Οι λάτρεις του καφέ στην Ευρώπη πρέπει να προετοιμάζονται για νέες αυξήσεις, καθώς οι φυσικές καταστροφές πλήττουν τους δύο κορυφαίους παραγωγούς: τη Βραζιλία και το Βιετνάμ.
Η ξηρασία στη Βραζιλία και οι τυφώνες στο Βιετνάμ έχουν διαταράξει σημαντικά τις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού καφέ, αυξάνοντας το κόστος παραγωγής το οποίο διοχετεύεται στους καταναλωτές.
Οι Ευρωπαίοι καταναλώνουν περίπου 3,2 εκατομμύρια μετρικούς τόνους καφέ ετησίως, αντιπροσωπεύοντας σχεδόν το 33% της παγκόσμιας κατανάλωσης καφέ, σύμφωνα με τη γερμανική εταιρεία δεδομένων Statista.
Μεγάλες καταστροφές
Η Βραζιλία, που αντιπροσωπεύει το 40% της παγκόσμιας παραγωγής καφέ, αντιμετωπίζει μία από τις χειρότερες ξηρασίες των τελευταίων δεκαετιών. Οι καιρικές συνθήκες έχουν επηρεάσει σοβαρά τις περιοχές καλλιέργειας καφέ Arabica, μειώνοντας σημαντικά τη συγκομιδή.
Τη σεζόν 2023-2024 η πτώση της παραγωγής στις καλλιέργειες είναι απότομη, με εκτιμήσεις να αναφέρουν ότι μπορεί να μειωθεί έως και 20% - δηλαδή κατά 1/5. Ο αντίκτυπος γίνεται πιο έντονα αισθητός στο Minas Gerais - τη μεγαλύτερη πολιτεία της Βραζιλίας που παράγει καφέ και γενέτειρα της υψηλής ποιότητας ποικιλίας Arabica - όπου για μήνες οι βροχοπτώσεις είναι κάτω του μέσου όρου.
Αν και η Βραζιλία κυριαρχεί στην αγορά της ποικιλίας Arabica, το Βιετνάμ είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός παγκοσμίως της (φθηνότερης) ποικιλίας robusta.
Νωρίτερα αυτόν το μήνα, οι βασικές περιοχές καλλιέργειας καφέ της χώρας αποδεκατίστηκαν από το πέρασμα του τυφώνα Yagi, ο οποίος στοίχισε τη ζωή σε τουλάχιστον 60 ανθρώπους και άφησε εκατοντάδες τραυματίες.
Οι πρώτες εκτιμήσεις δείχνουν ότι χιλιάδες εκτάρια φυτειών καφέ επλήγησαν, με σημαντικές απώλειες όχι μόνο στην τρέχουσα συγκομιδή αλλά και στις μελλοντικές , καθώς τα κατεστραμμένα δέντρα θα χρειαστούν χρόνια για να ανακάμψουν.
Η «τέλεια καταιγίδα» προκλήσεων οδηγεί τις τιμές σε υψηλό 10ετίας
Συνδυαστικά, η ξηρασία στη Βραζιλία και ο τυφώνας στο Βιετνάμ προκάλεσαν απότομη αύξηση των παγκόσμιων τιμών του καφέ. Ο Διεθνής Οργανισμός Καφέ (ICO) ανέφερε ότι οι τιμές εκτινάχθηκαν κατά σχεδόν 20% το τρίτο τρίμηνο του 2024, φθάνοντας στα υψηλότερα επίπεδα της τελευταίας σχεδόν δεκαετίας.
Η Katharina Erfort, από τη διεθνή εταιρεία διαχείρισης της εφοδιαστικής αλυσίδας Inverto, είναι απαισιόδοξη για την προοπτική επιστροφής σε κανονικές τιμές σύντομα. Μιλώντας στο Euronews Business δήλωσε: «Μια γρήγορη ανάκαμψη για τον τομέα του καφέ είναι απίθανη, ακόμη και με πιθανές βελτιώσεις στην προσφορά».
«Οι συνεχιζόμενες επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής καθιστούν δύσκολη την ταχεία επιστροφή στη σταθερότητα. Ο τομέας παραμένει ευάλωτος σε ακραία καιρικά φαινόμενα που μπορεί να συνεχίσουν να διαταράσσουν τις μελλοντικές συγκομιδές. Επιπλέον, η αυξανόμενη παγκόσμια ζήτηση, ιδίως σε αναδυόμενες αγορές όπως η Ασία, μπορεί να συνεχίσει να ασκεί ανοδικές πιέσεις στις τιμές, επιβραδύνοντας περαιτέρω τις προσπάθειες ανάκαμψης».
Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης για τον καφέ Arabica, τα οποία διαπραγματεύονται στο Διηπειρωτικό Χρηματιστήριο (ICE), έχουν αυξηθεί δραματικά, με τις τιμές να κυμαίνονται πλέον πάνω από τα 2,50 δολάρια (2,25 ευρώ) ανά λίβρα - από 1,80 δολάρια (1,62 ευρώ) νωρίτερα μέσα στο έτος. Οι τιμές της Robusta ακολούθησαν παρόμοια πορεία, φτάνοντας σε πάνω από 2.000 δολάρια (1.796 ευρώ) ανά μετρικό τόνο (+25%).
Οι απότομες αυξήσεις των τιμών έχουν προκαλέσει σοκ στην παγκόσμια αγορά καφέ. Οι έμποροι καφέ αντιμετωπίζουν αυξημένη μεταβλητότητα και είναι διάχυτη η ανησυχία ότι οι συνεχιζόμενες διαταραχές που σχετίζονται με τις καιρικές συνθήκες και το κόστος ανοικοδόμησης μετά τις φυσικές καταστροφές μπορεί να ωθήσουν τις τιμές ακόμη υψηλότερα.
Ο αναλυτής αγροτικών εμπορευμάτων της Rabobank, Carlos Mera, δήλωσε στο Bloomberg ότι η κρίση αυτή επιδεινώνεται από τις υλικοτεχνικές προκλήσεις, όπως η συμφόρηση των λιμανιών και η παγκόσμια έλλειψη εμπορευματοκιβωτίων, οι οποίες δυσχεραίνουν τη διακίνηση του καφέ παγκοσμίως.
Η «ερωτική» σχέση της Ευρώπης με τον καφέ... δοκιμάζεται
Οι επιπτώσεις στις ανατιμήσεις του καφές είναι ιδιαίτερα έντονες στην Ευρώπη. Στη Γερμανία, τη μεγαλύτερη αγορά καφέ στην Ευρώπη, οι τιμές λιανικής έχουν αυξηθεί κατά μέσο όρο 10% από το 2022, σύμφωνα με την Statista.
Έρευνα της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Καφέ (ECF) με έδρα τις Βρυξέλλες διαπίστωσε ότι σχεδόν το 65% των καφετεριών στην Ευρώπη έχουν αυξήσει τις τιμές τους 5% έως 15% από την αρχή του 2023. Οι ερευνητές σημειώνουν ότι οι αυξήσεις είναι πιθανό να οφείλονται σε μια σειρά παραγόντων, πέραν του κόστους των κόκκων καφέ, καθώς ο πληθωρισμός έχει οδηγήσει σε ανατιμήσεις σε βασικά είδη, όπως το γάλα, η ζάχαρη και τα ποτήρια μιας χρήσης.
Καθώς οι δύο μεγάλοι παραγωγοί καφέ στον κόσμο αγωνίζονται να ανακάμψουν, οι προοπτικές για την παγκόσμια αγορά του συγκεκριμένου προϊόντος παραμένουν αβέβαιες.
Η κλιματική αλλαγή μειώνει τη διαθεσιμότητα της γης όπου μπορούν να ευδοκιμήσουν οι καλλιέργειες καφέ και τα ακραία καιρικά φαινόμενα αυξάνονται, δημιουργώντας μια «τέλεια καταιγίδα» προκλήσεων για τον τομέα και τους λάτρεις του καφέ στην Ευρώπη.
Με πληροφορίες από Euronews.com
