Σε κατάσταση αυξημένης επιφυλακής βρίσκεται η Κρήτη, καθώς οι ισχυρές βροχοπτώσεις που πλήττουν το νησί φέρνουν μαζί τους και τον κίνδυνο πλημμυρικών φαινομένων, ιδιαίτερα στις περιοχές όπου τα φαινόμενα αναμένεται να επιμείνουν τις επόμενες ημέρες.
Ο Σάκης Αρναούτογλου κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για την εξέλιξη της κακοκαιρίας, επισημαίνοντας ότι η πολυπόθητη βροχή, μετά από μια παρατεταμένη περίοδο ανομβρίας, μπορεί υπό συγκεκριμένες συνθήκες να μετατραπεί σε απειλή.
Όπως αναφέρει, ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στην Κρήτη έως και το πρωί της Κυριακής 4 Οκτωβρίου, καθώς οι προγνώσεις δείχνουν μεγάλα ύψη βροχής σε αρκετές περιοχές του νησιού.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Έως και 200 χιλιοστά βροχής σε ένα 24ωρο
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν οι εκτιμήσεις για τις ποσότητες νερού που ενδέχεται να συγκεντρωθούν σε ορισμένες περιοχές. Σύμφωνα με τον Σάκη Αρναούτογλου, τα προγνωστικά στοιχεία δείχνουν πιθανότητα για 150 έως 200 χιλιοστά βροχής μέσα σε ένα 24ωρο, ενώ σε τοπικό επίπεδο τα ύψη βροχής μπορεί να ξεπεράσουν ακόμη και αυτές τις τιμές.
Το στοιχείο που χρήζει ιδιαίτερης προσοχής είναι ότι τα φαινόμενα δεν περιορίζονται σε ένα μόνο 24ωρο. Οι προγνώσεις δείχνουν διαδοχικά κύματα βροχοπτώσεων, γεγονός που μπορεί να επιβαρύνει σταδιακά το έδαφος και τα ρέματα.
Για να γίνει αντιληπτή η ποσότητα, 100 χιλιοστά βροχής αντιστοιχούν σε 100 λίτρα νερού ανά τετραγωνικό μέτρο. Σε έκταση ενός στρέμματος, αυτό μεταφράζεται σε περίπου 100.000 λίτρα νερού.
Γιατί τα βουνά της Κρήτης αυξάνουν τον κίνδυνο
Το ιδιαίτερο ανάγλυφο της Κρήτης αποτελεί έναν ακόμη παράγοντα που χρειάζεται προσοχή. Τα βουνά, οι απότομες πλαγιές, οι χαράδρες και τα φαράγγια μπορούν να ενισχύσουν τόσο τις βροχοπτώσεις όσο και την απορροή του νερού.
Όταν οι υγρές αέριες μάζες συναντούν τις ορεινές περιοχές, ο αέρας αναγκάζεται να κινηθεί προς τα πάνω, ψύχεται και ευνοεί τον σχηματισμό νεφών και την εκδήλωση βροχοπτώσεων. Αυτό σημαίνει ότι σε ορεινές περιοχές μπορεί να πέσει πολύ μεγαλύτερη ποσότητα νερού από εκείνη που καταγράφεται χαμηλότερα.
Παράλληλα, το νερό που δεν προλαβαίνει να απορροφηθεί από το έδαφος κινείται προς χαμηλότερα σημεία και συγκεντρώνεται σε ρέματα και χειμάρρους.
Έτσι, ένας δρόμος ή ένας οικισμός μπορεί να βρίσκεται σε σημείο όπου η βροχή δεν είναι ιδιαίτερα έντονη, αλλά να δεχθεί λίγο αργότερα μεγάλες ποσότητες νερού που έχουν συγκεντρωθεί ψηλότερα.
Ο κίνδυνος μπορεί να εμφανιστεί ακόμη και όταν έχει σταματήσει η βροχή
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται και στο γεγονός ότι τα νερά μπορούν να φτάσουν σε μια περιοχή με καθυστέρηση.
Οι πλαγιές και οι χαράδρες λειτουργούν ουσιαστικά σαν ένα φυσικό δίκτυο αποστράγγισης, συγκεντρώνοντας νερό από μεγάλες εκτάσεις και οδηγώντας το σε στενότερα περάσματα. Σε περίπτωση μεγάλης βροχόπτωσης, μια κοίτη που συνήθως είναι σχεδόν στεγνή μπορεί μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα να μετατραπεί σε ορμητικό χείμαρρο.
Μαζί με το νερό είναι πιθανό να παρασυρθούν χώματα, πέτρες, κλαδιά και άλλα υλικά, τα οποία μπορούν να φράξουν αγωγούς, γέφυρες και περάσματα και να προκαλέσουν υπερχείλιση.
Ταυτόχρονα, στις πιο ευάλωτες πλαγιές αυξάνεται ο κίνδυνος κατολισθήσεων και πτώσεων βράχων, με πιθανές συνέπειες στην κυκλοφορία και στις υποδομές.
Η ανομβρία δεν σημαίνει ότι κάθε ποσότητα βροχής είναι ακίνδυνη
Η Κρήτη έχει περάσει μεγάλο διάστημα με περιορισμένες βροχοπτώσεις και έντονη ανομβρία. Ωστόσο, όπως επισημαίνει ο Σάκης Αρναούτογλου, η ανάγκη για νερό δεν σημαίνει ότι οποιαδήποτε ποσότητα βροχής μπορεί να απορροφηθεί με ασφάλεια από το έδαφος.
Όταν μεγάλες ποσότητες νερού πέφτουν μέσα σε λίγες ώρες, σημαντικό μέρος τους μπορεί να μετατραπεί σε επιφανειακή απορροή και να κινηθεί γρήγορα προς χαμηλότερα σημεία, προκαλώντας πλημμυρικά φαινόμενα και παρασύροντας χώμα και φερτά υλικά.
Μάλιστα, όταν οι ισχυρές βροχές επαναλαμβάνονται στις ίδιες περιοχές, το ήδη κορεσμένο έδαφος μπορεί να απορροφά μικρότερες ποσότητες νερού, με αποτέλεσμα μεγαλύτερο μέρος της βροχής να καταλήγει στα ρέματα.
Η προειδοποίηση προς τους πολίτες
Ο Σάκης Αρναούτογλου επισημαίνει πως οι πολίτες θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί στις μετακινήσεις τους κατά τη διάρκεια των έντονων φαινομένων.
Ένας δρόμος που έχει καλυφθεί από νερό μπορεί να κρύβει ισχυρό ρεύμα, μεγαλύτερο βάθος ή ακόμη και ζημιές στο οδόστρωμα. Για τον λόγο αυτό, η διέλευση από πλημμυρισμένους δρόμους δεν είναι ασφαλής, ούτε με αυτοκίνητο ούτε πεζή.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται επίσης σε φαράγγια, ρέματα και περιοχές που βρίσκονται κοντά σε χειμάρρους, ακόμη και όταν στο συγκεκριμένο σημείο δεν βρέχει έντονα. Το νερό μπορεί να έχει συγκεντρωθεί αρκετά ψηλότερα και να φτάσει στην περιοχή με καθυστέρηση.
Ο γνωστός μετεωρολόγος αναμένεται να επανέλθει με νεότερες εκτιμήσεις για την πορεία των βροχοπτώσεων στην Κρήτη και τα χρονικά διαστήματα κατά τα οποία απαιτείται μεγαλύτερη προσοχή.
