοριακή βιολογία. Οι επιστημονικές ομάδες που συμμετέχουν εστιάζουν στην κατανόηση της μοριακής βάσης κάθε μορφής ζωής στον πλανήτη, όχι μόνο σε επίπεδο μεμονωμένου κυττάρου ή οργανισμού, αλλά και σε επίπεδο πληθυσμών και οικοσυστημάτων.
Αξίζει να αναφερθεί πως το CNRS, ένας γαλλικός δημόσιος ερευνητικός οργανισμός, ένα από τα κορυφαία επιστημονικά ιδρύματα στον κόσμο. Από το 1954, το Χρυσό Μετάλλιο CNRS απονέμεται κάθε χρόνο σε έναν ή περισσότερους επιστήμονες ως αναγνώριση της δουλειάς τους.
